Tołstoizm: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 11 bajtów ,  3 lata temu
m
→‎Historia: poprawa linków przy użyciu AWB
(→‎Historia: drobne redakcyjne)
m (→‎Historia: poprawa linków przy użyciu AWB)
Podstawy ostatecznie ukształtowanego tołstoizmu zostały wyłożone w pracach ''[[Spowiedź (rozprawa)|Spowiedź]]'' (1879), ''[[Na czym polega moja wiara?]]'' (1884), ''[[Sonata Kreutzerowska]]'' (1889)<ref name="bse">{{cytuj książkę | nazwisko = Prochorow (red.)| imię = Aleksander| autor link = Aleksander Prochorow| inni = |tytuł = Bolszaja sowietskaja encikłopedija| url = http://bse.sci-lib.com/article111154.html| wydanie = III| wydawca = Sowietskaja Encikłopedija| miejsce = Moskwa| data = | rok = 1969-1978| język = ru| data dostępu =26 lipca 2011}}</ref>, ''[[Ojciec Sergiusz (opowiadanie)|Ojciec Sergiusz]]''<ref>R. Przybylski, ''Bezbożny poszukiwacz Boga'' [w:] L. Tołstoj: ''Ojciec Sergiusz''. Warszawa: Sic!, 2009</ref> i znalazły wielu zwolenników w Rosji lat 80. XIX w. Doktryna ta opierała się na zawartych w tych pracach tezach: nieprzeciwstawiania się złu przemocą, powszechnej miłości<ref name="bse"/> i stałego samodoskonalenia moralnego jednostki.
 
Liderzy ruchu tołstoistów należeli do elity ówczesnego społeczeństwa rosyjskiego. Byli to ludzie wykształceni, nierzadko o wysokim urodzeniu (jak np. ks. Chiłkow). Tołstojowcy znaleźli zwolenników na [[Europa Zachodnia|zachodzie Europy]], w [[Japonia|Japonii]] i [[Indie|Indiach]] (jednym z jego zwolenników był [[Mahatma Gandhi]], który korespondował z Tołstojem). W ostatnich dwóch dekadach XIX w. podejmowane były próby stworzenie kolonii funkcjonujących w oparciu o etykę tołstojowską w [[RepublikaPołudniowa Południowej AfrykiAfryka|RPA]] i [[Wielka Brytania|Wielkiej Brytanii]]<ref name="bse"/>. Cały ruch nie przybrał jednak masowego charakteru, a większy wpływ za pośrednictwem systemu poglądów Mahatmy Gandhiego wywarł w krajach azjatyckich niż w Rosji<ref name="bill415"/>.
 
W 1897 roku za krytykę [[Samodzierżawie|samodzierżawia]] oraz Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, poparcie dla [[mołokanie|mołokanów]], [[sztundyści|sztundystów]], [[duchoborcy|duchoborców]], głoszenie idei [[egalitaryzm|egalitarnych]] tołstoizm został uznany za [[sekta|sektę]], a sam Lew Tołstoj w 1901 [[ekskomunika|ekskomunikowany]]. Członkowie ruchu zostali poddani carskim represjom (aresztom i [[Zesłanie|zsyłce]])<ref name="bse"/>. W Rosji osady tołstoistów przetrwały jednak aż do czasów radzieckich. W latach 1920-1930 były stopniowo likwidowane, a ich członkowie ciemiężeni. Niektóre z nich, ze względu na oddalenie od większych miast, istniały aż do wybuchu [[Wielka Wojna Ojczyźniana|wojny ojczyźnianej]]. Ruch przetrwał na zachodzie Europy, a pod postacią tzw. neotołstoizmu odrodził się również w Rosji jako legalnie zarejestrowana organizacja licząca ok. 500 osób.
9331

edycji