Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 83 bajty ,  11 miesięcy temu
Wycofano ostatnią zmianę treści (wprowadzoną przez 83.29.55.200) i przywrócono wersję 54636077 autorstwa Ytabak
{{Państwo infobox
|nazwa_oryginalna = Rzeczpospolita Polska
|nazwa_polska = ('''III Rzeczpospolita<ref>Określenie III Rzeczpospolita jest zawarte w preambule Konstytucji Rzeczypospolitej PolskiPolskiej z 1997 roku.</ref>''')
|flaga_obraz = Flag of Poland.svg
|godło_obraz = Herb Polski.svg
|nazwa_dopełniacz = Rzeczypospolitej PolskiPolskiej
|p1 = Polska Rzeczpospolita Ludowa
|p1_flaga = Flag of Poland.svg
|dewiza_polski =
|lokalizacja_obraz = Poland 2014.png
|konstytucja = [[Konstytucja PolskiPolskiej Rzeczypospolitej Ludowej]] 1990-1997<br />[[Mała Konstytucja z 1992|Mała Konstytucja]] (1992-1997)<br />[[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej]] 1997-
|państwo =
|język_urzędowy = [[Język polski|polski]]<ref group=uwaga>Dodatkowo za języki pomocnicze oficjalne uznane zostały: [[Gminy w Polsce z językiem pomocniczym|niemiecki w 22 gminach, białoruski w 5 gminach, kaszubski w 5 gminach i litewski w 1 gminie]] [http://mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl/download/86/15331/UrzedowyRejestrGmin-jezpom-17III14.pdf ''Lista gmin wpisanych na podstawie art. 10 ustawy z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym do Urzędowego Rejestru Gmin, w których jest używany język pomocniczy''].</ref>
|typ_państwa = [[państwo unitarne]]
|głowa_państwa = [[Andrzej Duda]]
|głowa_państwa_opis = [[Prezydent Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|prezydent RP]]
|status_terytorium =
|zależne_od =
|głowa_terytorium =
|głowa_terytorium_opis =
|w_imieniu_tekst = [[Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Marszałek Sejmu]]<br />[[Marszałek Senatu Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Marszałek Senatu]]
|w_imieniu_urząd = [[Marek Kuchciński]]<br />[[Stanisław Karczewski]]
|w_imieniu =
|wikisłownik = Polska
}}
{{dopracować|pov}}'''III Rzeczpospolita''' ('''III RP''') – użyte w [[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Konstytucji Rzeczypospolitej PolskiPolskiej]] (1997)<ref name="Konstytucja">W [[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Konstytucji]] z roku 1997 napisano w preambule m.in.:<br />''...nawiązując do najlepszych tradycji Pierwszej i Drugiej Rzeczypospolitej,<br />(...)<br />Wszystkich, którzy dla dobra Trzeciej Rzeczypospolitej tę Konstytucję będą stosowali...''</ref> określenie [[Polska|państwa polskiego]] po zasadniczych przemianach politycznych, jakie zaszły od 1989 roku. Podstawowa konstytucyjna nazwa państwa to [[Rzeczpospolita Polska]].
 
Wymową tego określenia jest zerwanie z [[Ustrój polityczny|ustrojem]] [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PolskiPolskiej Rzeczypospolitej Ludowej]] (tzw. [[demokracja ludowa]]) i nawiązanie bezpośrednio do tradycji [[II Rzeczpospolita|II Rzeczypospolitej]]. Symbolem III Rzeczypospolitej jest m.in. przywrócony w [[Godło Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|godle Polski]] po czasach [[Polska Ludowa|Polski Ludowej]] orzeł w [[Korona (atrybut)|koronie]], wzorowany na przedwojennym.
 
{{HisPolski chronologia}}
Po rozmowach z ministrem spraw wewnętrznych Czesławem Kiszczakiem, [[Lech Wałęsa]], za cenę legalizacji Solidarności, podjął decyzję o zakończeniu strajków. Decyzja ta spotkała się z oporem zarówno protestujących, jak i Międzyzakładowego Komitetu Solidarności oraz Krajowej Komisji Wykonawczej „Solidarności”.
 
