Otwórz menu główne

Zmiany

m
drobne redakcyjne
 
== Nazwa ==
Pierwszą nazwą uczelni pojawiającą się w dokumentach jest '''''Uniwersytet Polski w Poznaniu''''', użytą w obwieszczeniu Komisariatu [[Naczelna Rada Ludowa|Naczelnej Rady Ludowej]] z dnia 30 stycznia 1919, powołującym z dniem 1 kwietnia 1919 Wydział Filozoficzny jako zaczątek Uniwersytetu<ref>[http://old.amu.edu.pl/images/bip/full_size/Obwieszczenie_01.html Obwieszczenie Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej z dnia 30 stycznia 1919 roku, powołujące Wydział Filozoficzny jako zaczątek Uniwersytetu Polskiego w Poznaniu z dniem 1 kwietnia 1919 roku].</ref>. Rozporządzeniem Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej z dnia 10 maja 1919 uczelnia otrzymała nazwę '''''Wszechnica Piastowska'''''<ref name="old.amu.edu.pl">[http://old.amu.edu.pl/images/bip/full_size/DziennikUrzedowy.html Rozporządzenie o zmianie nazwy uniwersytetu w Poznaniu z dnia 10 kwietnia 1920 r. (Dziennik Urzędowy Ministerstwa byłej Dzielnicy Pruskiej z dnia 26 maja 2019 r., nr 24, poz. 219)].</ref>. Na wniosek senatu uczelni, [[Premierzypremierzy i szefowie resortów II Rzeczypospolitej#Ministerstwo byłej Dzielnicy Pruskiej|minister byłej dzielnicy pruskiej]], [[Władysław Seyda]], rozporządzeniem z dnia 10 kwietnia 1920 postanowił, że urzędowa nazwa uczelni brzmieć będzie '''''Uniwersytet Poznański'''''<ref name="old.amu.edu.pl" />. Podczas II wojny światowej, w latach 1940–1944, Uniwersytet Poznański działał w Warszawie jako [[tajne nauczanie|tajny]] '''''Uniwersytet Ziem Zachodnich'''''. 24 grudnia 1955 patronem uniwersytetu został [[Adam Mickiewicz]] – uczelnia otrzymała nazwę w brzmieniu '''''Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu'''''<ref>[http://isap.sejm.gov.pl/Download?id=WMP19560010001&type=2 Uchwała nr 1037 Rady Ministrów z dnia 31 grudnia 1955 r. w sprawie nadania Uniwersytetowi Poznańskiemu nazwy „Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu”].</ref>. Oficjalnie stosowano jednak nazwę '''''Uniwersytet im. Adama Mickiewicza''''', która uchwałą senatu uczelni w dniu 25 stycznia 2010 uzupełniona została o słowa '''''w Poznaniu'''''<ref>[http://pracownicy.amu.edu.pl/dokumenty-uam/statut-uam/uchwaa-nr-1252010-senatu-uam-z-dnia-25-stycznia-2010-r.-o-zmianie-uchway-senatu-uam-nr-592006-z-dnia-19-czerwca-2006-r.-w-sprawie-statutu-uam § 2 ust. 1 uchwały nr 125/2010 Senatu Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu z dnia 25 stycznia 2010 r. o zmianie uchwały Senatu UAM nr 59/2006 z dnia 19 czerwca 2006 r. w sprawie statutu Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu].</ref>.
 
