Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 184 bajty ,  3 lata temu
m
drobne redakcyjne
{{Artysta muzyczny infobox
|nazwa = Katie Melua
|zdjęcie = Katie Melua (ZMFin 2016) jm14731.jpg
|opis zdjęcia = Katie Melua (2016)
|podpis =
|www = http://www.katiemelua.com
}}
'''Katie Melua''', właśc.właściwie '''Ketevan Melua''', [[język gruziński|gruz.]] ქეთევან მელუა (ur. [[16 września]] [[1984]] w [[Kutaisi]]) – [[Wielka Brytania|brytyjska]] [[piosenkarz|wokalistka]] urodzona w [[Gruzja|Gruzji]].
 
== Biografia ==
=== Dzieciństwo i edukacja ===
Ketevan Melua (w rodzinie nazywana także Ketino<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.dailymail.co.uk/news/article-1043359/Chilling-eyewitness-accounts-cost-Georgia-conflict-40-000-refugees-caught-crossfire.html|tytuł=Chilling eyewitness accounts of the cost of the Georgia conflict, where 40,000 refugees are caught in the crossfire|opublikowany=www.dailymail.co.uk|praca=[[Daily Mail]]|autor=Will Stewart|data=2008-08-11|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref>) urodziła się w 1984 roku w [[Kutaisi]] w [[Gruzja|Gruzji]] (ówczesnym [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|ZSRR]]) jako córka Amirana i Tamary<ref>{{cytuj stronę | url = http://www.guardian.co.uk/travel/2005/feb/27/observerescapesection/print | tytuł = Georgia on her mind | autor = Carl Wilkinson | data = 2005-02-27 | opublikowany = The Guardian | data dostępu = 2012-12-12}}</ref>. Jej pradziadek przyjechał na początku XX wieku do Gruzji z [[Kanada|Kanady]], jednak później oskarżono go o szpiegostwo i nie pozwolono wyjechać<ref>{{cytuj stronę|url=http://archive.is/lVp0|tytuł=Women Front the New British Invasion|opublikowany=www.dose.ca|data=2006-11-09|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref>. Jej prababka mieszkała w [[Tuapse]] w [[Rosja|Rosji]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://archive.is/aYRMj|tytuł=My Life In Travel: Katie Melua|opublikowany=www.independent.co.uk|praca=[[The Independent]]|data=2005-02-26|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref>. Przez pierwsze lata mieszkała ze swoimi dziadkami w [[Tbilisi]], później w wieku 4 lat przeprowadziła się razem z rodzicami i młodszym bratem do [[Batumi]], gdzie jej ojciec pracował w [[szpital]]u jako [[Kardiologia|kardiochirurg]]<ref>{{cytuj stronę | url = http://www.contactmusic.com/news-article/melua-shuns-luxurious-living | tytuł = Melua Shuns Luxurious Living | data = 2005-05-10 | opublikowany = contactmusic.com | data dostępu = 2012-12-13}}</ref>. Jak wyznała w jednym z wywiadów, dzieciństwo „wspomina jako bardzo biedne”, ponieważ „rodzina nie miała pieniędzy, brakowało wszystkiego”<ref name=kat1/>. Z powodu [[wojna domowa|wojny domowej]] w Gruzji w 1993 roku osiedliła się z rodziną w [[Belfast|Belfaście]], gdzie uczęszczała do szkoły podstawowej św. Katarzyny oraz [[college]]’u [[dominikanie|dominikańskiego]] w Fortwilliam, dzielnicy Belfastu. Kiedy miała trzynaście lat razem z rodziną przeniosła się do Sutton w [[Londyn]]ie, niedługo potem zamieszkała w [[Redhill (Surrey)|Redhill]] w [[Wielka Brytania|brytyjskim]] hrabstwie [[Surrey]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.dailymail.co.uk/tvshowbiz/article-494342/Katie-Melua-Im-just-ordinary-girl-dont-ask-sexuality.html|tytuł=Katie Melua: I'm just an ordinary girl, but don't ask about my sexuality|opublikowany=www.dailymail.co.uk|praca=[[Daily Mail]]|autor=Frances Hardy|data=2007-11-16|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref>. W 2008 roku przeprowadziła się do londyńskiego Maida Vale w dzielnicy [[Notting Hill]]<ref name=katie1>{{Cytuj stronę|url=http://www.thenational.ae/arts-culture/music/katie-melua-earned-success-on-her-own-terms|tytuł=Katie Melua earned success on her own terms|opublikowany=www.thenational.ae|autor=Philippa Kennedy|data=2008-06-07|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref>.
[[Plik:Katie Melua at signing.jpg|thumb|Melua w 2004 roku]]
 
