Orszoł paskowany: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 125 bajtów ,  3 lata temu
m
(→‎Opis: lit.)
{{czy wiesz do artykułu|sekcja=20 czerwca}}
{{Zwierzę infobox
|nazwa zwyczajowa = Orszoł paskowany
|nazwa łacińska = ''Trichius gallicus''
|TSN =
|zoolog = [[Pierre François Marie Auguste Dejean|Dejean]], 1821
|okres istnienia =
|grafika = Trichius zonatus.jpg
|opis grafiki =
|typ = [[stawonogi]]
|gromada = [[owady]]
|rząd = [[chrząszcze]]
|rodzina = [[poświętnikowate]]
|podrodzina = [[kruszczycowate]]
|plemię = [[Trichiini]]
|podplemię = [[Trichiina]]
|rodzaj = ''[[Trichius]]''
|gatunek = orszoł paskowany
|synonimy =
* ''Trichius zonatus'' <small>Germar, 1831</small>
* ''Trichius fasciolatus'' <small>Gené, 1836</small>
* ''Trichius rosaceus'' <small>Kraatz, 1891</small>
|wikispecies =
|commons = Category:Trichius rosaceus
}}
'''Orszoł paskowany'''{{r|Glowacinski}} (''Trichius gallicus'') – [[gatunek (biologia)|gatunek]] [[chrząszcze|chrząszcza]] z [[rodzina (biologia)|rodziny]] [[poświętnikowate|poświętnikowatych]] i podrodziny [[kruszczycowate|kruszczycowatych]]. Występuje w Europie i północno-zachodniej Afryce. [[Larwa|Larwy]] rozwijają się w martwym drewnie drzew liściastych. [[Imago|Imagines]] odwiedzają kwiaty krzewów i bylin, zwykle w pobliżu lasów.
 
== Taksonomia ==
Gatunek ten po raz pierwszy został opisany między 1766 a 1778 przez [[Johann Eusebius Voet|J.E. Voeta]] pod nazwą ''Scarabaeus rosaceus'', jednak autor ten nie trzymał się w swojej pracy stosowania [[binominalne nazewnictwo gatunków|nazewnictwa binominalnego]], w związku z czym uznaje się nazwę w świetle [[Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Zoologicznej|Międzynarodowego Kodeksu Nomenklatury Zoologicznej]] za niedostępną (''unavaible''). Epitet gatunkowy ''rosaceus'', po wcześniejszej [[synonim (taksonomia)|synonimizacji]], przywrócił w 1891 [[Gustav Kraatz|E.G. Kraatz]] (już w rodzaju ''Trichius'') i to on uznawany jest za autora nazwy. Jednak w 1821 [[Pierre François Marie Auguste Dejean|P.F.M.A. Dejean]] opisał ten gatunek pod nazwą ''Trichius gallicus'' i nazwę uznaje się za obowiązującą, a ''Trichius rosaceus'' za młodszy synonim. W 1831 [[Ernst Friedrich Germar|E.F. Germar]] opisał ''Trichius zonatus'', którego obecnie uznaje się za [[Sardynia|sardyński]] podgatunek ''T. gallicus''. Uporządkowania nazewnictwa i wyznaczenia [[lektotyp]]u ''T. g. zonatus'' dokonał dopiero w 2012 [[Frank-Thorsten Krell|F.-T. Krell]], natomiast we wcześniejszej literaturze gatunek ten często występuje pod nazwami ''T. zonatus'' i ''T. rosaceus''{{r|Krell}}.
 
