Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 41 bajtów ,  1 rok temu
m
drobne techniczne
|imię i nazwisko = Kuba Rozpruwacz
|imię i nazwisko org =
|pseudonim =
|grafika = JacktheRipper1888.jpg
|opis grafiki = ''Ze strażą obywatelską w East Endzie. Podejrzany osobnik'' – ilustracja z gazety „[[Illustrated London News]]” (12 października 1888)
„Fairy Fay” to pseudonim nadany nieznanej z imienia i nazwiska kobiecie, rzekomo zamordowanej 26 grudnia 1887. Pierwsza wzmianka na jej temat pojawiła się w artykule Terrence Robinsona opublikowanym na łamach gazety „Reynold's News” 29 października 1950. Morderca miał w brzuch „Fairy Fay” wbić palik<ref>Fido, s. 15</ref>. Nie ma dowodów na historyczność postaci „Fairy Fay” i większość badaczy uznaje ją za dziennikarski wymysł<ref name="fairyfay">Evans, Stewart P.; Connell, Nicholas (2000). ''The Man Who Hunted Jack the Ripper''. {{ISBN|1-902791-05-3}}.</ref><ref name="beggf">Begg, ''Jack the Ripper: The Facts'', ss. 21–25</ref>. Dokumenty nie wskazują na to, by w okolicach Bożego Narodzenia 1887 doszło do jakichkolwiek morderstw w Whitechapel<ref>Evans i Skinner, ''The Ultimate Jack the Ripper Sourcebook'', s. 3</ref>. Wprawdzie w grudniu 1887 i 1886 zmarły Sarah Fayer, Alice Farber, i Emma Fairy, których nazwiska przypominają pseudonim „Fairy Fay”, jednak żadna z nich nie padła ofiarą zabójstwa<ref>[http://www.casebook.org/victims/fairyfay.html "Fairy Fay"] Casebook: Jack the Ripper</ref>.
 
25 lutego hospitalizowano trzydziestoośmioletnią Annie Millwood z powodu licznych [[Rana kłuta|ran kłutych]] dolnej części jamy brzusznej i nóg<ref>''The Eastern Post and City Chronicle'', 7 kwietnia 1888</ref>. Mimo poważnych obrażeń kobieta przeżyła. Zmarła 31 marca 1888 r. z przyczyn naturalnych, niemających związku z dokonaną napaścią{{r|beggf}}. Później Annie Millwood uznano za pierwszą ofiarę Kuby Rozpruwacza, czego jednak nie można całkowicie potwierdzić<ref>{{Cytuj|autor = William Beadle |tytuł = Jack the Ripper: Unmasked, London: John Blake, |data = 2009 |isbn = 978-1-84454-688-6 |miejsce = London |wydawca = John Blake |s = 75 |oclc = 267221756 }}</ref>. Atak na Millwood pod kilkoma względami przypomina morderstwo Marthy Tabram: doszło do nich w niewielkiej odległości od siebie, obie kobiety były w podobnym wieku i miały na ciele liczne rany kłute<ref>[http://www.casebook.org/victims/millwood.html Annie Millwood] Casebook: Jack the Ripper</ref>.
 
Ada Wilson została zaatakowana 28 marca 1888 r., jednak przeżyła. Zeznała, że do jej domu zapukał około trzydziestoletni wąsaty mężczyzna z opaloną twarzą, ubrany w ciemny płaszcz oraz noszący kapelusz. Gdy Wilson otworzyła drzwi, gość skręcił ku pokojowi i zażądał od kobiety pieniędzy.
29 grudnia 1888 r. w Manningham, Bradford znaleziono zwłoki siedmioletniego Johna Gilla. Zabójca odciął Gillowi nogi, rozpruł brzuch, wyciągnął i pozostawił na miejscu zbrodni jelita oraz [[serce]] i usunął jedno [[ucho]]. Podobieństwo tego przypadku do morderstwa [[Mary Jane Kelly]] doprowadziło do spekulacji, że chłopiec padł ofiarą Rozpruwacza<ref name="gill">Evans i Skinner, ''Jack the Ripper: Letters from Hell'', s. 136</ref>. Na podstawie poszlak dwukrotnie zatrzymano pracodawcę Johna – Williama Barretta, oskarżając go o morderstwo{{r|gill}}, jednak z powodu braku dowodów został zwolniony.
 
