Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 330 bajtów ,  1 rok temu
zamiana formy przypisów, drobne redakcyjne
|nazwa = Podagrycznik pospolity
|obrazek = Illustration Aegopodium podagraria0.jpg
|systematyka_ref= {{r|apweb}}
|systematyka_ref=<ref name=apweb>{{cytuj stronę |url=http://www.mobot.org/MOBOT/research/APweb/ | tytuł=Angiosperm Phylogeny Website | data dostępu=2010-05-01 | autor = Stevens P.F. | rok=2001– | język=en}}</ref>
|domena=[[eukarionty]]
|królestwo=[[rośliny]]
|łacina = Aegopodium podagraria
|autor = [[Karol Linneusz|L.]]
|cytat = ''[[Species Plantarum|Sp. pl. 1:265. 1753]]''
|commons = Category:Aegopodium podagraria
|wikispecies = Aegopodium podagraria
 
== Biologia i ekologia ==
; Rozwój: [[Bylina (botanika)|Bylina]], [[hemikryptofit]]. Kwitnie od czerwca do lipca, silniejest rozmnażająca[[owadopylność|owadopylna]]{{r|seidl}}. Silnie rozmnaża się wegetatywnie za pomocą kłączy{{r|cincura}}. Liczba chromosomów 2n=22 (rzadko), 42, 44. Kwitnie od czerwca do lipca, jest [[owadopylność|owadopylna]]. Nasiona kiełkują słabo. Masa 1000 owoców wynosi 2,4 g. Na jednej roślinie wyrasta średnio 2800 owoców. [[Siedlisko (biologia)|Siedlisko]]: wilgotne i świeże [[Zarośla (przyroda)|zarośla]], [[las liściasty|lasy liściaste]], ogrody, przydroża, nad brzegami wód. Często rośnie przy płotach. W [[agrocenoza|uprawach rolniczych]] i ogródkach jest uporczywym [[chwast]]em, gdyż odtwarza się nawet z niewielkich fragmentów kłącza. Odznacza się przy tym ogromną siłą konkurencyjną w stosunku do innych gatunków, dzięki czemu szybko opanowuje teren. Często tworzy całe łany. Jest [[gatunek wskaźnikowy|gatunkiem wskaźnikowym]] gleb bogatych w [[próchnica (gleba)|próchnicę]] i [[azot]]. Lubi miejsca zacienione. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych [[gatunek charakterystyczny]] dla Cl. ''[[Querco-Fagetea]]'' i All. ''[[Aegopodion podagrariae]]''<ref>{{cytuj książkęr|imię=Władysław |nazwisko=Matuszkiewicz |tytuł=Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski|miejsce=Warszawa |rok=2006 |wydawca= Wyd. Naukowe PWN|isbn = 83-01-14439-4matuszkiewicz}}</ref>.
 
== Zastosowanie ==
; [[Rośliny ozdobne|Roślina ozdobna]]: Gatunek czasami uprawiany, głównie jako [[roślina okrywowa]]. Używa się do tego celu przeważnie [[kultywar|odmian ogrodowych]] o ozdobnych, plamistych liściach. Dzięki bardzo ekspansywnemu wzrostowi szybko pokrywa teren, utrudniając rozwój chwastów<ref name=A>{{Cytuj książkę r| nazwisko= Boguszewicz | imię=Miłowit | nazwisko2= Banaszczak | imię2=Piotr | tytuł= Katalog roślin II : drzewa, krzewy, byliny polecane przez Związek Szkółkarzy Polskich | data=2003 | wydawca=Agencja Promocji Zieleni. Związek Szkółkarzy Polskich | miejsce=Warszawa | isbn=83-912272-3-5boguszewicz}}</ref>.
; Roślina jadalna: Z młodych liści można na wiosnę sporządzać [[sałatka|sałatkę]] o aromatycznym, gorzkim smaku, ale zawierającą cenne [[witaminy]]. Przyrządza się podobnie, jak [[szpinak]]. Można również siekać, wrzucać do zupy i robić barszcz, a z rozwiniętych dorodnych roślin najlepiej do wykorzystania nadaje się ogonek liściowy<ref>{{cytuj odcinek r| tytuł = Maja w ogrodzie | serial = Maja w ogrodzie (poradnik)maja}}.
| serial link = Maja w ogrodzie
| autorzy = Maja Popielarska
| stacja = [[TVN Meteo]]
}} </ref>.
; Roślina kosmetyczna: Ze świeżego [[ziele|ziela]] można sporządzać oczyszczające [[maseczka kosmetyczna|maseczki kosmetyczne]]. Działają one rozgrzewająco i poprawiają oddychanie skóry.
; [[Rośliny lecznicze|Roślina lecznicza]]: Dawniej leczono zielem [[dna moczanowa|podagrę]] i pamiątką tego jest zwyczajowa nazwa rodzajowa.
 