Zainspirowana wydarzeniami w Gruzji oraz chęcią niesienia pokoju na świecie jako dziecko chciała być [[polityk]]iem lub [[historia|historykiem]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.femalefirst.co.uk/music/musicnews/Katie+Melua-4741.html|tytuł=Katie Melua In Gunfire Drama|opublikowany=www.femalefirst.co.uk|data=2005-05-10|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.cbsnews.com/news/second-cup-cafe-katie-melua/|tytuł=Second Cup Café: Katie Melua|opublikowany=www.cbsnews.com|praca=[[Columbia Broadcasting System|CBS]]|autor=Judy Faber|data=2006-07-06|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref><ref>{{cytuj stronę|url=http://www.newsweek.pl/styl-zycia/ekskluzywny-wywiad-z-katie-melua,41225,1,1.html|tytuł=Ekskluzywny wywiad z Katie Melua|opublikowany=www.newsweek.pl|praca=[[Newsweek]]|data=2009-07-10|data dostępu=2016-09-27|język=pl}}</ref>.
 
 
==== 2005–06: ''Piece by Piece'' ====
[[Plik:Katie Melua at North Sea Jazz Festival.jpg|thumb|240px|Melua podczas koncertu w ramach Festiwalu Jazzowego Morza Północnego w 2007 roku]]
W marcu 2005 roku Melua wystąpiła na jednej scenie z zespołem [[Queen]] i [[Brian May|Brianem May'em]], z którymi zaśpiewała utwór „Too Much Love Will Kill You” podczas koncertu charytatywnego ku czci [[Nelson Mandela|Nelsona Mandeli]] z cyklu ''46664'' (granego na rzecz leczenia [[Zespół nabytego niedoboru odporności|AIDS]]). Występ z muzykami uznała za spełnienie swoich marzeń z dzieciństwa<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.smh.com.au/news/Music/Georgia-peach/2005/05/26/1116950809567.html|tytuł=Georgia peach|opublikowany=www.smh.com.au|autor=Katrina Lobley|data-2005-05-27|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://archive.is/61za8|tytuł=Queen And Katie Melua Team Up|opublikowany=www.femalefirst.co.uk|data=2005-03-10|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref><ref>{{cytuj stronę|url=http://www.tvn24.pl/wideo/z-anteny/katie-melua-o-wspolnym-koncercie-z-zespolem-queen,192115.html?playlist_id=18086|tytuł=Katie Melua o wspólnym koncercie z zespołem Queen|opublikowany=www.tvn24.pl|praca=[[TVN24|TVN 24]]|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref>. W tym samym roku wydała także swój debiutancki album koncertowy pt. ''On the Road Again'', zawierający zapis dźwiękowy i filmowy z koncertu wokalistki zagranego w marcu w Fairfield Halls Croydon<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-On-The-Road-Again/release/571275|tytuł=Katie Melua – On The Road Again|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>. W kwietniu otrzymała nagrodę Echo w kategorii ''Najlepszy debiut roku''<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.antiwarsongs.org/artista.php?id=2642&lang=it&rif=1|tytuł=Katie Melua|opublikowany=www.antiwarsongs.org|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>, a także statuetkę ''DVD Champion 2005 – Nagroda Artysty Muzycznego'' za płytę koncertową<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.mediabiz.de/video/news/dvd-champion-fuer-katie-melua-und-geissendoerfer/191251|tytuł="DVD Champion" für Katie Melua und Geißendörfer|opublikowany=www.mediabiz.de|data=2005-10-20|data dostępu=2015-01-09|język=de}}</ref>.
[[Plik:Katie Melua at North Sea Jazz Festival.jpg|thumb|left|240px|Melua podczas koncertu w ramach Festiwalu Jazzowego Morza Północnego w 2007 roku]]
 
