Wikipedysta:Voytek s/brudnopis: Różnice pomiędzy wersjami

 
== Wojna domowa w Libanie (1983–1984) ==
W 1983 w [[Liban]]ie trwała krwawa [[Wojna domowa w Libanie (1975-1990)|wojna domowa]]. W celu powstrzymania eskalacji przemocy w regionie wysłano tam międzynarodowe siły złożone gównie z jednostek amerykańskich, włoskich i francuskich z misją przywrócenie porządku i [[Utrzymywanie pokoju|utrzymania pokoju]]. W ramach międzynarodowych sił zbrojnych, Stany Zjednoczone zmobilizowały i wysłały w ten rejon świata siły złożone głównie z żołnierzy piechoty morskiej i operującej w akwenie śródziemnomorskim [[United States Sixth Fleet|Szóstej Floty]]<ref name="CCN">{{Cytuj stronę | url = http://historiccamdencounty.com/ccnews17.shtml | tytuł = Launch your own missile from Battleship New Jersey: Warship Museum Prepares New 'Interactive' Combat Control Center | data dostępu = 20072016-0508-2115 | nazwisko = Levins | imię = Hoag | opublikowany = HistoricCamdenCounty.com | data = 18 października 2001 | język = en}}</ref>.
 
[[Plik:USS New Jersey firing in Beirut, 1984.jpg|thumb|left|USS „New Jersey” ostrzeliwuje nieprzyjacielskie pozycje u wybrzeży Bejrutu 9 stycznia 1984.]]
 
W dniu 18 kwietnia 1983 roku furgonetka wypełniona ponad 900 kilogramami materiału wybuchowego eksplodowała pod ambasadą Stanów Zjednoczonych zlokalizowaną w zachodniej części Bejrutu zabijając 63 osoby. W sierpniu 1983 [[Izrael]] wycofał [[Siły Obronne Izraela|swoje jednostki]] z położonej na południowy-wschód od Bejrutu dystryktu [[Kada Asz-Szuf|Asz-Szuf]], tym samym likwidując strefę buforową pomiędzy siłami [[Druzowie|Druzów]] i chrześcijańskiej milicji, które zaczęły ze sobą walczyć. Wkrótce członkowie milicji rozpoczęli, przy pomocy moździerzy i rakiet, ostrzał zlokalizowanych w pobliżu międzynarodowego portu lotniczego w Bejrucie, pozycji amerykańskich marines. W tym samym czasie Armia Libańska walczyła na południowych przedmieściach Bejrutu z siłami Druzów i [[Szyizm|Szyitów]]. W wyniku ostrzału 29 sierpnia dwóch żołnierzy amerykańskich zginęło, a czternastu zostało rannych, a w kolejnym miesiącu ostrzał był powtarzany niemal codziennie przy użyciu broni ręcznej, artylerii, moździerzy i rakiet<ref name="C">{{Cytuj stronę | url = http://web.archive.org/web/20070523203345/http://www.cedarland.org/war.html | tytuł = The Lebanese War, Lebanese Civil War (subsection:The Israeli Defense Forces Withdrawal and the Mountain War) | data dostępu = 20072016-0508-2515 | opublikowany = cederland.org | język = en}}</ref>. Siły amerykańskie zaczęły odpowiadać ogniem, a administracja prezydenta Reagana zdecydowała o wysłaniu w ten rejon pancernika „New Jersey” w celu wsparcia własnych oddziałów<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,949807-2,00.html | tytuł = Listening for That Whistle | data dostępu = 20082016-1008-0915 | autor = Roberto Suro; Kenneth W. Banta | data = 1983-09-26 | opublikowany = Time Magazine | język = en}}</ref>.
[[Plik:USS Fletcher (DD-992) alongside USS New Jersey (BB-62).jpg|thumb|„New Jersey” w rejsie wzdłuż wybrzeża Kalifornii, wraz z niszczycielem [[USS Fletcher (DD-992)|USS „Fletcher”]] tuż przed wypłynięciem w rejon Morza Śródziemnego.]]
 
W dniu 16 września 1983 siły druzyjskie przeprowadziły zmasowany atak w pobliżu miejscowości [[Suk al-Gharb]] bronionej przez armię libańską. Suk al-Gharb miała strategiczne znaczenie dla Druzów, ponieważ umożliwiała dostęp do Bejrutu od południa, ponadto z miejscowości można było kontrolować grzbiet górski, z którego był doskonały widok na miasto [[Babda]]. Kontrując ten grzbiet milicja mogłaby ostrzeliwać ogniem artyleryjskim znajdującą się w mieście siedzibę Ministra Obrony, oraz teren wschodniego Bejrutu<ref name="C"/>. Amerykańskie okręty, bombardując pozycje druzyjskie ogniem artyleryjskim, pomogły armii libańskiej utrzymać Suk al-Gharb zanim, 25 września, ogłoszono przerwanie ognia. Było to w tym samym dniu, gdy pozycję u wybrzeży Libanu zajął pancernik „New Jersey”<ref name="C"/>. Przybycie okrętu było jednym z ważniejszych czynników, który spowodował znaczne zmniejszenie częstotliwości ataków na amerykańskich Marines<ref name = "Benis">{{Cytuj książkę | nazwisko = Frank | imię = Benis M. | rok = 1987 | tytuł = U.S. Marine in Lebanon 1982-1984 | wydawca =History and Museums Division, Marine Corps| url= httphttps://www2babel.marineshathitrust.milorg/newscgi/publications/Documents/US%20Marines%20In%20Lebanon%201982-1984%20PCN%2019000309800pt?id=uiug.pdf|format30112013271348;view=PDF1up;seq=102| strony = 90 | id = Library of Congress Card No. 87-619851 | data dostępu = 2016-08-15 | język = en}}</ref>.
 