== Opis ==
 
{{Przypisy|2|przypisy=
<ref name="Bunalski">{{Cytuj pismo | autor = Marek Bunalski, Marek Przewoźny, Rafał Ruta, Beata Borowiak-Sobkowiak , Paweł Sienkiewicz, Paweł Trzciński | tytuł = Materiały do poznania rozmieszczenia chrząszczy (Coleoptera) Zachodniej Polski. Część 6. Kruszczyce (Scarabaeidae: Cetoniinae) | url = http://pte.au.poznan.pl/we/2015/34-8_Bunalski_i_in.pdf| czasopismo = Wiadomości entomologiczne | wydanie = 2 | wolumin = 34 | strony = 12–29 | data = 2015 | url = http://pte.au.poznan.pl/we/2015/34-8_Bunalski_i_in.pdf}}</ref>
<ref name="Glowacinski">{{Cytuj książkę | autor rtytuł = JerzyCzerwona Pawłowski,lista Danielzwierząt Kubisz,ginących Mieczysławi Mazurzagrożonych w Polsce | rozdziałurl = ''Coleoptera'' Chrząszczehttp://www.iop.krakow.pl/pobierz-publikacje,478 | inni= Zbigniew Głowaciński, Małgorzata Makomaska-Juchiewicz, Grażyna Połczyńska-Konior (red.) | tytułautor r = CzerwonaJerzy listaPawłowski, zwierzątDaniel ginącychKubisz, iMieczysław zagrożonych w PolsceMazur | urlrozdział = http://www.iop.krakow.pl/pobierz-publikacje,478''Coleoptera'' Chrząszcze | data = 2002 | wydawca = Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk (PAN) | miejsce = Kraków | isbn = 83-901236-8-1 | strony =}}</ref>
<ref name="Burakowskietal">{{Cytuj pismo | autor = B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska | tytuł = Chrząszcze – Coleoptera. Scarabaeoidea, Dascilloidea, Byrrhoidea i Parnoidea. | czasopismo = Katalog Fauny Polski | wydanie = 9 | wolumin = XXIII | data = 1983}}</ref>
<ref name=Stebnicka>{{cytuj książkę | autor = Zdzisława Stebnicka | rok = 1978 | tytuł = Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 28b Żukowate – Scarabaeidae grupa podrodzin: Scarabaeidae pleurosticti | rok = 1978 | wydawca =Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Polskie Towarzystwo Entomologiczne | miejscowość = Warszawa |strony=46}}</ref>
<ref name="Krell">{{Cytuj pismo | autor = Frank-Thorsten Krell | tytuł = On nomenclature and synonymy of ''Trichius rosaceus'', ''T. gallicus'', and ''T. zonatus'' (Coleoptera: Scarabaeidae: Cetoniinae: Trichiini) | url = http://www.mapress.com/zootaxa/2012/f/zt03278p068.pdf| czasopismo = Zootaxa | wolumin = 3278 | strony = 61–68 | issn = 1175-5334 | data = 2012 | url = http://www.mapress.com/zootaxa/2012/f/zt03278p068.pdf}}</ref>
<ref name="Farkacetal">{{Cytuj książkę | autor = Jan Farkač, David Král, Martin Škorupík | tytuł = Červený seznam ohrožených druhů České republiky. Bezobratlí. List of threatened species in the Czech Republic. Invertebrates. | wydawca = Agentura ochrany přírody a krajiny ČR | miejsce = Praha | data = 2005 | isbn = 80-86064-96-4}}</ref>
<ref name="Lacej">{{Cytuj pismo | autor = Ariana Striniqi Laçej, Kastriot Misja | tytuł = View and Findings of the Coleopteron: Fauna of Northern Albania (A taxonomic, ecologic and biogeographic perspective) | czasopismo = Journal of Environmental Research And Development | wydanie = 3 | wolumin = 6 | strony = 397-405397–405 | data = 2012}}</ref>
<ref name="Mertlik">{{Cytuj pismo | autor = Josef Mertlik | tytuł = Trichius rosaceus (Voet, 1769), pozoruhodný obyvatel železničních nádraží (Coleoptera: Scarabaeoidea) | url = http://uaurtrn.elateridae.com/clanky/trichius-station_24_9_2009.pdf| czasopismo = Elateridarium | wolumin = 3 | strony = 137-144137–144 | issn = 1802-4858 | data = 2009 | url = http://uaurtrn.elateridae.com/clanky/trichius-station_24_9_2009.pdf}}</ref>
<ref name="erl">{{Cytuj książkę | autor = Ana Nieto, Keith N.A. Alexander | tytuł = European Red List of Saproxylic Beetles | url = https://www.iucn.org/sites/dev/files/import/downloads/european_red_list_of_saproxylic_beetles_new.pdf| wydawca = Publications Office of the European Union, International Union for Conservation of Nature | miejsce = Luxembourg | data = 2010 | url = https://www.iucn.org/sites/dev/files/import/downloads/european_red_list_of_saproxylic_beetles_new.pdf}}</ref>
<ref name="Majzlan">{{Cytuj pismo | autor = Oto Majzlan | tytuł = Faunistic notes on beetles (Coleoptera) 5. from Slovakia | url = http://www.ses.entomology.sk/prace/pdf-prace/majzlan_faunis_prispevky_coleoptera_5.pdf| czasopismo = Naturae Tutela | wydanie = 2 | wolumin = 14 | strony = 245 – 250245–250 | data = 2010 | url = http://www.ses.entomology.sk/prace/pdf-prace/majzlan_faunis_prispevky_coleoptera_5.pdf}}</ref>
<ref name="fe">{{Cytuj stronę | url = https://fauna-eu.org/cdm_dataportal/taxon/6bddf6d5-62a8-4ad4-97fd-d87e70ec4d0f | tytuł = Trichius zonatus | praca = Fauna Europaea | data dostępu = 2017-06-19}}</ref>
}}