Zazwyczaj przyjmuje się, że przegłosowanie przez tzw. [[Sejm PolskiPolskiej Rzeczypospolitej Ludowej X kadencji|Sejm kontraktowy]] przywrócenia nazwy państwa polskiego Rzeczpospolita Polska<ref>Wyrazistym przejawem woli obywateli zerwania z [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|Polską Rzecząpospolitą Ludową]] i powrotu do nazwy Rzeczpospolita Polska było upowszechnienie się w latach 1989–1990 nalepek identyfikacyjnych na samochody z literami „RP” (często wzbogaconych dodatkowo w wizerunek orła w koronie) w miejsce kojarzonych z Polską Ludową liter „PL”; osoby kupujące nalepki „RP” najczęściej nie wiedziały w ogóle, że zgodnie z [[Międzynarodowy kod samochodowy|międzynarodowym kodem samochodowym]] kod „PL”, przydzielony Polsce jeszcze w okresie międzywojennym, nie wywodzi się wcale ze skrótu nazwy Polski Ludowej i że zastępowanie go literami „RP” pozbawione jest sensu, gdyż kod „RP” przydzielony został już wiele lat wcześniej [[Filipiny|Filipinom]] (''Republic of the Philippines'').</ref> i [[Godło Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|godła w postaci orła w koronie]], które obowiązuje od 1 stycznia 1990, zapoczątkowało symbolicznie powstanie tak zwanej III Rzeczypospolitej.
 
Według innych opinii za początek III Rzeczypospolitej przyjmuje się różne fakty:
* powołanie [[Rząd Tadeusza Mazowieckiego|rządu Tadeusza Mazowieckiego]];
* przekazanie 22 grudnia 1990 zaprzysiężonemu tego samego dnia prezydentowi Lechowi Wałęsie, wybranemu w [[Wybory prezydenckie w Polsce w 1990 roku|wolnych wyborach prezydenckich]], insygniów prezydenckich II Rzeczypospolitej przez prezydenta RP na Uchodźstwie [[Ryszard Kaczorowski|Ryszarda Kaczorowskiego]];
* początek [[Sejm Rzeczypospolitej PolskiPolskiej I kadencji (1991–1993)|Sejmu I Kadencji]] (25 listopada 1991), wybranego w pierwszych po wojnie w pełni wolnych [[Wybory parlamentarne w Polsce w 1991 roku|wyborach]], gdy nastąpiło tym samym przerwanie ciągłości niedemokratycznych struktur [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL]].
 
[[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Konstytucja RP]] z kwietnia 1997 w swej preambule zawarła nazwę Trzeciej Rzeczypospolitej<ref name="Konstytucja" />.
 
==== Wybory prezydenckie 1990 ====
|bgcolor="#FF0000"|
| '''[[Włodzimierz Cimoszewicz]]'''
| align="center" | bezpartyjny<br />(kandydat [[Socjaldemokracja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Socjaldemokracji Rzeczypospolitej PolskiPolskiej]])
| align="center" | 1 514 025
| align="center" | 9,21%
Wybory w 1990 oznaczały dla Polski także odwrócenie sojuszy międzynarodowych, a w polityce wewnętrznej: kontynuację polityki gospodarczej zapoczątkowanej przez Leszka Balcerowicza, początek karier wielu polityków m.in. braci [[Lech Kaczyński|Lecha]] i [[Jarosław Kaczyński|Jarosława]] Kaczyńskich, [[Mieczysław Wachowski|Mieczysława Wachowskiego]] czy [[Piotr Kołodziejczyk (ur. 1954)|Piotra Kołodziejczyka]].
 
Przesądziły także o podziale Solidarności na dwa zasadnicze nurty: [[liberalizm|liberalny]] i [[Narodowy katolicyzm|narodowokatolicki]], a dla postkomunistycznej lewicy stanowiły punkt zwrotny. W styczniu 1990 rozwiązana została [[Polska Zjednoczona Partia Robotnicza]], utworzona przez część jej członków [[Socjaldemokracja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej]] zaczęła systematycznie zyskiwać społeczne zaufanie.
 