28 listopada — po ataku samobójczym na koszary w Bejrucie — rząd Stanów Zjednoczonych zapowiedział, że „New Jersey” pozostanie w pobliżu stolicy Libanu, chociaż jego załoga będzie się wymieniać. W dniu 14 grudnia okręt wystrzelił 11 pocisków kalibru 406 mm w kierunku nieprzyjacielskich pozycji na wybrzeżu w rejonie miasta. Były to pierwsze wystrzały z dział artylerii głównej pancernika od czasu zakończenia jego służby w Wietnamie w 1969<ref name="navysite">{{Cytuj stronę | url = http://navysite.de/bb/bb62.htm | tytuł = USS New Jersey (BB 62) | opublikowany = navysite.de | data dostępu = 2005-05-27}}</ref>.
Ostrzał był odpowiedzią na ostrzał amerykańskiego samolotu rozpoznawczego przez baterię artylerii przeciwlotniczej należącą do sił druzyjskich<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,926419,00.html | tytuł = Familiar Fingerprints | data dostępu = 20082016-1008-0515 | autor = Barry Hillenbrand, William E. Smith and Dean Brelis | opublikowany = Time Magazine}}</ref>.
 
[[Plik:Julie Hayek USO Tour.jpg|thumb|Zespół kierowany przez [[Bob Hope|Boba Hope'a]] podczas wigilijnego show na pokładzie okrętu w 1983 u wybrzeży Bejrutu. Od lewej: Miss USA Julie Hayek, Cathy Lee Crosby, Bob Hope, Ann Jillian i [[Brooke Shields]].]]
 
Podtrzymując tradycję, zapoczątkowaną podczas II wojny światowej, organizowania zabawy wigilijnej dla przebywających na morzu marynarzy, [[Bob Hope]] wraz z zespołem artystów dał 24 grudnia 1983 roku występ na pokładzie USS „New Jersey”. W wydarzeniu wzięło udział około 400 Marines stacjonujących w Bejrucie<<ref name = "Benis"/>.
 
W dniu 8 lutego 1984 roku działa pancernika odezwały się ponownie wystrzeliwując w kierunku zlokalizowanych w położonej na wschód od Bejrutu [[Dolina Bekaa|doliny Bekaa]] pozycji druzyjskich i syryjskich prawie 300 pocisków. Około 30 z nich spadło w rejonie dowództwa wojsk syryjskich zabijając głównodowodzącego wojskami syryjskimi generała i kilku wyższych oficerów. Było to największe masowe bombardowanie przeprowadzone przez artylerię pancernika od zakończenia wojny koreańskiej<ref name="navysite"/>.
 
Chociaż „New Jersey” wzorowo wykonał swoje zadania podczas interwencji w Libanie, to pojawiły się głosy krytyki w sprawie decyzji o podjęciu działań bojowych i ostrzału sił syryjskich i druzyjskich. Przeciwnicy tej decyzji dowodzili, że podjęcie tych działań wymusiło zmianę pozycji dotychczas neutralnych sił amerykańskich i utwierdziło libańskich muzułmanów, że Stany Zjednoczone opowiedziały się po stronie chrześcijan<ref>{{Cytuj stronę | url = http://countrystudies.us/lebanon/104.htm | tytuł = Lebanon – United States | data dostępu = 20072016-0508-2515 | autor = U.S. Library of Congress}}</ref>. Prowadzony z pokładu pancernika ostrzał spowodował śmierć setek ludzi, głównie Szyitów i Druzów<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.debianhelpcharlesglass.orgnet/nodelebanon-agonistes/1183 | tytuł = Do it now. ForLebanon IsraelAgonistes | data dostępu = 20052016-0508-2515 | nazwisko = Glass | imię = Charles | rok = 2006 | miesiąc = Julylipiec | opublikowany = debianhelpdwww.orgcharlesglass.net}}</ref>. Generał [[Colin Powell]], ówczesny współpracownik [[Caspar Weinberger|Caspara Weinbergera]], w swoich wspomnieniach napisał, że „Kiedy pociski zaczęły spadać na Szyitów, zaczęli ono sądzić, że amerykański „sędzia” opowiedział się po jednej ze stron”<ref>{{Cytuj książkę | nazwisko = Powell, | imię = Colin A. and| Josephnazwisko2 = Persico, ''| imię2 = Joseph | tytuł = My American Journey'', | wydawca = Ballantine Books, ISBN| isbn = 0-345-40728-8 }}</ref>.
 
