Otwórz menu główne

Zmiany

drobne redakcyjne
Do 22 listopada Niemcom udało się okrążyć Łódź od zachodu, północy i wschodu. Nie mieli jednak sił, aby zamknąć okrążenie. Po walkach Rosjanie musieli opuścić Łódź – byli zbyt osłabieni, żeby się w niej utrzymać. Po bitwie wycofali się na linię [[Rawka (rzeka)|rzeki Rawki]] koło [[Skierniewice|Skierniewic]]. W bojach wzięły udział dywizje syberyjskie z [[Chabarowsk]]a, [[Krasnojarsk]]a, [[Omsk]]a i [[Irkuck]]a (a w nich wielu Polaków); w skład jednej z nich wchodził [[24 Pułk Syberyjski]], który otrzymywał w ramach uzupełnień mieszkańców Mazowsza i Warszawy, wcielonych do armii carskiej. W niemieckiej armii walczył [[Korpus Landsturmu Posen|Korpus Posen]], w którego skład wchodziło około 23 tysięcy Polaków. Na polu bitwy zginęli Rosjanie, Niemcy, Austriacy, Polacy, Litwini, Czesi, Ukraińcy, Łotysze i Tatarzy. W czasie walk wszystkie większe budynki w Łodzi były zajęte przez rannych, których liczbę (obu stron) obliczano na 35 000.
 
Zasadnicza bitwa odbyła się w okolicach dzisiejszej [[Stara Gadka|Gadki Starej]]. Bitwa zakończyła się zajęciem Łodzi przez Niemców. Wojskami niemieckimi pod Gadką Starą dowodził wówczas doskonały strateg, gen. Reinhard von Scheffer-Boyadel, stąd nazwa oddziałów niemieckich „grupa Scheffera” (w składzie 49 i 50 rezerwowa dywizja piechoty oraz 3 dywizja gwardyjska gen. [[Karl Litzmann|Karla Litzmanna]]). Dzięki „niesubordynacji” gen. Litzmanna, który wbrew rozkazowi wycofania się wykonał uderzenie na Rosjan, bitwa zakończyła się zwycięstwem Niemców, a Litzmanna okrzyknięto ''Lwem spod Brzezin'', gdyż w historiografii niemieckiej bitwa nazwana została bitwą pod [[Brzeziny|Brzezinami]]. W Gadce Starej znajduje się [[Cmentarz wojenny w Gadce Starej|cmentarz wojenny]], gdzie zachowało się kilkadziesiąt kamiennych nagrobków i płytypłyt upamiętniająceupamiętniających bitwę.poległych Naw bitwie, a przede wszystkim, na cmentarnym wzgórzu, stoi takżeduży pomnik z kamiennych głazów, z niemieckim napisem ''Tu spoczywa 2000 dzielnych wojowników''.
 
Historycy uznają bitwę za największą operację manewrową I wojny światowej i pierwszy „[[blitzkrieg]]” w dziejach światowej sztuki wojennej, iz tej przyczyny analizowany wnikliwie w okresie międzywojennym na wielu akademiach wojennych. Pod Łodzią Rosjanie po raz pierwszy użyli [[samochód pancerny|samochodów pancernych]]. NiemieckiW sumie jednak zarówno niemiecki plan okrążenia 2 i 5 Armii rosyjskiej nie powiódł się. Takżejak i rosyjskie plany zostały zerwane. W połowie grudnia front wschodni w tym miejscu ustabilizował się. Po zakończonej operacji zostali zdjęci ze stanowisk: dowódca 1 Armii gen. Rennenkampf i dowódca 2 Armii gen. Scheidemann.
 
W nawiązaniu do tej bitwy, a zwłaszcza roli jaką w niej odegrał gen. Karl Litzmann, podczas II wojny światowej okupowana przez Niemców Łódź otrzymała w kwietniu 1940 r. nazwę [[Historia Łodzi pod okupacją niemiecką|Litzmannstadt]].
2235

edycji