24 kwietnia 1891 r. uduszono [[Prostytucja|prostytutkę]] Carrie Brown, znaną także jako „Stara Shakespeare” (będąc pod wpływem alkoholu recytowała sonety [[William SzekspirShakespeare|Williama Szekspira]])<ref name="vander">Vanderlinden, Wolf (2003–04). The New York Affair, w: Ripper Notes cz. 1 No. 16 (lipiec 2003); cz.2 No. 17 (styczeń 2004), cz. 3 No. 19 (lipiec 2004 {{ISBN|0-9759129-0-9}})</ref>. Ciało kobiety miało zostać poważnie okaleczone, brakuje jednak szczegółowych informacji na ten temat<ref name="cbf">[http://www.casebook.org/victims/carrie.html Carrie Brown] Casebook: Jack the Ripper</ref>. Według relacji prasowych oraz wyznań lekarza prowadzącego sekcję zwłok Carrie Brown miała wycięte jelita oraz liczne rany na całym ciele{{r|cbf}}. Prasa szybko okrzyknęła kobietę ofiarą Kuby Rozpruwacza, jednak do jej zabójstwa doszło w [[Nowy Jork|Nowym Jorku]], a policja wykluczyła związek między jej śmiercią a morderstwami na [[Whitechapel]]{{r|vander}}.
 
== Śledztwo ==
[[Plik:F.G.Abberline.jpg|thumb|Inspektor [[Frederick Abberline]]]]
Ocalałe archiwum policyjne, zawierające materiały dotyczące morderstw na Whitechapel, pozwała dokładnie przyjrzeć się sposobom jej działania w [[Epoka wiktoriańska|epoce wiktoriańskiej]]<ref name="canter">{{Cytuj|autor = David V Canter |tytuł = Criminal Shadows: Inside the Mind of the Serial Killer, London: HarperCollins |data = 1994 |isbn = 0-00-255215-9 |miejsce = London |wydawca = HarperCollins |s = 12–13 |oclc = 29885184 }}</ref>. Duży zespół funkcjonariuszy przeprowadzał dochodzenie, chodząc od domu do domu na Whitechapel. Zbierano i badano materiał dotyczący tajemniczych zabójstw. Podejrzani byli wyszukiwani i przesłuchiwani{{r|canter}} (policja do tej pory korzysta z podobnych metod śledczych{{r|canter}}). Łącznie przesłuchano ponad 2000 osób, zweryfikowano [[alibi]] ponad 300 podejrzanych, 80 zatrzymano<ref>Raport inspektora Donalda Swansona do [[Home Office]], 19 października 1888, HO 144/221/A49301C, cytowany w Begg, ''Jack the Ripper: The Definitive History'', s. 205; Evans i Rumbelow, s. 113; Evans i Skinner, ''The Ultimate Jack Sourcebook Ripper'', s. 125.</ref>.
 
Śledztwo było początkowo prowadzone przez wydział do spraw dochodzeń kryminalnej miejskiej policji pod kierunkiem [[detektyw]]a [[Edmund Reid|Edmunda Reida]]. Po zabójstwie Mary Ann Nichols [[Scotland Yard]] przysłał prowadzącym dochodzenie pomoc w postaci detektywów: [[Frederick Abberline|Fredericka Abberline]], [[Henry Moore (detektyw)|Henry’ego Moore]] oraz Waltera Andrewsa. Kiedy zginęła Catharine Eddowes, do śledztwa przyłączył się [[James McWilliam]]{{r|ripper1}}. Sprawę komplikował fakt, że nowo mianowany szef Departamentu Dochodzeń Kryminalnych (CID), Robert Anderson, od 7 września do 6 października, czyli w czasie, kiedy zamordowano Annie Chapman, Elizabeth Stride oraz Catharine Eddowes, przebywał na urlopie w Szwajcarii<ref>Evans i Skinner, ''The Ultimate Jack Sourcebook Ripper'' , s. 675</ref>. Zmusiło to komisarza miejskiej policji, Charlesa Warrena, do mianowania Donalda Swansona nadinspektorem<ref>Begg, s. 205; Evans i Rumbelow, ss. 84-85.</ref>.
Z innej wypowiedzi Abberline pochodzącej z 1903 wynika, że słynny morderca z Whitechapel zmarł w zakładzie psychiatrycznym<ref name="polic">[http://www.casebook.org/dissertations/dst-mysteryplay.html A Mystery Play : Police Opinions on Jack the Ripper] ''Casebook: Jack the Ripper</ref>. Zaznaczył on też wtedy, że mimo wszystko Scotland Yard nie wie nic więcej w kwestii tożsamości mordercy niż podczas jego działalności{{r|polic}}.
 