==== Wybory parlamentarne 1991 ====
 
==== Okres I kadencji Sejmu (1991–1993) ====
{{osobny artykuł|Sejm Rzeczypospolitej PolskiPolskiej I kadencji (1991–1993)|Senatorowie II kadencji Senatu Rzeczypospolitej PolskiPolskiej (1991–1993)}}
[[Plik:Antoni Macierewicz Sejm 2014.JPG|mały|[[Antoni Macierewicz]] Minister spraw wewnętrznych w latach 1991-1992. Minister obrony narodowej w latach 2015-2018]]
Po wyborach w 1991 roku 5 grudnia 1991 roku prezydent Lech Wałęsa (po niepowodzeniu misji tworzenia nowego rządu przez kandydata prezydenckiego [[Bronisław Geremek|Bronisława Geremka]]) desygnował na stanowisko prezesa rady ministrów Jana Olszewskiego. Olszewski zniechęcony brakiem możliwości utworzenia stałej koalicji złożył rezygnację, która jednak nie została przyjęta przez prezydenta. Ostatecznie po długich negocjacjach 23 grudnia 1991 roku został utworzony koalicyjny prawicowy rząd z Janem Olszewskim na czele{{odn|Dudek|2013|s=192}}. [[Rząd Jana Olszewskiego]] pozostawał w konflikcie z prezydentem. Musiało to prędzej czy później doprowadzić do upadku tego gabinetu. Powodem do uchwalenia [[wotum nieufności]] stała się tzw. [[lista Macierewicza]], czyli lista osób współpracujących z SB. Na liście znalazły się 64 nazwiska urzędujących ministrów, urzędników i posłów{{odn|Dudek|2013|s=218}}. W tej sytuacji prezydent wysłał do Sejmu wniosek o natychmiastowe odwołanie rządu. Po burzliwej debacie w nocy 5 czerwca 1992 roku uchwalono w Sejmie wotum nieufności wobec rządu premiera Olszewskiego{{odn|Dudek|2013|s=220}}. Prezydent Lech Wałęsa desygnował na premiera Waldemara Pawlaka, jednak ten nie zdołał utworzyć rządu i po 33 dniach podał się do dymisji{{odn|Dudek|2013|s=230}}. W tej sytuacji nowym premierem w lipcu została Hanna Suchocka{{odn|Dudek|2013|s=233}}. Jednak w 1993 roku Sejm uchwalił wobec jej rządu wotum nieufności{{odn|Dudek|2013|s=272}}. W obliczu tych wydarzeń prezydent RP Lech Wałęsa na mocy swych uprawnień podjął decyzję o rozwiązaniu parlamentu i rozpisaniu przedterminowych wyborów{{odn|Dudek|2013|s=273}}.
==== Mała Konstytucja 1992 ====
{{osobny artykuł|Mała Konstytucja z 1992}}
Zmiany polityczne i ustrojowe, które zaszły w Polsce po 1989 wymagały uchwalenia nowej [[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|konstytucji]]. Nie zrealizowano tego w latach 1989–1991 ze względu na to, że większość ugrupowań wywodzących się z Solidarności uważała, że konstytucja powinna być przegłosowana przez w pełni demokratycznie wybrany parlament, którym Sejm Kontraktowy z całą pewnością nie był. Dopiero [[Sejm Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Sejm]] kadencji 1991–1993 utworzył Komisję Konstytucyjną i podjął działania zmierzające do rozwiązania tego problemu. Jednak udało mu się tylko uchwalić [[Mała Konstytucja z 1992|Małą Konstytucję]] – Ustawę konstytucyjną z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej PolskiPolskiej oraz o [[samorząd]]zie terytorialnym{{odn|Dudek|2013|s=258-259}}. Na jej mocy zostały uchylone przepisy [[Konstytucja PolskiPolskiej Rzeczypospolitej Ludowej|Konstytucji PRL z 1952 r.]] dotyczące ustroju socjalistycznego i wprowadzone nowe, stanowiące podstawę ustroju politycznego i gospodarki rynkowej. Stanowiła ona, że „organami Państwa w zakresie władzy ustawodawczej są Sejm i Senat Rzeczypospolitej PolskiPolskiej, w zakresie władzy wykonawczej – Prezydent Rzeczypospolitej PolskiPolskiej i Rada Ministrów, w zakresie władzy sądowniczej – niezawisłe sądy”.
 
