Otwórz menu główne

Zmiany

m
WP:SK+ToS+Bn+mSI+mSK, drobne redakcyjne
Zasadnicza bitwa odbyła się w okolicach dzisiejszej [[Stara Gadka|Gadki Starej]]. Bitwa zakończyła się zajęciem Łodzi przez Niemców. Wojskami niemieckimi pod Gadką Starą dowodził wówczas doskonały strateg, gen. Reinhard von Scheffer-Boyadel, stąd nazwa oddziałów niemieckich „grupa Scheffera” (w składzie 49 i 50 rezerwowa dywizja piechoty oraz 3 dywizja gwardyjska gen. [[Karl Litzmann|Karla Litzmanna]]). Dzięki „niesubordynacji” gen. Litzmanna, który wbrew rozkazowi wycofania się wykonał uderzenie na Rosjan, bitwa zakończyła się zwycięstwem Niemców, a Litzmanna okrzyknięto ''Lwem spod Brzezin'', gdyż w historiografii niemieckiej bitwa nazwana została bitwą pod [[Brzeziny|Brzezinami]]. W Gadce Starej znajduje się [[Cmentarz wojenny w Gadce Starej|cmentarz wojenny]], gdzie zachowało się kilkadziesiąt kamiennych nagrobków i płyt upamiętniających poległych w bitwie, a przede wszystkim, na cmentarnym wzgórzu, stoi duży pomnik z kamiennych głazów, z niemieckim napisem ''Tu spoczywa 2000 dzielnych wojowników''.
 
Historycy uznają bitwę za największą operację manewrową I wojny światowej i pierwszy „[[blitzkrieg]]” w dziejach światowej sztuki wojennej iz tej przyczyny analizowany wnikliwie w okresie międzywojennym na wielu akademiach wojennych. Pod Łodzią Rosjanie po raz pierwszy użyli [[samochód pancerny|samochodów pancernych]]. W sumie jednak zarówno niemiecki plan okrążenia 2 i 5 Armii rosyjskiej nie powiódł się, jak i rosyjskie plany zostały zerwane. W połowie grudnia front wschodni w tym miejscu ustabilizował się. Po zakończonej operacji zostali zdjęci ze stanowisk: dowódca 1 Armii gen. Rennenkampf i dowódca 2 Armii gen. Scheidemann.
 
W nawiązaniu do tej bitwy, a zwłaszcza roli jaką w niej odegrał gen. Karl Litzmann, podczas II wojny światowej okupowana przez Niemców Łódź otrzymała w kwietniu 1940 r. nazwę [[Historia Łodzi pod okupacją niemiecką|Litzmannstadt]].
 
== Bibliografia ==
* Litzmann Karl: ''Lebenserinnerungen. Erster Band'', Część I. Berlin, 1927 <small>(egz. w b-ce [[Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi]], dział „Łodziana”, sygn. 352)</small>
* {{cytuj książkę |nazwisko = Jakobs| imię = Theodor| autor link = | tytuł = Der Löwe von Brzeziny | wydawca = Hanseatische Verlagsanstalt| miejsce = Hamburg| rok = 1934| strony = | isbn =}}<small> (biografia Carla von Litzmanna; egz. w b-ce [[Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi]])</small>
 
== Linki zewnętrzne ==