Pojawiły się też teorie, jakoby policja znała tożsamość mordercy i z jakichś przyczyn jej nie ujawniała lub nie rozpoczęła przeciw niemu postępowania<ref name="faq">[http://www.casebook.org/about_the_casebook/faq.html#7 Frequently Asked Questions (FAQ)] ''Casebook: Jack the Ripper</ref>. Niektórzy spekulują, że policja schwytała Rozpruwacza i anonimowo odesłała go do zakładu dla osób psychicznie chorych, nie wydaje się to jednak zbyt prawdopodobne{{r|faq}}. Robert Anderson był przekonany, że morderca był polskim Żydem, a Melville Leslie Macnaghten wymienia w swoich notatkach trzech podejrzanych: Druitta, Ostroga i [[Tożsamość Kuby Rozpruwacza#Aaron Kośmiński|Aarona Kośmińskiego]]. Z kolei John George Littlechild wskazywał na amerykańskiego szarlatana Francisa Tumblety'ego jako prawdopodobnego mordercę{{r|polic}}. Rozbieżności te zdają się wskazywać, że dziewiętnastowieczna policja nie miała jednoznacznego stanowiska w kwestii tożsamości Kuby Rozpruwacza i – jak oficjalnie oświadczyła – sprawca nigdy nie został ujęty.
 
Obecnie lista podejrzanych o bycie Kubą Rozpruwaczem przekracza sto osób<ref name="guide">Whiteway, Ken (2004). ''A Guide to the Literature of Jack the Ripper'', Canadian Law Library Review, vol. 29 s. 219–229</ref><ref>Eddleston, s. 195–244</ref>.
Po morderstwie Nichols w gazecie „[[The Guardian]]” pojawiło się stwierdzenie, że „policja może posiadać jakieś informacje, których utrzymanie w sekrecie uznano za niezbędne. Uważa się, że szczególną uwagę zwracają na osobę zwaną Skórzanym Fartuchem”<ref>Begg, ''Jack the Ripper: The Definitive History'', s. 98.</ref>. Niechęć funkcjonariuszy do ujawniania danych o postępie śledztwa doprowadziła dziennikarzy do pisania reportaży zawierających raczej wymyślone informacje{{r|ripper3}}<ref>Begg, ''Jack the Ripper: The Definitive History'', s. 214.</ref>. Tymczasem konkurencyjni autorzy gazet krytykowali je jako wytwór dziennikarskiej wyobraźni<ref>''Leytonstone Express and Independent'' z 8 września 1888, cytowany w Begg ''Jack the Ripper: The Definitive History'' s. 99.</ref>. John Pizer – mieszkający w pobliżu Żyd wyrabiający obuwie ze skóry – został uznany za Skórzanego Fartucha i zatrzymany przez policję<ref name="la">Marriott, s. 251; Rumbelow, s. 49.</ref>, choć prowadzący sprawę inspektor uznał, że nie ma przeciwko żadnych dowodów<ref>Raport Josepha Helsona w policyjnym archiwum MEPO 3/140 ff. 235–8, cytowany w Begg, ''Jack the Ripper: The Definitive History'', s. 99 oraz Evans and Skinner, ''The Ultimate Jack the Ripper Sourcebook'', s. 24</ref> i wkrótce wypuszczono go na wolność{{r|la}}.
 
