Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 5 bajtów, 1 rok temu
m
Anulowanie wersji 52424291 autora GameKnocker333 (dyskusja) było dobrze
[[Plik:Bangladesh in its region.svg|prawo|250px]]
 
'''Bangladesz''' ([[język bengalski|beng.]] বাংলাদেশ), '''Ludowa Republika Bangladeszu''' (beng. গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ, ''Gonoprodźatontri Bangladesz'') – państwo w [[Azja Południowa|Azji Południowej]], położone nad [[Zatoka Bengalska|Zatoką Bengalską]] i graniczące z zachodu, północy i wschodu z [[Indie|Indiami]], a na południowym wschodzie z [[Mjanma|Mjanmą]]. Jest jednym z najgęściej zaludnionych i zarazem najbiedniejszych państw świata. Stolicą Bangladeszu jest [[Dhaka]] (dawna DakaDakka).
 
== Geografia ==
 
{{osobny artykuł|cyklon Bhola|wojna o niepodległość Bangladeszu}}
W 1970 ówczesny Pakistan Wschodni został spustoszony przez [[cyklon Bhola]], który spowodował śmierć około pół miliona osób. Działania rządu pakistańskiego były niewystarczające, co spowodowało pogorszenie i tak już napiętych stosunków między nim a Bengalczykami. Czarę goryczy przelało niedopuszczenie do objęcia funkcji premiera przez [[Sheikh Mujibur Rahman|Mujibura Rahmana]], mimo że jego partia, [[Liga Awami]], zdecydowanie wygrała wybory. Prezydent Pakistanu, generał [[Yahya Khan]], w porozumieniu z [[Zulfikar Ali Bhutto|Zulfikarem Alim Bhutto]], liderem [[Pakistańska Partia Ludowa|Partii Ludowej]], udaremnił zwołanie parlamentu i bezskutecznie usiłował stłumić ruch niepodległościowy, aresztując Mudżibura Rahmana 25 marca 1971 r. i ogłaszając stan wyjątkowy w Pakistanie Wschodnim. Zamach na demokrację przerodził się w falę krwawych represji: w ramach [[operacja Searchlight|operacji „Searchlight”]] armia pakistańska wymordowała w [[delta Gangesu|delcie Gangesu]] ok. 1–1,5 miliona cywilów i dopuściła się dużej liczby ok. 200 000 gwałtów. Mimo krwawej okupacji kraju [[wojna o niepodległość Bangladeszu]] nie wygasła, prowadzona metodami partyzanckimi pod dowództwem pułkownika [[M.A.G. Osmani]]ego. 17 kwietnia 1971 sformowany został na wygnaniu pierwszy rząd Bangladeszu. Armia indyjska wspomogła partyzantkę Bangladeszu, wkraczając 22 listopada 1971 roku na teren [[Bengal Wschodni|Bengalu Wschodniego]]<ref>Jan Rydel, ''Trzeci Świat'', [w:] ''Najnowsza historia świata 1945-1995'', t. II, Kraków 1997, s. 102–103102 i 103.</ref>.
 
[[Plik:Sheikh Mujibur Rahman in 1950.jpg|mały|upright|Twórca niepodległego Bangladeszu [[Sheikh Mujibur Rahman]]]]
 
== Siły zbrojne ==
Bangladesz dysponuje trzema [[rodzaj sił zbrojnych|rodzajami sił zbrojnych]]: [[Wojska Lądowe Bangladeszu|wojskami lądowymi]], [[Marynarka Wojenna Bangladeszu|marynarką wojenną]] oraz [[Siły Powietrzne Bangladeszu|siłami powietrznymi]]{{r|Global}}. Uzbrojenie sił lądowych Bangladeszu składało się w 2014 roku z: 169 czołgów, 300 opancerzonych pojazdów bojowych oraz 50 zestawów [[artyleria|artylerii]] holowanej{{r|Global}}. Marynarka wojenna Bangladeszu dysponowała w 2014 roku 58 okrętami obrony przybrzeża, 8 [[Fregata rakietowa|fregatami]], 6 [[korweta]]mi oraz pięcioma [[Okręt obrony przeciwminowej|okrętami obrony przeciwminowej]]{{r|Global}}. BengalskieBangladeskie siły powietrzne z kolei posiadały w 2014 roku uzbrojenie w postaci m.in. 52 [[Samolot myśliwski|myśliwców]], 54 [[Samolot transportowy|samolotów transportowych]], 45 [[Samolot szkolno-bojowy|samolotów szkolno-bojowych]] oraz 52 [[Śmigłowiec|śmigłowców]]{{r|Global}}.
 
Wojska bengalskiebangladeskie w 2014 roku liczyły 400 tys. żołnierzy zawodowych oraz 2,3 mln rezerwistów. Według rankingu ''[[Global Firepower]]'' (2014) bangladeskie siły zbrojne stanowią 56. siłę militarną na świecie, z rocznym budżetem na cele obronne w wysokości 4,3 mld dolarów ([[Dolar amerykański|USD]])<ref name="Global">{{Cytuj stronę | url = http://www.globalfirepower.com/country-military-strength-detail.asp?country_id=Bangladesh | tytuł = Bangladesh | opublikowany = [[Global Firepower]] | język = en | data dostępu = 2014-08-25}}</ref>.
 
== Demografia ==
25 316

edycji