Bitwa pod Culloden: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 24 bajty ,  3 lata temu
brak opisu edycji
m (zamieniam magiczny ISBN na szablon, są błędy cyfry kontrolnej)
{{Powstania Jakobitów}}
[[Plik:Bitwa pod Culloden.svg|thumb|240px||Przednia linia Jakobitów rusza do szarży na wojska rządowe.]]
'''Bitwa pod Culloden''' – starcie zbrojne, które miało miejsce pomiędzy [[Jakobici (polityka)|jakobitami]], wspieranymi przez wojska francuskie, a wojskami [[Jerzy II Hanowerski|Jerzego II]], panującego króla z [[dynastia hanowerska|dynastii hanowerskiej]] która miała miejsce 16 kwietnia 1746 roku na błotnistym stoku w pobliżu [[Inverness]] w Szkocji. Zakończyła się zwycięstwem wojsk królewskich.
 
== Podłoże ==
W roku 1745 w Szkocji wylądował książę [[Karol Edward Stuart]] (''Bonnie Prince Charlie''), pragnący odzyskać królestwo dla swego ojca Jakuba Edwarda, którego z kolei ojciec król Jakub II wygnany został z kraju w roku 1688, a rządy objął [[Wilhelm Orański]]. Wywodzący się głównie z klanów szkockich górali jakobici popierali jednak kandydaturę "króla za morzami" – jak nazywano Jakuba Edwarda Stuarta. Na czele licznych klanów szkockich Karol Edward wyruszył na południe, zdobywając [[Edynburg]], stolicę kraju.
 
Następnie powstańcy szkoccy odnieśli zwycięstwo pod [[Bitwa pod Prestonpans|Prestopans]] (1745), gdzie zadali klęskę wojskom angielskim. Armia powstańcza rosła w siłę i liczyła około 5 tysięcy ludzi. Wojska Karola doszły aż do miejscowości Derby w środkowej Anglii i zamierzały ruszyć na [[Londyn]], jednak po informacjach o nadciąganiu 30-tysięcznej armii królewskiej i dezercji około tysiąca ludzi Szkoci rozpoczęli odwrót. W ślad za nimi ruszyli Anglicy. Jednak i tym razem powstańcy wzmocnieni pułkami francuskimi rozbili silniejszego przeciwnika pod [[Bitwa pod Falkirk (1746)|Falkirk]] 17 stycznia 1746. W drodze powrotnej jakobici pustoszyli tereny górskie i atakowali forty i placówki rządowe.
 
Książę [[Karol Edward Stuart]] został wyprowadzony z pola bitwy i następne 6 miesięcy spędził jako zbieg, dopóty nie został zabrany ze Szkocji przez okręt francuski. Sam Cumberland zwany był odtąd w Szkocji Rzeźnikiem.
 
[[Plik:Panorama of the Battle of Culloden.jpg|thumb|1000px|center|Panorama pola bitwy]]
 
== Zobacz też ==
* {{Cytuj książkę|nazwisko=Harrington|imię=Peter|redakcja=Chandler, David G.|tytuł=Culloden 1746, The Highland Clans' Last Charge|seria=Campaign series #12|rok=1991|wydawca=Osprey Publishing|isbn=1-85532-158-0}}
* {{Cytuj książkę|nazwisko=Reid|imię=Stuart|tytuł=Culloden Moor 1746, The Death Of The Jacobite Cause|seria=Campaign series #106|rok=2002|wydawca=Osprey Publishing|location=|isbn=1-84178-412-4}}
 
[[Plik:{{Duża grafika|Panorama of the Battle of Culloden.jpg|thumb|1000px|center|Panorama pola bitwy]]}}
 
{{DEFAULTSORT:Culloden, Bitwa pod}}