Po publikacji listu „Drogi szefie” wobec mordercy zaczęto używać pseudonimu Jack the Ripper („Kuba Rozpruwacz”) w miejsce popularnego wcześniej „Skórzanego Fartucha”<ref>Evans i Skinner, ''Jack the Ripper: Letters from Hell'', ss. 13, 86; Fido, s. 7</ref>. Imię Jack (Kuba) było już wcześniej użyte w nazwie legendarnej postaci [[Spring Heeled Jack]]a – mężczyzny, który miał napadać na kobiety i wykonywać nadzwyczaj długie skoki<ref>Ackroyd, Peter, ''Introduction'', w: Werner, s. 10; Rivett i Whitehead, s. 11.</ref>. Później zwyczaj nadawania przez prasę pseudonimów seryjnym mordercom przyjął się, czego wyrazem jest np. [[Kat z Nowego Orleanu]], [[Gary Ridgway|Zabójca z Green River]], [[Albert DeSalvo|Dusiciel z Bostonu]]. Niektóre z nich wyraźnie nawiązują do Kuby Rozpruwacza np. [[Peter Sutcliffe|Rozpruwacz z Yorkshire]], [[Francuski Rozpruwacz]], Rozpruwacz z Rostov, Rozpruwacz z Düsseldorfu, Rozpruwacz z Camden. Podobny pseudonim, Jack the Stripper (Kuba Rozbieracz), nadano działającemu w Londynie w latach 1964–1965 mordercy rozbierającemu zwłoki swoich ofiar.
 
Brak możliwości postawienia zarzutu konkretnej osobie oraz sensacyjne prasowe doniesienia doprowadziły do wielu ponurych legend dotyczących tożsamości Kuby Rozpruwacza<ref>Marriott, John, „The Imaginative Geography of the Whitechapel murders”, Werner, s. 54></ref>.
* Cook, Andrew (2009). ''Jack the Ripper''. Stroud, Gloucestershire: Amberley Publishing. {{ISBN|978-1-84868-327-3}}
* Curtis, Lewis Perry (2001). ''Jack The Ripper & The London Press''. Yale University Press. {{ISBN|0-300-08872-8}}
* {{Cytuj|autor = John J. Eddleston |tytuł = Jack the Ripper: An Encyclopedia |data = 2002 |isbn = 1-84358-046-2 |miejsce = London |wydawca = Metro Books |oclc = 52940092 }}
* Evans, Stewart P.; [[Donald Rumbelow|Rumbelow, Donald]] (2006). ''Jack the Ripper: Scotland Yard Investigates''. Stroud, Gloucestershire: Sutton Publishing. {{ISBN|0-7509-4228-2}}
* Evans, Stewart P.; Skinner, Keith (2000). ''The Ultimate Jack the Ripper Sourcebook: An Illustrated Encyclopedia''. London: Constable and Robinson. {{ISBN|1-84119-225-2}}
* Evans, Stewart P.; Skinner, Keith (2001). ''Jack the Ripper: Letters from Hell''. Stroud, Gloucestershire: Sutton Publishing. {{ISBN|0-7509-2549-3}}
* {{Cytuj|autor = [[Martin Fido]]; |tytuł = The Crimes, Detection and Death of Jack the Ripper |data = 1987 |isbn = 0-297-79136-2 |miejsce = London |wydawca = Weidenfeld and Nicolson |oclc = 59771558 }}
* {{Cytuj|autor = Trevor Marriott |tytuł = Jack the Ripper: The 21st Century Investigation |data = 2005 |isbn = 1-84454-103-7 |miejsce = London |wydawca = John Blake |oclc = 57574818 }}
* Meikle, Denis (2002). ''Jack the Ripper: The Murders and the Movies''. Richmond, Surrey: Reynolds and Hearn Ltd. {{ISBN|1-903111-32-3}}
* Rivett, Miriam; Whitehead, Mark (2006). ''Jack the Ripper''. Harpenden, Hertfordshire: Pocket Essentials. {{ISBN|978-1-904048-69-5}}
* {{Cytuj|autor = Donald Rumbelow |tytuł = The Complete Jack the Ripper. Fully Revised and Updated |data = 2004 |isbn = 978-0-14-017395-6 |wydanie = Rev. and updated ed |miejsce = London |wydawca = Penguin Books |oclc = 59373845 }}
* Sugden, Philip (2002). ''The Complete History of Jack the Ripper''. Carroll & Graf Publishers. {{ISBN|0-7867-0276-1}}
* Werner, Alex (editor, 2008). ''Jack the Ripper and the East End''. London: Chatto & Windus. {{ISBN|978-0-7011-8247-2}}
12 454

edycje