We wrześniu tego samego roku ukazała się jej druga płyta długogrająca zatytułowana ''[[Piece by Piece (album Katie Meluy)|Piece by Piece]]''<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Piece-By-Piece/release/4498630|tytuł=Katie Melua – Piece By Piece|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>, która zadebiutowała na pierwszym miejscu listy najczęściej kupowanych albumów w Norwegii<ref>{{Cytuj stronę|url=http://norwegiancharts.com/weekchart.asp?year=2005&date=200540&cat=a|tytuł=VG Lista - Album Top 40|opublikowany=www.norwegiancharts.com|praca=[[VG-Lista]]|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref> oraz dotarła na szczyt notowań m.in. w [[OLiS|Polsce]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://olis.onyx.pl/listy/index.asp?idlisty=334|tytuł=Oficjalna lista sprzedaży - 02 października 2006|opublikowany=www.olis.onyx.pl|praca=[[OLiS]]|data=2006-10-02|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref>, Wielkiej Brytanii<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.officialcharts.com/archive-chart/_/3/2005-10-08/|tytuł=2005 Top 40 Official Albums Chart UK Archive|opublikowany=www.officialcharts.com|praca=[[Official Charts Company|The Official Charts Company]]|data=2005-10-08|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref>, Danii<ref>{{Cytuj stronę|url=http://danishcharts.com/weekchart.asp?year=2006&date=20060113&cat=a|tytuł=Album 40|opublikowany=www.danishcharts.com|praca=[[Track Top–40|Tracklisten]]|data=2006-01-13|data dostępu=2015-01-08|język=en}}</ref> i Holandii<ref>{{cytuj stronę|url=http://dutchcharts.nl/weekchart.asp?year=2005&date=20051015&cat=a|tytuł=Dutch Album Top 100|opublikowany=www.dutchcharts.nl|praca=[[MegaCharts]]|data=2005-10-15|data dostępu=2015-01-08|język=nl}}</ref>. Pierwszy singlem promującym album został utwór „[[Nine Million Bicycles]]”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Nine-Million-Bicycles/release/2001462|tytuł=Katie Melua – Nine Million Bicycles|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>, który osiągnął sukces komercyjny, zostając uznanym m.in. przez czytelników magazynu ''Watch and Listen'' największym przebojem w historii muzyki<ref>{{Cytuj stronę|url=http://en.mediamass.net/culture/nine-million-bicycles/best-of-all-time.html|tytuł=‘Nine Million Bicycles’ voted best song of all time|opublikowany=www.mediamass.net|autor=Brent Meslow|data=2015-01-09|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>. Niedługo po premierze piosenka została skrytykowana przez pisarza i naukowca [[Simon Singh|Simona Singha]], który uznał tekst utworu za nieoddający prawdziwych wyników badań astrofizyków oraz je kwestionujący<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.guardian.co.uk/g2/story/0,3604,1581445,00.html|tytuł=Simon Singh: Katie Melua's bad science|opublikowany=www.guardian.co.uk|praca=[[The Guardian]]|autor=Simon Singh|data=2005-09-30|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>.
 