Wcześniejsze rozwiązanie parlamentu (1993) przez prezydenta Lecha Wałęsę uniemożliwiło zakończenie prac nad nową konstytucją i spowodowało przełożenie tego zadania na nowy parlament.
==== Wybory prezydenckie 1995 ====
{{osobny artykuł|Wybory prezydenckie w Polsce w 1995 roku}}
Do wyborów [[Prezydent Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|prezydenckich]] w 1995 zgłoszono 17 kandydatur. Był to bardzo szeroki wachlarz kandydatów, m.in. [[Aleksander Kwaśniewski]], [[Lech Wałęsa]], [[Jacek Kuroń]], [[Jan Olszewski]], [[Waldemar Pawlak]], [[Tadeusz Zieliński (1926–2003)|Tadeusz Zieliński]], [[Hanna Gronkiewicz-Waltz]], [[Janusz Korwin-Mikke]], [[Lech Kaczyński]], [[Adam Strzembosz]], [[Leszek Moczulski]]; w wyborach startował także artysta kabaretowy [[Jan Pietrzak]]. Wybory odbyły się 5 listopada 1995; do drugiej tury przeszli [[Aleksander Kwaśniewski]] (35,11%) i [[Lech Wałęsa]] (33,11%{{odn|Dudek|2013|s=341}}).
 
Zwyciężył Kwaśniewski (51,72%{{odn|Dudek|2013|s=347}}), któremu w dużym stopniu pomogły dwie debaty telewizyjne i hasło „Wspólna Polska” rozumiane jako kraj normalności i bez podziałów politycznych.
==== Konstytucja 1997 ====
{{osobny artykuł|Referendum w Polsce w 1997 roku}}
Zgromadzenie Narodowe II Kadencji uchwaliło 2 kwietnia 1997 [[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Konstytucję Rzeczypospolitej PolskiPolskiej]]{{odn|Dudek|2013|s=358}}, nad którą pracowano od 1989 r. W jej świetle ustrój polityczny RP opiera się na podziale i równowadze władzy ustawodawczej (Sejm i Senat), władzy wykonawczej (Prezydent RP i Rada Ministrów) i władzy sądowniczej (sądy i trybunały). Podstawą ustroju gospodarczego jest gospodarka rynkowa oparta na wolności działalności gospodarczej i własności prywatnej. 25 maja 1997 w referendum konstytucyjnym Polacy wyrazili zgodę na wejście w życie konstytucji – za głosowało 52,71% (frekwencja 42,86%){{odn|Dudek|2013|s=361}}.
 
==== Wybory parlamentarne 1997 ====
{{osobny artykuł|Wybory parlamentarne w Polsce w 2001 roku}}
[[Plik:Marek Belka i Leszek Miller.jpg|thumb|240px| Prezesi Rady Ministrów [[Leszek Miller]] (2001-2004) i [[Marek Belka]] (2004-2005)]]
W wyborach parlamentarnych z 23 września 2001 wygrała koalicja [[Sojusz Lewicy Demokratycznej – Unia Pracy|SLD/UP]] uzyskując 41,04% głosów. Do parlamentu weszły ponadto [[Platforma Obywatelska]] 12,68%, [[Samoobrona RzeczypospolitejRzeczpospolitej PolskiPolskiej|Samoobrona]] 10,2% [[Prawo i Sprawiedliwość]] 9,5%, [[Liga Polskich Rodzin]] 7,97%, [[Polskie Stronnictwo Ludowe]] 8,98%. Klęskę poniosły [[Akcja Wyborcza Solidarność|AWS]] (5,6%) i [[Unia Wolności]] (3,2%), które nie dostały się do parlamentu{{odn|Dudek|2013|s=441-442}}. Porażka ugrupowań sprawujących władzę spowodowana była nieudolnym wprowadzaniem 4 reform: służby zdrowia, [[Reforma systemu oświaty z 1999 roku|edukacji]], [[Reforma administracyjna w Polsce (1999)|podziału terytorialnego]] oraz ubezpieczeń społecznych, licznymi przypadkami korupcji oraz wyraźnym wzrostem bezrobocia. SLD/UP i PSL utworzyły rząd, na czele którego stanął [[Leszek Miller]]. W późniejszym czasie Leszek Miller za niezachowanie dyscypliny koalicyjnej w głosowaniach usunął PSL z koalicji{{odn|Paszkiewicz|2004|s=164}}. Powstał rząd mniejszościowy. W czerwcu 2003 roku Leszek Miller zwrócił się do Sejmu o udzielenie mu [[wotum zaufania]]. Sejm udzielił wotum zaufania premierowi Leszkowi Millerowi{{odn|Dudek|2013|s=494}}.
 
