Luigj Gurakuqi: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 452 bajty ,  3 lata temu
drobne merytoryczne, źródła/przypisy
m (→‎Życiorys: poprawa linków)
(drobne merytoryczne, źródła/przypisy)
 
== Życiorys ==
Pochodził z rodziny kupieckiej, był synem Pjetëra i Leze Gurakuqi. Uczył się w kolegium [[Jezuici|jezuickim]] w [[Szkodra|Szkodrze]], a następnie w San Demetrio Korone w [[Kalabria|Kalabrii]]{{r|Elsie}}. Tam też poznał albańskich działaczy narodowych, w tym [[Jeronim De Rada|Jeronima de Radę]]. W 1897 wyjechał do Włoch. Studia wyższe medyczne rozpoczął w 1901 w [[Neapol]]u, ale je przerwał by przenieść się na studia z zakresu fizyki{{r|Dervishi}}. Tam też pisał swoje pierwsze utwory poetyckie, a także dzieła poświęcone [[język albański|językowi albańskiemu]], w tym słownik francusko-albański.
 
WPo 1907wybuchu współpracowałrewolucji z [[Bajo Topulli]]mmłodoosmańskiej w organizowaniuTurcji powstaniapowrócił antytureckiegodo w północnej Albaniikraju{{r|Elsie}}. W listopadzie 1908 jako przedstawiciel Szkodry wziął udział w kongresie [[Bitola|bitolskim]], poświęconym opracowaniu jednolitego alfabetu dla języka albańskiego. W 1911 udał się w podróż do [[Włochy|Włoch]], [[Rumunia|Rumunii]] i do [[Stambuł]]u, aby propagować ideę powstania antyosmańskiego. Wraz z [[Ismail Qemali|Ismailem Qemalem]] udał się w 1912 w podróż z [[Triest]]u do Albanii, gdzie została ogłoszona [[Albańska Deklaracja Niepodległości|Deklaracja Niepodległości]]. W rządzie Qemala objął urząd ministra edukacji. Jako jeden z najbardziej zaufanych ludzi Qemala zaangażował się w działania na rzecz pozyskania poparcia klanów z północnej części kraju dla [[Rząd Ismaila Qemala|rządu we Wlorze]]. W okresie [[I wojna światowa|I wojny światowej]] działał w klubie o nazwie Liga Narodowa ([[język albański|alb.]]''Lidhja Kombetare''). W 1915 po zajęciu Szkodry przez oddziały czarnogórskie został uwięziony. Więzienie opuścił po przejęciu miasta przez armię austro-węgierską{{r|Elsie}}.
 
W 1918 roku w nowym rządzie pro-włoskim, powstałym w [[Durrës]] objął ponownie stanowisko ministra edukacji. W 1921 krótko sprawował funkcję ministra spraw wewnętrznych. W latach 1921–1924 był deputowanym ze Szkodry do [[Rada Narodowa Albanii|parlamentu albańskiego]]. Współpracował blisko z [[Fan Noli|Fanem Noli]], był także jednym z organizatorów przewrotu w 1924 r. Po upadku rządu Fana Nolego (na skutek zbrojnego przewrotu zorganizowanego przez [[Ahmed Zogu|Ahmeda Zogu]]) schronił się we [[Włochy|Włoszech]]. Został zastrzelony w kawiarni w [[Bari]].
{{Przypisy|przypisy=
<ref name=Dervishi>{{Cytuj książkę | nazwisko = Dervishi| imię = Kastriot| autor link = | tytuł = Kryeministrat dhe ministrat e shtetit shqiptar në 100 vjet : anëtarët e Këshillit të Ministrave në vitet 1912-2012, jetëshkrimet e tyre dhe veprimtaria e ekzekutivit shqiptar| wydawca = Shtepia Botuese 55| miejsce = Tirana| rok = 2012| strony = 129| isbn = }}</ref>
<ref name=Elsie>{{cytuj książkę |nazwisko= Elsie |imię= Robert| tytuł= A Biographical Dictionary of Albanian History. |miejsce= I.B. Tauris|rok= 2013|strony= 185-186| język= |isbn= 9781780764313}}</ref>
}}
 
[[Kategoria:Albańscy dziennikarze]]
[[Kategoria:Albańscy językoznawcy]]
[[Kategoria:Albańscy ministrowie edukacji]]
[[Kategoria:Albańscy ministrowie spraw wewnętrznych]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Szkodrze]]
[[Kategoria:Ministrowie finansów]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1879]]
[[Kategoria:Zmarli w 1925]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Szkodrze]]
37 795

edycji