Jakub Większy Apostoł: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 17 bajtów ,  4 lata temu
WP:SK, ort.
Znaczniki: Z internetu mobilnego Z wersji mobilnej
(WP:SK, ort.)
{{Święty infobox
| Imię = Święty <br />Jakub Większy (Starszy)<br />Apostoł
| imię oryginalne =
| Tytuły = [[apostoł]]<br />[[męczennik]]
| Portret = Jakobus der Große c1700.jpg
 
| zdjęcie podpis =
| Data_urodzenia = ?
| Miejsce_śmierci = [[Judea]]
| Kościół = [[Kościoły chrześcijańskie|chrześcijański]]
| Data_beatyfikacji =
| Miejsce_beatyfikacji =
| Beatyfikowany_przez =
| Data_kanonizacji =
| Miejsce_kanonizacji =
| Kanonizowany_przez =
| Wspomnienie = [[25 lipca]]<ref group="uwaga">[[liturgia]] katolicka</ref><br />[[13 maja]] i [[13 lipca]]<ref group="uwaga">prawosławna liturgia według [[kalendarz gregoriański|kalendarza gregoriańskiego]]</ref>
| Atrybuty = [[bukłak]], kij pielgrzyma, księga, [[miecz]], [[muszla]], torba, [[turban]] turecki, [[zwój]]
 
== Życiorys ==
[[Plik:Raphael - The Transfiguration - Google Art Project.jpg|thumb|Jakub uczestniczył w [[Przemienienie Pańskie|Przemienieniu Pańskim ]] , obraz [[Rafael|Rafaela]]a]]
 
Jakub zwany Większym był synem [[Zebedeusz|Zebedeusza]]a i [[Salome]].
[[Plik:Raphael - The Transfiguration - Google Art Project.jpg|thumb|Jakub uczestniczył w [[Przemienienie Pańskie|Przemienieniu Pańskim ]], obraz [[Rafael|Rafaela]]]]
 
Jakub zwany Większym był synem [[Zebedeusz|Zebedeusza]] i [[Salome]].
Jego młodszym bratem był św. [[Jan Ewangelista]] (Mk 1,19). Obaj byli rybakami mieszkającymi nad [[Jezioro Galilejskie|Jeziorem Galilejskim]]. Jan Ewangelista podaje, że byli wspólnikami św. [[Piotr Apostoł|Piotra Apostoła]]. Ich matka, Salome, należała go grona niewiast, które w niektórych okresach publicznej działalności [[Jezus Chrystus|Jezusa]] towarzyszyły Mu i usługiwały (Mk 15,40).
 
Wraz z Piotrem i Janem, Jakub był jednym z pierwszych uczniów Pana Jezusa i należał do grupy Apostołów najbliższych Jezusowi. Wybrany na apostoła, stał niemal zawsze na ich czele. Można powiedzieć, że należał do uprzywilejowanej grupy uczniów Pana Jezusa, którzy byli świadkami wskrzeszenia córki [[Jair|Jaira]]a, przemienienia na Górze [[Tabor]] oraz modlitwy w Ogrójcu. Był także świadkiem drugiego cudownego połowu ryb, o którym mówi św. Jan w swojej Ewangelii.
 
Ta uprzywilejowana bliskość zapewne pozwoliła mu na wypowiedzenie propozycji, która ujawniła jego temperament. Otóż, gdy przechodzili przez [[Samaria|Samarię]], Jakub chciał, aby Jezus sprawił, by piorun spalił niegościnne miasto (Łk 9,54). W drodze do Jerozolimy nalegał na swoją matkę lub ją nakłonił, by dla niego i jego brata Jana, uzyskała od Pana Jezusa pierwsze miejsce w królestwie mesjańskim dla ich obojga (Mt 20,20-28). Kiedy Jezus zapowiedział zniszczenie świątyni, chciał bezzwłocznie dowiedzieć się, w jakim czasie to wydarzenie dokładnie nastąpi. Żywe jego usposobienie sprawiło, że został nazwany „synem gromu” (Mk 3, 17).
 
Tradycja podaje, że św. Jakub Większy po Zesłaniu Ducha Świętego udał się do [[Hiszpania|Hiszpanii]], żeby tam głosić [[Ewangelia|Dobrą Nowinę]]. Z tego też zapewne powodu jest on szczególnie czczony właśnie w [[Hiszpania|Hiszpanii]] i w [[Portugalia|PortugaliPortugalii]] – jest pierwszym patronem tych krajów. Następnie, po niewielkich osiągnięciach misyjnych na tamtejszych terenach, wrócił do [[Judea|Judei]] i Kościele czasów apostolskich odgrywał rolę pierwszoplanową. Był pierwszym biskupem [[Jerozolima|Jerozolimy]].
 