== Uprawa ==
Może być uprawiana pod drzewami, jako [[roślina okrywowa]]. Uprawia się ją też na rabatach, nie należy jej jednak sadzić w ziemi w sąsiedztwie innych roślin ozdobnych, gdyż ze względu na swój ekspansywny wzrost łatwo zagłuszy je, a za pomocą kłączy szybko rozprzestrzenia się. Może być natomiast uprawiana w pojemnikach. Wymaga raczej wilgotnego podłoża, nie ma specjalnych wymagań co do gleby. Rozmnaża się łatwo poprzez podział i kłącza<ref name=Aboguszewicz/>.
 
== Przypisy ==
{{Przypisy}}|
|systematyka_ref=<ref name=apweb>{{cytuj stronę |url=http://www.mobot.org/MOBOT/research/APweb/ | tytuł=Angiosperm Phylogeny Website | data dostępu=2010-05-01 | autor = Stevens P.F. | rok=2001– | język=en}}</ref>
<ref name=boguszewicz>{{Cytuj książkę | nazwisko= Boguszewicz | imię=Miłowit | nazwisko2= Banaszczak | imię2=Piotr | tytuł= Katalog roślin II : drzewa, krzewy, byliny polecane przez Związek Szkółkarzy Polskich | data=2003 | wydawca=Agencja Promocji Zieleni. Związek Szkółkarzy Polskich | miejsce=Warszawa | isbn=83-912272-3-5}}</ref>
#<ref name=cincura>{{Cytuj książkę|tytuł=Pospolite rośliny środkowej Europy |wydawca=Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne |miejsce=Warszawa |rok=1990 |imię=František |nazwisko=Činčura |imię2=Viera |nazwisko2=Feráková |imię3=Jozef |nazwisko3=Májovský |imię4=Ladislav |nazwisko4=Šomšák |imię5=Ján |nazwisko5=Záborský |inni=Jindřich Krejča, Magdaléna Záborská (ilustracje)|isbn = 83-09-01473-2}}</ref>
<ref name=maja>{{cytuj odcinek | tytuł = Maja w ogrodzie | serial = Maja w ogrodzie (poradnik)| serial link = Maja w ogrodzie| autorzy = Maja Popielarska| stacja = [[TVN Meteo]]}} </ref>.
<ref name=matuszkiewicz>{{cytuj książkę|imię=Władysław |nazwisko=Matuszkiewicz |tytuł=Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski|miejsce=Warszawa |rok=2006 |wydawca= Wyd. Naukowe PWN|isbn = 83-01-14439-4}}</ref>
<ref name=seidl>{{Cytuj książkę|imię=Olga |nazwisko=Seidl |imię2=Józef |nazwisko2=Rostafiński |tytuł=Przewodnik do oznaczania roślin |miejsce=Warszawa |rok=1973 |wydawca= PWRiL}}</ref>
}}
 
== Bibliografia ==
# Červenka M., Feráková V. i in., ''Z našej prírody – rastliny, horniny, minerály, skameneliny''.
# {{Cytuj książkę|tytuł=Pospolite rośliny środkowej Europy |wydawca=Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne |miejsce=Warszawa |rok=1990 |imię=František |nazwisko=Činčura |imię2=Viera |nazwisko2=Feráková |imię3=Jozef |nazwisko3=Májovský |imię4=Ladislav |nazwisko4=Šomšák |imię5=Ján |nazwisko5=Záborský |inni=Jindřich Krejča, Magdaléna Záborská (ilustracje)|isbn = 83-09-01473-2}}
# {{Cytuj książkę|autor=[[Marian Nowiński]]|tytuł=Chwasty łąk i pastwisk|miejsce=Warszawa |rok=1966 |wydawca= Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne|id=}}
# {{Cytuj książkę|imię=Lucjan |nazwisko=Rutkowski |tytuł=Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej |miejsce=Warszawa |rok=2006 |wydawca= Wyd. Naukowe PWN |isbn = 83-01-14342-8}}
125 373

edycje