Okręg Tarnopol Armii Krajowej: Różnice pomiędzy wersjami

m
Robot wspomógł poprawę ujednoznacznienia Podchorąży – zmieniono link(i) do Podchorąży (tytuł wojskowy); zmiany kosmetyczne
m (lit.)
m (Robot wspomógł poprawę ujednoznacznienia Podchorąży – zmieniono link(i) do Podchorąży (tytuł wojskowy); zmiany kosmetyczne)
[[Plik:Tarnopol_ak.png|300px|rightprawo]]
'''Okręg Tarnopol''' [[Służba Zwycięstwu Polski|SZP]], [[Związek Walki Zbrojnej|ZWZ]], wreszcie [[Armia Krajowa|Armii Krajowej]] noszący kryptonimy "Komar", "Tarcza", "Ton".
 
Okręg Tarnopolski Armii Krajowej obejmował tereny przedwojennego województwa tarnopolskiego. Konspiracja w Tarnopolskiem zaczęła się już jesienią 1939. Po wybuchu wojny niemiecko-rosyjskiej, tzw. "grupa warszawska" wysłana przez KG AK, przystąpiła do tworzenia sztabu i struktur terenowych w czterech inspektoratach okręgu.
Przez jego tereny przebiegała strategiczna linia kolejowa [[Lwów]]-Tarnopol-[[Kijów]], którą zaopatrywano Grupę Armii "Północna Ukraina". Podobne znaczenie miały magistrale drogowe. Każda dywersja w systemie komunikacji była dotkliwym ciosem dla armii niemieckiej.
 
Wiosną 1943 w okręgu funkcjonowały 222 plutony<ref group="uwaga">Pluton liczył przeciętnie 50 żołnierzy</ref>. Łącznie siły okręgu to ok. 11100 żołnierzy, w tym 72 [[oficer (wojsko)|oficeroficerów]]ów, 134 [[podchorążyPodchorąży (tytuł wojskowy)|podchorążych]]ch i 1930 [[podoficer]]ów.<ref>Krząstek, ''W 55 rocznicę''... s. 32</ref>
 
W 1943 komenda okręgu prowadziła intensywne przygotowania do "Burzy", trafnie prognozując, że na początku 1944 Rosjanie wkroczą na teren okręgu. Znaczna część sił znajdowała się pod bronią w terenie, osłaniając skupiska ludności polskiej przed atakami [[UPA]].
== Uwarunkowania geopolityczne ==
Okręg Tarnopol Armii Krajowej obejmował obszar około 14000 km². Liczył 1,35 miliona ludności. Języka polskiego używało tu 49,3%, ukraińskiego i ruskiego - 45,5%. 25,1% uznawało za swój ojczysty język ukraiński.
Rrzymskich katolików było 36,7%, grecko-kotatolików 54,5%. Liczbę żydów oceniano na 8,4% . W Tarnopolu 78% mieszkańców uważała za ojczysty język polski (ukraiński i ruski - 8%). Przewaga rzymskich katolików (41 %) nad grekokatolikami (19%) była dwukrotna<ref>{{Cytuj książkę | nazwisko= Węgierski| imię= Jerzy| tytuł= Armia Krajowa w okręgach Stanisławów i Tarnopol |strony=11-17}}</ref>.
 
== Komendanci ==
* płk [[Jan Kotowicz]] "Twardy".
* kpt. Franciszek Garwol (komendant podokręgu)
[[Plik:Ternopil dominikanskyj kostol.jpeg|thumbmały|rightprawo|220px|Dawny [[Kościół Dominikanów w Tarnopolu]]]]
 
== Skład organizacyjny ==
2 847 265

edycji