== Śmierć męczeńska ==
 
== Kult w Polsce ==
[[FilePlik:Luis Paret Y Alcazár - Virgin and Child with St James the Great - WGA17023.jpg|thumb|Święty Jakub Apostoł adoruje Najświętszą Maryję Pannę]]
Kult św. Jakuba wprowadzili, za czasów panowania [[Kazimierz I Odnowiciel|Kazimierza Odnowiciela]], [[benedyktyni]] pochodzący z [[Liège|Leodium]] (obecnie ''Liège ''). W XI wieku było 15 kościołów pod jego wezwaniem. Wezwanie to przypisane jest do najstarszych kościołów [[diecezja kielecka|diecezji kieleckiej]]. Według [[Jan Łaski (prymas)|Jana Łaskiego]] było w [[archidiecezja gnieźnieńska|diecezji gnieźnieńskiej]] 28 kościołów pod wezwaniem św. Jakuba.<br /> W XVI wieku, w Krakowie, na Kazimierzu, była szkoła św. Jakuba.
 
 
== Patronat ==
[[FilePlik:Simone Cantarini - Saint James in Glory.jpg|thumb|Święty Jakub w chwale]]
W Kościele Zachodu Jakub Starszy jest [[patron (chrześcijaństwo)|patronem]] [[Hiszpania|Hiszpanii]] i [[Portugalia|Portugalii]], oraz walk z [[islam]]em, [[Zakon rycerski|zakonów rycerskich]], opiekunem [[pielgrzym (religia)|pielgrzymów]]. Na [[Kościoły wschodnie|Wschodzie]] patronuje [[rybak]]om, którzy zanoszą do niego modlitwy o obfite połowy i szczęśliwe wiatry. Jest również patronem [[farmaceuta|aptekarzy]], drogistów, pielgrzymów, [[robotnik]]ów, [[Żebranie|żebraków]]; dawniej patron woskowników, [[wojownik]]ów, kapeluszników.
 
 
== Dzień obchodów ==
[[FilePlik:El apóstol Santiago (Murillo).jpg|thumb|]]
W Kościele katolickim, anglikańskim i ewangelickim jego [[święto liturgiczne]] obchodzone jest [[25 lipca]].<br />
Przeniesienie relikwii [[wspomnienie liturgiczne|wspominane]] jest [[30 grudnia]], natomiast przeniesienie głowy do ''klasztoru St. Waast'' – [[3 stycznia]].
== Relikwie ==
{{osobny artykuł|Droga św. Jakuba}}
[[FilePlik:Reliquientafel mit Hl Jakobus 18 Jh Bamberg Diözesanmuseum.jpg|thumb|Relikwiarz z relikwiami świętego]]
Według tradycji, nie mającej naukowego potwierdzenia, gdy w VII wieku [[Palestyna|Palestynę]] opanowali [[Arabowie]], [[relikwie]] św. Jakuba przeniesiono z Jerozolimy do [[Santiago de Compostela|Composteli w Hiszpanii]], gdzie w ich obecności doszło do wielu cudownych uzdrowień. Tam też, w [[Katedra w Santiago de Compostela|katedrze pod swoim wezwaniem]], znajdują się do chwili obecnej.
 
 
== Ikonografia ==
[[FilePlik:Kientzheim NotreDame54.JPG|thumb|Tradycyjne przedstawienie świętego]]
[[FilePlik:Kirchenfahne 18 Jh Taufe und Jakobus 2 Jakobus.jpg|thumb|Święty Jakub jako pielgrzym]]
W [[ikonografia chrześcijańska|ikonografii]] Zachodu św. Jakub przedstawiany jest jako starzec o silnej budowie ciała w długiej tunice i w płaszczu lub pielgrzym w miękkim kapeluszu z szerokim rondem.
 
 
== Heraldyka ==
{{commonsall|Category:Cross of Saint James|Saint James the Greater in heraldry|Krzyż św. Jakuba|Jakub Starszy w heraldcyceheraldyce}}
Wizerunek Jakuba Większego Apostoła, jak i sam krzyż, występuje również w wielu herbach miast.
<center>