Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 99 bajtów ,  1 rok temu
m
Dolny Śląsk jest regionem, w którym po roku 1945<ref group="uwaga">Ściślej: po podjęciu przez tzw. [[wielka trójka|wielką trójkę]] [[konferencja jałtańska|w Jałcie]] decyzji o podziale stref wpływów w Europie, potwierdzonej potem [[Konferencja poczdamska|w Poczdamie]], na mocy której rodzimą [[Niemcy (naród)|niemiecką]] ludność Dolnego Śląska wysiedlono do Niemiec, a w jej miejsce sprowadzono na tzw. [[Ziemie Odzyskane]] polskich mieszkańców [[Kresy Wschodnie|Kresów]]</ref> nie zachowała się już odrębność kulturowa.
 
W związku z wielowiekową [[Germanizacja|germanizacją]] na terenie Dolnego Śląska [[Gwary dolnośląskie|gwara dolnośląska]] zachowała się reliktowo. Po dawnym dialekcie dolnośląskim zachowały się reliktowe gwary [[Chwalim]]ia koło [[Wolsztyn]]a (Zielonogórskie) oraz tzw. gwara [[Chazacy Rawiccy|Chazaków Rawickich]] obejmująca dwie wsie koło [[Leszno|Leszna]] ([[Brenno]] i [[Wijewo]]) oraz około 22 wsi koło [[Rawicz]]a. Gwary te przetrwały dzięki osiedleniu w przeszłości ludności [[Ślązacy|śląskiego]] pochodzenia na pograniczu wielkopolsko-śląskim. Obecnie znajdują się w stadium zanikania. Inną enklawą utrzymywania się tej gwary były okolice [[Namysłów|Namysłowa]], [[Syców|Sycowa]] oraz [[Międzybórz|Międzyborza]]<ref>Jerzy Samuel Bandtkie: Wiadomości o jęz. polskim i polskich ślązakach. WROCŁAWSKIE TOWARZYSTWO NAUKOWE I POLSKIE TOWARZYSTWO GEOGRAFICZNE, 1952</ref>. W XIX stuleciu dzięki wybitnym pastorom takim jak [[Robert Fiedler]] oraz [[Jerzy Badura]] (1845-1909) dialekt dolnośląski przetrwał w rejonie [[Syców|Sycowa]] i Międzyborza znacznie dłużej niż pod [[Wrocław]]iem. Z okolic Międzyborza pochodzi spisana około 1864 roku pieśń ludowa w gwarze Dolnego Śląska, która stała się obecnie hejnałem [[Wrocław]]ia<ref>{{Cytuj|autor = Stanisław Dubisz:; Halina Karaś; Nijola Kolis |tytuł = Dialekty i gwary polskie. Warszawa:|data Wiedza Powszechna,= 1995. {{ISBN|isbn = 83-214-0989-X |miejsce = Warszawa |wydawca = Wiedza Powszechna |oclc = 69461862 }}</ref>.
 
[[strój ludowy|Stroje ludowe]] na terenach Dolnego Śląska nie były jednolite. Barbara Bazielich wyróżniła 8 grup strojów, które wykształciły się do końca XIX wieku na obszarze od Głogowa po Nysę<ref>{{cytuj książkę |nazwisko=Bazielich|imię =Barbara|tytuł=Tradycyjne stroje dolnośląskie|wydawca=Wydaw. Uniwersytetu Wrocławskiego|miejsce=Wrocław|rok=1993|isbn=83-229-0853-9}}</ref>:
1 013 681

edycji