Tezcatlipoca: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 6 bajtów ,  13 lat temu
m
lit.
m (lit.)
 
'''Tezcatlipoca''' (także '''Metzli'''; [[Język nahuatl|nah.]] ''"Dymiące Zwierciadło"'') - w [[Aztekowie|azteckim]] [[Panteon|panteonie]] bóstwo zła, ciemności i zemsty, którego rodowód nie jest do końca jasny. Według mitycznych przekazów był bogiem-stwórcą i Słońcem Ziemi (''Nahui Ocelotl'') w pierwszej epoce świata oraz jednym z czterech synów boga-kreatora [[Ometeotl]] (''Dwa Bóg''), dwoistego stworzyciela świata składającego się z męskiego pierwiastka [[Ometecuhtli]] (''Pan Dwoistości'') i żeńskiego [[Omecihuatl]] (''Pani Dwoistości'').
Przedstawia się go czestoczęsto jako przeciwnika [[Toltekowie|tolteckiego]] bóstwa [[Quetzalcoatl|Quetzalcoatla]] (z którym według legend stoczył zaciętą walkę zmuszając go do wyjazdu na wschód) i [[Huitzilopochtli]] (wielkiego boga wojny, słońca i południa) . Był głównym bóstwem czczonym w [[Texcoco]]. Władał nocą i północną stroną świata, jego symbolem w [[Kosmologia|kosmologii]] Azteków był gwiazdozbiór [[Wielka Niedźwiedzica|Wielkiej Niedżwiedzicy]]. Wedug niektórych wierzeń indiańskich jego żoną była bogini [[Xilonen]]. Uprowadził boginię [[Xochiquetzal]], zwierzęciem symbolizujacymsymbolizującym Tezcatlipocę jest [[Jaguar|jaguar]].
 
[[Image:Red Tezcatlipoca.jpg|left|thumb| '''Tezcatlipoca''' czerwony - ''Codex Borgia'', XV wiek.]]
==Dwóch Bogów==
 
W wierzeniach Azteków Tezcatlipoca występował pod dwiema postaciami: '''Tezcatlipoca czarny''' (''Yayauhqui Tezcatlipoca'') – jednonogi bóg nocy i zachodzcegozachodzącego słońca (stracił stopę gdy zbyt szybko zatrzasnęła się za nim brama do [[Mictlan|Mictlanu]]) oraz '''Tezcatlipoca czerwony''' (''Tlatlauhqui Tezcatlipoca'') – bóg światłości (w wierzeniach mieszkańców Huexotzinco i Tlaxcali nosił nazwę Camaxtle, był tam najważniejszym z bogów).
Tezcatlipoca wraz z [[Quetzalcoatl]]em na zmianę tworzyli i niszczyli świat, tocząc ze sobą wieczną walkę. Wielokrotnie Czerwony Tezcatlipoca utożsamiany był z [[Xipe Totec]].
<br>W mitologii występuje pod wieloma nazwami: Moyocoyatzin – Pan, władca samowładny; ten, który stworzył się sam. Yaotzin - Wróg; Neceoc Yaotl – Wróg Obu Stron; Nezahualpilli – Książę Poszczący; Titlacahuacan lub Titlacauan – Ten, którego niewolnikami jesteśmy. Był bogiem opatrzności, zmienności losu, ciemności i grzechu. Wynalazł ogień, przewodził czarnoksiężnikom, magom i wojownikom. Przedstawiany był z twarzą pomalowaną w czarne pasy, z nożami [[Obsydian|obsydianowymi]] lub [[Krzemień|krzemiennymi]] albo ze zwierciadłem.
==Zobacz też==
*[[Wierzenia Azteków]].
 
==Linki zewnetrznezewnętrzne==
*[http://www.mexicolore.co.uk/index.php?one=azt&two=art&id=13&tab=efa Maska Tezcatlipoca ''Dymiące Zwierciadło'']