Pod koniec maja 2010 roku ukazał się jej czwarty album studyjny zatytułowany ''[[The House (album Katie Meluy)|The House]]'', którego producentem został [[William Orbit]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-The-House/release/2293615|tytuł=Katie Melua – The House|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>. Płytę promowały single „[[A Happy Place]]”<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-A-Happy-Place/release/3905698|tytuł=Katie Melua – A Happy Place|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>, „[[The Flood (singel Katie Meluy)|The Flood]]”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-The-Flood/release/3906366|tytuł=Katie Melua – The Flood|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref> oraz „To Kill You with a Kiss” (na płycie jako „I'd Love To Kill You”). Krążek dotarł do czołówki listy najczęściej kupowanych płyt w wielu krajach, debiutując na pierwszym miejscu notowania w [[Hitparade.ch|Szwajcarii]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://hitparade.ch/charts/alben/06-06-2010|tytuł=Schweizer Hitparade - Alben Top 100|opublikowany=www.hitparade.ch|praca=[[Hitparade.ch|Schweizer Hitparade]]|data=2010-06-06|data dostępu=2015-01-09|język=de}}</ref> (gdzie otrzymał również status platynowej płyty<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.swisscharts.com/search_certifications.asp?search=Katie+Melua+The+House|tytuł=Awards / Search for: Katie Melua The House|opublikowany=www.swisscharts.com|praca=[[Hitparade.ch|Schweizer Hitparade]]|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>) oraz plasując się na szczycie zestawienia w [[Ultratop 50 Singles|Belgii]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.ultratop.be/fr/weekchart.asp?year=2010&date=20100605&cat=a|tytuł=Ultratop 50 Albums|opublikowany=www.ultratop.be|praca=[[Ultratop 50 Singles|Ultratop 50]]|data=2010-06-05|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref> i Polsce<ref>{{Cytuj stronę|url=http://olis.onyx.pl/listy/index.asp?idlisty=588&lang=|tytuł=Oficjalna Lista Sprzedaży / 28 czerwca 2010|opublikowany=www.olis.onyx.pl|praca=[[OLiS]]|data=2010-06-28|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref> (platynowa płyta<ref>{{Cytuj stronę|url=http://bestsellery.zpav.pl/wyroznienia/platynoweplyty/cd/archiwum.php?year=2014|tytuł=ZPAV :: Bestsellery i wyróżnienia - Wyróżnienia - Platynowe płyty CD - Przyznane w 2010|opublikowany=www.bestsellery.zpav.pl|praca=[[Związek Producentów Audio-Video|ZPAV]]|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref>), a także w notowaniu europejskim<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/global/1205623/katie-melua-sets-up-house-atop-european-chart|tytuł=Katie Melua Sets Up ‘House’ Atop European Chart|opublikowany=www.billboard.com|praca=[[Billboard (tygodnik)|Billboard]]|autor=Paul Sexton|data=2010-06-04|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref><ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.billboard.com/articles/news/957648/katie-melua-returns-to-euro-chart-summit|tytuł=Katie Melua Returns To Euro Chart Summit|opublikowany=www.billboard.com|praca=[[Billboard (tygodnik)|Billboard]]|autor=Paul Sexton|data=2010-06-24|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>.
W 2011 roku Melua wydała [[EP|minialbum]] zatytułowany ''Tour 2011'' zawierający cztery nagrania zarejestrowane podczas prób wokalistki do występów podczas trasy koncertów<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Tour-2011/release/4801964|tytuł=Katie Melua – Tour 2011|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>. Pod koniec roku została ambasadorką marki samochodowej [[Opel]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://media.gm.com/media/po/pl/opel/vehicles/ampera/2009.detail.html/content/Pages/news/po/pl/2010/Opel/15_11_2010_Katie_Melua.html|tytuł=Piosenkarka Katie Melua nowym ambasadorem marki Opel|opublikowany=www.media.gm.com|data=2010-11-15|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref>. W marcu kolejnego roku wydała swoją kolejną płytę zatytułowaną ''[[Secret Symphony]]'', którą nagrała we współpracy z Bettem<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Secret-Symphony/release/3442684|tytuł=Katie Melua – Secret Symphony|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>. Płyta dotarła do pierwszego miejsca listy najczęściej kupowanych albumów w Polsce<ref>{{Cytuj stronę|url=http://olis.onyx.pl/listy/index.asp?idlisty=724|tytuł=Oficjalna Lista Sprzedaży / 19 marca 2012|opublikowany=www.olis.onyx.pl|praca=[[OLiS]]|data=2012-03-19|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref>, gdzie zdobyła także certyfikat platynowej płyty<ref>{{cytuj stronę|url=http://bestsellery.zpav.pl/wyroznienia/platynoweplyty/cd/archiwum.php?year=2012#title|tytuł=ZPAV :: Bestsellery i wyróżnienia - Wyróżnienia - Platynowe płyty CD - Przyznane w 2012|opublikowany=www.bestsellery.zpav.pl|praca=[[Związek Producentów Audio-Video|ZPAV]]|data dostępu=2015-01-09|język=pl}}</ref>. Krążek promowały single „Better Than a Dream”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Better-Than-A-Dream/release/6129703|tytuł=Katie Melua – Better Than A Dream|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>, „Moonshine”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Moonshine/release/5962695|tytuł=Katie Melua – Moonshine|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref> i „The Wall of the World”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-The-Walls-Of-The-World/release/6416642|tytuł=Katie Melua – The Walls Of The World|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>.
 
==== Od 2013: ''Ketevan'' i ''In Winter'' ====
We wrześniu 2013 roku premierę miała szósta płyta studyjna Meluy zatytułowana ''[[Ketevan]]''<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-Ketevan/release/4917929|tytuł=Katie Melua – Ketevan|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref> zawierająca takie single, jak „The Love I'm Frightened Of”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-The-Love-Im-Frightened-Of/release/6416689|tytuł=Katie Melua – The Love I'm Frightened Of|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref> oraz „[[I'll Be There]]”<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.discogs.com/Katie-Melua-I-Will-Be-There/release/4974248|tytuł=Katie Melua – I Will Be There|opublikowany=www.discogs.com|data dostępu=2015-01-09|język=en}}</ref>.
== Muzyka ==
=== Inspiracje ===
[[Plik:Katie Melua (ZMF 2016) jm14699.jpg|mały|Zelt-Musik-Festival w roku 2016 w [[Fryburg Bryzgowijski|Freiburg]], [[Niemcy]]]]
Do swoich muzycznych inspiracji Katie Melua zalicza takich artystów, jak m.in. [[Philip Glass]]<ref name=kat1/>, [[Paul Simon]] [[Eva Cassidy]]<ref name=kat2/>, [[Freddie Mercury]], [[Nina Simone]] i [[Ella Fitzgerald]]<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.empik.com/soundtrack-do-filmu-tarantino-wywiad-z-katie-melua,26736,a|tytuł=Soundtrack do filmu Tarantino? - Wywiad z Katie Melua|opublikowany=www.empik.com|praca=[[Empik]]|autor=Piotr Miecznikowski|data dostępu=2016-09-27|język=pl}}</ref>.
 
49 932

edycje