==== Wejście Polski do UE (2004) ====
==== Wybory do Parlamentu Europejskiego 2004 ====
{{osobny artykuł|Wybory do Parlamentu Europejskiego w Polsce w 2004 roku}}
13 czerwca 2004 odbyły się pierwsze [[Wybory do Parlamentu Europejskiego w Polsce w 2004 roku|wybory do Parlamentu Europejskiego]], które wygrała [[Platforma Obywatelska]] przed [[Liga Polskich Rodzin|Ligą Polskich Rodzin]], [[Prawo i Sprawiedliwość|Prawem i Sprawiedliwością]], [[Samoobrona RzeczypospolitejRzeczpospolitej PolskiPolskiej|Samoobroną]], [[Sojusz Lewicy Demokratycznej|Sojuszem Lewicy Demokratycznej]]/[[Unia Pracy|Unią Pracy]], [[Unia Wolności|Unią Wolności]], [[Polskie Stronnictwo Ludowe|Polskim Stronnictwem Ludowym]] i [[Socjaldemokracja Polska|Socjaldemokracją Polską]]{{odn|Dudek|2013|s=508}}. Polska otrzymała w [[Parlament Europejski|Parlamencie Europejskim]] kilka stanowisk takich jak: wiceprzewodniczący ([[Jacek Saryusz-Wolski]] z PO i [[Janusz Onyszkiewicz]] z UW), kwestor (Genowefa Grabowska z SdPl) oraz przewodniczących i wiceprzewodniczących komisji (m.in. szefem komisji budżetu został [[Janusz Lewandowski]] z PO). Deputowany UW [[Bronisław Geremek]] ubiegał się o przewodnictwo w Parlamencie UE, ale przegrał batalię z Hiszpanem [[Josep Borrell|Josepem Borellem]].
 
Powołano rząd [[Marek Belka|Marka Belki]], finansisty i polityka, który dopiero w drugiej próbie dostał wotum zaufania.
==== Wybory parlamentarne i prezydenckie 2005 ====
{{osobny artykuł|Wybory parlamentarne w Polsce w 2005 roku|Wybory prezydenckie w Polsce w 2005 roku}}
W wyborach parlamentarnych z 2005 r., które odbyły się 25 września, wygrało [[Prawo i Sprawiedliwość]] uzyskując 26,99% głosów i 155 mandatów w [[Sejm Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Sejmie]]. Tuż za nią uplasowała się [[Platforma Obywatelska]], która otrzymała 24,15% głosów (133 mandaty). Dalsze miejsca zajęły partie: [[Samoobrona RzeczypospolitejRzeczpospolitej PolskiPolskiej|Samoobrona RP]] 11,41% (56 mandatów), [[Sojusz Lewicy Demokratycznej]] 11,31% (55 mandatów), [[Liga Polskich Rodzin]] 7,98% (34 mandaty), [[Polskie Stronnictwo Ludowe]] 6,96% (25 mandatów) oraz Mniejszość Niemiecka 0,29% (2 mandaty). 5% progu wyborczego nie przekroczyły m.in. [[Socjaldemokracja Polska]] (3,89%), [[Partia Demokratyczna – demokraci.pl]] (2,45%){{odn|Dudek|2013|s=535-536}}, [[Wolność i Praworządność|Platforma Janusza Korwin-Mikke]] (1,57%), [[Ruch Patriotyczny]] (1,05%).
 
