Carpentras: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 10 bajtów ,  2 lata temu
drobne techniczne, WP:SK+ToS+mSK
(drobne techniczne, WP:SK+ToS+mSK)
|www =
}}
 
'''Carpentras''' – miejscowość i gmina we [[Francja|Francji]], w regionie [[Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże]], w departamencie [[Vaucluse (departament)|Vaucluse]]. Stolica [[Comtat Venaissin|hrabstwa Venaissin]].
 
 
== Geografia ==
Miasto jest położone na równinie, na południe od masywu Ventoux. Od wschodu jest ograniczone przez góry Vaucluse, od zachodu przez niewielki masyw Dentelle de Montmirail, południową część masywu Ventoux. Miasto znajduje się około 25km na północny- wschód od Awinionu, stolicy departamentu Vaucluse.
 
== Klimat ==
 
Charakterystyczne są gwałtowne wiatry północne i północno-zachodnie nazywane mistralem, osuszające atmosferę i gleby i przynoszące okresy słonecznej pogody.
[[Plik:Dentelles vue de Carpentras.JPG|mały|Dentelles de Montmirail - widok z Carpentras]]
{| class="wikitable"
| colspan="14" |Dane meteorologiczne dla Carpentras
== Hydrografia ==
Poza rzeką Auzon miasto przecięte jest w północnej części XVIII-wiecznym kanałem nawadniającym, dostarczającym wodę dla okolicznych upraw. Kanał przecina dolinę rzeki Auzon na zabytkowym akwedukcie z XVIII-ego wieku.
[[Plik:Canal de Carpentras 2.JPG|mały|Akwedukt kanału ]]
 
== Komunikacja ==
Miasto jest połączone z Awinionem drogą szybkiego ruchu jak również linią kolejową - połączenie z Awinionem i stacją ekspresów „Avignon TGVˮ.
 
Dobrze rozwinięta jest sieć dróg i połączeń autobusowych z okolicznymi miejscowościami, stanowiąc bazę wypadową do lokalnych atrakcji turystycznych.
 
== Historia ==
 
=== Prehistoria i starożytność ===
Według Pliniusza ludem pierwotnie zamieszkującym okolice „Carpenctoracteˮ byli Meminii a miasto miało duże znaczenie gospodarcze. Po podboju przez Rzymian w 120 p.n.e., staje się ważnym ośrodkiem na drodze biegnącej do północnej Galii. Miejscowość rozwija się i wraz z chrystianizacją i staje się siedzibą biskupstwa. Będzie nim na zmianę z Venasque – obronną osadą na szczycie stromego wzniesienia - zależnie od wydarzeń historycznych.
 
Z tego okresu pozostał [[Łuk triumfalny w Carpentras|łuk rzymski]] upamiętniający zwycięstwa rzymskie prawdopodobnie Augusta lub Tyberiusza z początku naszej ery. Łuk widoczny jest na zapleczu katedry St Siffrein.
 
Pomiędzy XVI a XVIII w., Carpentras powoli rozwija się. Będąc posiadłością papieską unika większości konfliktów i wojen tego okresu. W tym czasie powstaje barokowy pałac biskupi (XVII w., obecnie siedziba sądów), kolegiata jezuicka oraz XVIII-wieczny szpital Hôtel Dieu. W XVIII w. z inicjatywy biskupa Inguimberta powstaje biblioteka jego imienia zawierająca jedną z największych kolekcji starodruków i cymeliów we Francji.
[[Plik:Hôtel-Dieu de Carpentras.JPG|mały|Hôtel Dieu - zabytkowy XVIII-wieczny szpital]]
Przebudowana zostaje również XIV-wieczna synagoga (połowa XVIII w.)– najstarszy czynny tego typu obiekt sakralny we Francji.
 
=== Tradycje ===
W miesiącach zimowych, przy piątkowym porannym targu odbywa się jarmark trufli – jeden z najważniejszych we Francji.
[[Plik:Marché aux truffes à Carpentras.jpg|mały|Marché aux truffes - targ trufli]]
 
== Ekonomia ==
* La Charité z krużgankami na dwóch piętrach, według inspiracji włoskiej.
* Katedra Saint Siffrein z XV w. w stylu gotyku prowansalskiego; m.in. ołtarz i witraże z XV w.
* Saint Mors - święte wędzidło; relikwia z okresu cesarza Konstantyna, według przekazów wykonana z gwoździa z krzyża Chrystusa na polecenie matki cesarza, Heleny. Przechowywana w skarbcu katedralnym, symbol miasta.
* Biblioteka Inguimbertyńska. Jedna z największych kolekcji starodruków we Francji. Przechowywana obecnie w Hôtel Dieu.
* Hôtel Dieu – budynek szpitala z XVIII w. wraz z zachowaną apteką i barokową kaplicą. Założony przez biskupa Inguimberta. Obecnie zawiera również Bibliotekę Inguimbertyńską.
 
== Heraldyka ==
[[Plik:Saint Mors.JPG|mały|Le Saint Mors - Święte Wędzidło. ]]
Herbem miasta jest Swięte Wędzidło na czerwonym polu.