Otwórz menu główne

Zmiany

WP:SK+ToS+mSI+mSK+Bn, drobne redakcyjne, drobne techniczne
Zasadnicza bitwa odbyła się w okolicach dzisiejszej [[Stara Gadka|Gadki Starej]]. Bitwa zakończyła się zajęciem Łodzi przez Niemców. Wojskami niemieckimi pod Gadką Starą dowodził wówczas doskonały strateg, gen. Reinhard von Scheffer-Boyadel, stąd nazwa oddziałów niemieckich „grupa Scheffera” (w składzie 49 i 50 rezerwowa dywizja piechoty oraz 3 dywizja gwardyjska gen. [[Karl Litzmann|Karla Litzmanna]]). Dzięki „niesubordynacji” gen. Litzmanna, który wbrew rozkazowi wycofania się wykonał uderzenie na Rosjan, bitwa zakończyła się zwycięstwem Niemców, a Litzmanna okrzyknięto ''Lwem spod Brzezin'', gdyż w historiografii niemieckiej bitwa nazwana została bitwą pod [[Brzeziny|Brzezinami]]. W Gadce Starej znajduje się [[Cmentarz wojenny w Gadce Starej|cmentarz wojenny]], gdzie zachowało się kilkadziesiąt kamiennych nagrobków i płyt upamiętniających poległych w bitwie, a przede wszystkim, na cmentarnym wzgórzu, stoi duży pomnik z kamiennych głazów, z niemieckim napisem ''Tu spoczywa 2000 dzielnych wojowników''.
 
Historycy uznają bitwę za największą operację manewrową I wojny światowej i pierwszy „[[blitzkrieg]]” w dziejach światowej sztuki wojennej iz tej przyczyny analizowany wnikliwie w okresie międzywojennym na wielu akademiach wojennych. Pod Łodzią Rosjanie po raz pierwszy użyli [[samochód pancerny|samochodów pancernych]]. W sumie jednak zarówno niemiecki plan okrążenia 2 i 5 Armii rosyjskiej nie powiódł się, jak i rosyjskie plany zostały zerwane<ref>Korolko Georgij K. Korolko, ''Operacja łódzka 1914. Najciekawsza batalia pierwszej wojny światowej''. Oświęcim 2014.</ref>. W połowie grudnia front wschodni w tym miejscu ustabilizował się. Po zakończonej operacji zostali zdjęci ze stanowisk: dowódca 1 Armii gen. Rennenkampf i dowódca 2 Armii gen. Scheidemann.
 
W nawiązaniu do tej bitwy, a zwłaszcza roli jaką w niej odegrał gen. Karl Litzmann, podczas II wojny światowej okupowana przez Niemców Łódź otrzymała w kwietniu 1940 r. nazwę [[Historia Łodzi pod okupacją niemiecką|Litzmannstadt]].
* [[Kalendarium historii Łodzi (1821–1918)]]
 
{{Przypisy}}
== Bibliografia ==
* Litzmann Karl: ''Lebenserinnerungen. Erster Band'', Część I. Berlin, '''1927''' (egz. w b-ce [[Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi]], dział „Łodziana”, sygn. 352)
* {{cytuj książkę |nazwisko = Jakobs| imię = Theodor| autor link = | tytuł = Der Löwe von Brzeziny | wydawca = Hanseatische Verlagsanstalt| miejsce = Hamburg| rok = '''1934'''| strony = | isbn =}} (egz. w b-ce Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi)
* Korolko Georgij K., ''Operacja łódzka 1914. Najciekawsza batalia pierwszej wojny światowej''. Oświęcim '''2014'''.
 
== Bibliografia ==
* Karl Litzmann Karl:, ''Lebenserinnerungen. Erster Band'', Część I. Berlin, '''1927''' (egz. w b-ce [[Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi]], dział „Łodziana”, sygn. 352)
* {{cytuj książkę |nazwisko = Jakobs| imię = Theodor| autor link = | tytuł = Der Löwe von Brzeziny | wydawca = Hanseatische Verlagsanstalt| miejsce = Hamburg| rok = '''1934'''| strony = | isbn =}} (egz. w b-ce Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi)
 
== Linki zewnętrzne ==