Wielu wyborców odsunęło się od Sojuszu Lewicy Demokratycznej, partii która osiągnęła najniższy wynik od 16 lat. Wpłynęły na to oskarżenia działaczy tej partii o [[korupcja|korupcję]] i kontakty z przestępczością zorganizowaną ([[afera Rywina]], [[afera starachowicka]]), upolitycznienie organów ścigania ([[afera Orlenu]], zatrzymanie [[Romuald Szeremietiew|Szeremietiewa]] i [[Zbigniew Farmus|Farmusa]], [[Roman Kluska|afera Optimusa]], [[JTT Computer|JTT]], Bestcomu, Polmozbytu oraz Krak-Meat), a także forsowanie niezwykle dotkliwego dla społeczeństwa planu oszczędnościowego, oraz utrzymywanie się wysokiego bezrobocia.
[[Plik:Lech Kaczyński.jpg|mały|[[Lech Kaczyński]] Prezydent Polski w latach 2005-2010]]
[[Plik:Tu-154-crash-in-smolensk-20100410-10.jpg|mały|Szczątki samolotu na miejscu katastrofy (10 kwietnia 2010)]]
10 kwietnia 2010 samolot rządowy z polską delegacją na uroczystości związane z 70. rocznicą [[Zbrodnia katyńska|zbrodni katyńskiej]], z [[Prezydent Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|prezydentem RP]] [[Lech Kaczyński|Lechem Kaczyńskim]] na czele, rozbił się podchodząc do lądowania w [[Smoleńsk]]u. Zginęli wszyscy [[Lista ofiar katastrofy polskiego Tu-154 w Smoleńsku|uczestnicy lotu (96 osób)]]{{odn|Dudek|2013|s=618}}.
 
Zgodnie z [[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Konstytucją RP]], [[Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|marszałek Sejmu]] [[Bronisław Komorowski]] przejął obowiązki [[Prezydent Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|prezydenta RP]]{{odn|Dudek|2013|s=623}}, a po jego rezygnacji [[Marszałek Senatu Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|marszałek Senatu]] [[Bogdan Borusewicz]], a następnie nowy marszałek Sejmu [[Grzegorz Schetyna]].
 
==== Wybory prezydenckie 2010 ====
{{osobny artykuł|Wybory prezydenckie w Polsce w 2015 roku}}
[[Plik:Prezydent Andrzej Duda podczas Zgromadzenia Narodowego w Poznaniu (cropped).jpg|mały|[[Andrzej Duda]] Prezydent Polski (od 2015)]]
I tura wyborów prezydenckich odbyła się 10 maja i nie przyniosła ostatecznego rozstrzygnięcia. Najwięcej głosów (34,76%) otrzymał kandydat [[Prawo i Sprawiedliwość|PiS]] [[Andrzej Duda]], drugi wynik osiągnął kandydat popierany przez [[Platforma Obywatelska|PO]] i ubiegający się o reelekcję [[Bronisław Komorowski]] (33,77%). Kolejne miejsca zajęli [[Paweł Kukiz]] – kandydat bezpartyjny (20,8%) i [[Janusz Korwin-Mikke]] ([[Kongres Nowej Prawicy#KORWiN|KORWiN]]) – 3,26%<ref name="obwieszczenie1">{{Cytuj stronę|url = http://prezydent2015.pkw.gov.pl/pliki/1_Obwieszczenie.pdf|tytuł = Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 11 maja 2015 r. o wynikach głosowania i wyniku wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej PolskiPolskiej, zarządzonych na dzień 10 maja 2015 r.|opublikowany = pkw.gov.pl|data dostępu = 2015-05-26}}</ref>. W II turze, która odbyła się 24 maja zwyciężył Andrzej Duda uzyskując 51,55% głosów i wygrywając z urzędującym prezydentem Bronisławem Komorowskim, który zdobył 48,45% głosów<ref name="Prezydent">{{cytuj stronę | url = http://prezydent2015.pkw.gov.pl/pliki/0_obwieszczenie.pdf | tytuł = Obwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 25 maja 2015 r. o wynikach ponownego głosowania i wyniku wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej PolskiPolskiej | data = 25 maja 2015 | opublikowany = pkw.gov.pl | data dostępu = 2015-05-26}}</ref>. Zaprzysiężenie Andrzeja Dudy na Prezydenta RP odbyło się 6 sierpnia 2015 roku przed Zgromadzeniem Narodowym.
 