Skuteczność ostrzału z dział „New Jersey” również została poddana w wątpliwość. Śledztwo przeprowadzone na pokładzie okrętu przez zespół pułkownika Marines Dona Price'a dowiodło, że wiele z wystrzelonych pocisków upadło nawet {{Konwerter|10000|yd|m|-1}} od celu, co mogło spowodować nieumyślne ofiary wśród cywili. Korespondent wojenny ''[[Chicago Tribune]]'' w Libanie Tim McNulty, pisał: „Wszyscy kochają „New Jersey” dopóki nie strzela z dział. Gdy już wystrzeli jest pewne, że nie może w nic trafić”<ref name = "Thompson">{{Cytuj książkę | nazwisko = Thompson II | imię = Charles C. | rok = 1999 | tytuł = A Glimpse of Hell: The Explosion on the USS Iowa and Its Cover-Up | wydawca = W. W. Norton | miejsce = | isbn = 0393047148}}, str. 140, {{Cytuj książkę | nazwisko = Bonner | imię = Kit | nazwisko2 = Bonner | imię2 = Carolyn | nazwisko3 = Bonner | imie3 = Kermit | data = 1998-11-19 | tytuł = Great Naval Disasters: U.S. Naval Accidents in the 20th Century | strony = 57 | wydawca = Zenith Press | isbn = 0760305943}}, str. 57.</ref>. Uważa się, że niska celność pocisków była rezultatem zmiany mieszanki materiału pędnego przeprowadzonej w Naval Weapons Support Center. Poszczególne partie prochu zostały wymieszane i powtórnie załadowane do worków, w rezultacie proch z różnych dostaw spalał się w różnym tempie. Konsekwencją była różna i trudna do przewidzenia sprawność ładunków miotających powodująca znaczne pogorszenie celności. Problem z celnością najprawdopodobniej został rozwiązany, gdy US Navy zlokalizowała worki z materiałem pędnym, który nie był wymieszany<ref>Thompson, str.name 140,= 165.<"Thompson"/ref>.
 
=== Służba po wojnie libańskiej (1984–1990) ===
[[Plik:New Jersey Shoots.jpg|thumb|left|Salwa burtowa z „New Jersey”, grudzień 1986.]]
W 1986 USS „New Jersey” dostał nowy przydział do Floty Pacyfiku jako główny okręt grupy uderzeniowej pancerników. Był to pierwszy raz od zakończenia wojny w Korei, gdy sprawował on kontrolę nad własną grupą pancerników. W jej składzie „New Jersey” udał się z Hawajów do [[Tajlandia|Tajlandii]] z zadaniem zastąpienia rozlokowanych w tym rejonie amerykańskich lotniskowców i pozostał tam od maja do października jako jedyny reprezentant floty Stanów Zjednoczonych na tym obszarze<ref name="deployment">{{Cytuj stronę | url = http://www.ussnewjersey.org/general/ship_move1.htm | tytuł = History of the USS New Jersey, BB-62 | data dostępu = 20072016-0608-0115 | nazwisko = Mooney | imię = James L. | praca = Dictionary of American Naval Fighting Ships, Vol. V | opublikowany = United States Navy | strony = str. 60–63}}</ref>. Chociaż dowodzona przez „New Jersey” grupa była grupą bojową pancerników to w jej skład wchodziły dwa lotniskowce [[USS Ranger (CV-61)|USS „Ranger”]] i [[USS Constellation (CV-64)|USS „Constellation”]].
 
Po zakończeniu przeprowadzonego w 1988 roku w stoczni w Long Beach remontu pancernik wrócił na Pacyfik, tym razem w składzie grupy operacji nawodnych. USS „New Jersey” operował w pobliżu wybrzeża Korei tuż przed rozpoczęciem [[Letnie Igrzyska Olimpijskie 1988|Letnich Igrzysk Olimpijskich]] w [Seul]]u, a następnie odpłynął w kierunku Australii, aby wziąć udział w obchodach dwóchsetlecia kraju<ref name="deployment"/>.
 
W kwietniu 1989 „New Jersey” uczestniczył w przygotowaniach do ostatniego rejsu siostrzanej jednostki USS „Iowa”, która ucierpiała w wyniku wybuchu w wieży numer 2 artylerii głównej. W konsekwencji incydentu władze US Navy zawiesiły używanie dział artylerii głównej do czasu zakończenia śledztwa. Ostatecznie zakaz został zniesiony i „New Jersey” odzyskał mozliwośćmożliwość strzelania ze swych największych dział<ref name="deployment"/>.
 
Ostatni rejs bojowy pancernika „New Jersey” rozpoczął się w 1989 od udziału w manewrach morskich ''Pacific Exercise '89''. Po ich zakończeniu okręt odpłynął przez Ocean Indyjski do Zatoki Perskiej, gdzie pozostał do końca roku. Następnie powrócił do Stanów Zjednoczonych gdzie dotarł w lutym 1990 roku<ref name="deployment"/>.