==== Wybory parlamentarne 2015 ====
W Polsce największe kontrowersje wokół prywatyzacji dotyczyły [[Korupcja|korupcji]]. Na początku lat 90. byli członkowie [[Polska Zjednoczona Partia Robotnicza|PZPR]] utworzyli szereg [[Spółka|spółek]], które dzięki zręcznym manipulacjom przejmowały po zaniżonych cenach państwowe mienie. Proces ten nazwano „[[Uwłaszczenie nomenklatury|uwłaszczeniem nomenklatury]]”. Utarło się powiedzenie, że „pierwszy milion trzeba ukraść”, aby założyć własny biznes. Podczas wielkich prywatyzacji politycy czasami żądali od inwestorów „prowizji”. Pewien procent wartości przedsiębiorstw trafiał na konta zaprzyjaźnionych biznesmenów, którzy potem wspierali niektóre partie polityczne. Największa prywatyzacja, której dotyczyły tego typu zarzuty, to sprzedaż [[Powszechny Zakład Ubezpieczeń|PZU]]. Do wyjaśnienia kulisów tej transakcji Sejm powołał [[Komisja śledcza ds. prywatyzacji PZU|komisję śledczą]].
 
W Polsce nigdy nie uporządkowano procesu reprywatyzacji. Od upadku [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL]] odbywa się ona na podstawie ostatecznych [[Decyzja administracyjna|decyzji administracyjnych]] czy prawomocnych orzeczeń sądu. Jednakże dotyczy to jedynie tych przypadków, gdy przejęcie mienia było bezprawne (np. brak podstawy prawnej czy przekroczenie granic nacjonalizacji). W [[Ministerstwo Skarbu Państwa|Ministerstwie Skarbu Państwa]] już od 1990 r. prowadzi się prace nad projektami prawnej regulacji powyższego problemu, który bliski był rozwiązania w 2001 r. w związku z uchwaleniem przez Sejm RP ustawy o reprywatyzacji. Nie została ona jednak podpisana przez ówczesnego [[Prezydent Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Prezydenta RP]] [[Aleksander Kwaśniewski|Aleksandra Kwaśniewskiego]], który skorzystał z przysługującego mu na podstawie art. 122 ust.4 [[Konstytucja Rzeczypospolitej PolskiPolskiej|Konstytucji RP]] prawa „weta”. Ostatnia tego typu próba miała miejsce w 2008 roku (ustawa o zadośćuczynieniu z tytułu krzywd doznanych w wyniku procesów nacjonalizacyjnych w latach 1944–1962)<ref>{{Cytuj stronę|url=https://archive.is/rFag|tytuł=Projekt ustawy o zadośćuczynieniu z tytułu nacjonalizacji nieruchomości w latach 1944 - 1962 - Projekty aktów prawnych - 2008 r. - BIP - Ministerstwo Skarbu Państwa<!-- Tytuł wygenerowany przez bota -->|data dostępu=2017-11-26}}</ref> ale również zakończyła się niepowodzeniem. 17 września 2016 roku weszła w życie ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ({{Dziennik Ustaw|2016|1271}}), zwana także małą ustawą reprywatyzacyjną, której zadaniem jest uporządkowanie wybranych kwestii związanych z realizacją roszczeń byłych właścicieli gruntów warszawskich<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.lex.pl/czytaj/-/artykul/wchodzi-w-zycie-tzw-mala-ustawa-reprywatyzacyjna-1|tytuł=Wchodzi w życie tzw. mała ustawa reprywatyzacyjna - Zmiany w prawie, Aktualności - Czytaj - www.lex.pl|data=2016-09-17|data dostępu=2017-07-28|opublikowany=www.lex.pl}}</ref>. 5 maja 2017 roku weszła w życie ustawa z dnia 9 marca 2017 roku o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa ({{Dziennik Ustaw|2017|718}}, ze zm.), która powołała [[Komisja do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa|Komisję do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa]] (Komisję Weryfikacyjną) będącą organem administracji publicznej podejmującym sprawy w zakresie postępowań w przedmiocie wydania decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości na terenie [[Warszawa|m.st. Warszawy]]<ref>{{Cytuj stronę|url=https://bip.ms.gov.pl/pl/komisja-weryfikacyjna/informacje-ogolne/status-i-podstawa-prawna-komisji/|tytuł=Status i podstawa prawna Komisji / Informacje ogólne / Komisja weryfikacyjna / Biuletyn Informacji Publicznej|data dostępu=2017-07-18|opublikowany=bip.ms.gov.pl}}</ref>.
 
== Wojsko ==
10 404

edycje