== Historia ==
* 30 stycznia 1919 – Komisariat Naczelnej Rady Ludowej wydaje obwieszczenie o powołaniu z dniem 1 kwietnia 1919 Wydziału Filozoficznego, „jako zaczątku Uniwersytetu Polskiego w Poznaniu”.
* 5 kwietnia 1919 – na pierwszym posiedzeniu wielokierunkowego Wydziału Filozoficznego, spośród profesorów wybrano rektora uczelni, którym został prof. [[Heliodor Święcicki]]. Młodą Wszechnicę Piastowską wsparli profesorowie z Krakowa, Lwowa, Wilna i Warszawy. Za założycieli uczelni uznaje się lekarza [[Heliodor Święcicki|Heliodora Święcickiego]], archeologa [[Józef Kostrzewski|Józefa Kostrzewskiego]], historyka i językoznawcę [[Stanisław Kozierowski|Stanisława Kozierowskiego]] oraz filozofa i krytyka teatralnego [[Michał Sobeski|Michała Sobeskiego]].
* 7 maja 1919 – 308 lat po formalnym powołaniu do życia uniwersytetu w Poznaniu, odbyła się uroczysta inauguracja pierwszego roku akademickiego nowo powstałej Wszechnicy Piastowskiej. Inauguracyjny wykład pt. „Z dziejów uniwersytetów w Polsce” wygłosił prof.profesor [[Kazimierz Tymieniecki]].
* 23 września 1925 – utworzono Wydział Matematyczno-Przyrodniczy i Wydział Humanistyczny, w miejsce [[Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Poznańskiego|Wydziału Filozoficznego]].
* 1919–1939 – uczelnia przez cały okres międzywojenny rozwijała się, kształcąc studentów na pięciu wydziałach w zakresie: prawa i ekonomii, medycyny, humanistyki, matematyki i nauk przyrodniczych oraz rolnictwa i leśnictwa. Dyplom Uniwersytetu Poznańskiego otrzymywał co dziesiąty absolwent szkół wyższych w Polsce. W latach 1937–1939 stosowano na uniwersytecie zasadę nie przyjmowania żadnychnieprzyjmowania studentów pochodzenia żydowskiego<ref>{{cytuj książkę|nazwisko= Modras |imię=Ronald |tytuł=Kościół katolicki i antysemityzm w Polsce w latach 1933–1939|wydawca=Homini |miejsce=Kraków |data=2014 |strony=308}}</ref>.
* 21 września 1939 – Gestapo rozwiązało Radę Uniwersytetu bezpośrednio po zakończeniu jej pierwszego podczas okupacji posiedzenia. W ten sposób władze hitlerowskie przerwały legalną działalność uniwersytetu<ref>Czesław Łuczak: ''Dzień po dniu w okupowanej Wielkopolce i Ziemi Łódzkiej (Kraj Warty). Kalendarium wydarzeń 1939-1945.'' Urząd Wojewódzki w Poznaniu, Poznań 1993, s. 16.</ref>.
* 1939–1945 – w okresie II wojny światowej wielu profesorów i pracowników naukowych uniwersytetu uwięziono i poddano [[ludobójstwo|eksterminacji]] w obozie zagłady w [[Fort VII w Poznaniu (obóz zagłady)|Forcie VII]], na terenie [[twierdza Poznań|twierdzy Poznań]]. W &nbsp;1940 w Warszawie byli wykładowcy i studenci utworzyli tajny [[Uniwersytet Ziem Zachodnich]], podczas gdy Niemcy w 1941 utworzyli własny [[Reichsuniversität Posen]] z nowym, niemieckim personelem.
* 1945 – wznowienie działalności zaraz po ustaniu działań wojennych w Poznaniu.
* 28 sierpnia 1945 – pierwsza po II wojnie promocja doktorska: [[Bohdan Kiełczewski]], ''Rola tasików jako żywicieli pasożytniczych [[muchówki|muchówek]] i [[błonkoskrzydłe|błonkówek]] w lesie'' (promotor – prof. [[Ludwik Sitowski]])<ref>{{Cytuj|autor = Tadeusz Świtała |tytuł = Poznań 1945. Kronika Wydarzeń |data = 1986 |isbn = 83-210-0607-8 |miejsce = Poznań |wydawca = Wydawnictwo Poznańskie |s = 271 |oclc = 830203088}}</ref>.
* 13 i 14 maja 1946 – protesty solidarnościowe studentów Uniwersytetu w związku z wydarzeniami 3 maja w Krakowie. Demonstrujących studentów władze rozpędziły 13 maja z pomocą konnej milicji, aresztowano wówczas od 600 do 1000 akademików, których zwalniano później wskutek interwencji rektora Stefana Dąbrowskiego.
* 1950 – przekształcenie wydziału lekarskiego i farmaceutycznego w Akademię Medyczną (obecnie [[Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu]]).
* 1950 – w ramach stalinowskiej rekonstrukcji ruchu studenckiego władze rozwiązały większość organizacji studenckich o charakterze samopomocowym, regionalnym i/lub ideowym w tym: Bratnią Pomoc, [[Koło Akademików Częstochowian]], [[Koło Akademików Opolan]], [[Koło Akademików Pomorzan,]] [[Akademicki Związek Przyjaciół Łużyc „Prołuż”]] i inne. Majątek likwidowanych organizacji w większości wypadków przejęło [[Zrzeszenie Studentów Polskich]].
* 1 września 1951 – utworzono Wydział Biologii i Nauk o Ziemi oraz Wydział Matematyczno-Fizyczno-Chemiczny, w miejsce Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego.
* 1955 – zmiana nazwy na ''Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu''.
Corocznie uniwersytet zajmuje 3 lub 4 miejsce w rankingu polskich uczelni publicznych przeprowadzanych przez „[[Rzeczpospolita (gazeta)|Rzeczpospolitą]]” i „[[Perspektywy]]”<ref name=":0" />. W 2018 był trzecim uniwersytetem w Polsce według rankingu „Perspektywy 2018”<ref name=":0">[http://www.perspektywy.pl/RSW2018/ranking-uczelni-akademickich Ranking Uczelni Akademickich 2018].</ref>. Według [[QS World University Rankings|World University Rankings]] 2018 Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu jest piątym uniwersytetem w Polsce<ref>{{Cytuj |autor = |tytuł = World University Rankings |czasopismo = Times Higher Education (THE) |data = 2018 |data dostępu = 2018-07-03 |url = https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/2018/world-ranking#!/page/0/length/25/locations/PL/sort_by/rank/sort_order/asc/cols/stats |język = en}}</ref>.
 
W [[Akademicki Ranking Uniwersytetów Świata|światowym rankingu uniwersytetów]] (szanghajskim) z 2017 roku uczelnia została sklasyfikowana na miejscach 701–800<ref>{{Cytuj |tytuł = ARWU World Top 500 Candidates {{!}} ARWU World University Rankings 2017 {{!}} Academic Ranking of World Universities 2017 {{!}} Top 500 universities {{!}} Shanghai Ranking – 2017 |data dostępu = 2017-09-30 |opublikowany = www.shanghairanking.com |url = http://www.shanghairanking.com/ARWU2017Candidates.html}}</ref>. Według [[webometryczny ranking uniwersytetów świata|webometrycznego rankingu uniwersytetów świata]] ze stycznia 2018 roku, pokazującego zaangażowanie instytucji akademickich w Internecie, uczelnia zajmuje 4. miejsce w Polsce wśród uniwersytetów, a na świecie 678. pośród wszystkich typów uczelni<ref>{{Cytuj |autor = |tytuł = Poland {{!}} Ranking Web of Universities |data = |data dostępu = 2018-07-03 |opublikowany = www.webometrics.info |url = http://www.webometrics.info/en/Europe/Poland}}</ref>.
 
W 2017 roku na uniwersytecie studiowało 40&nbsp;358 studentów, w tym 1303 słuchaczy studiów doktoranckich i 1448 słuchaczy studiów podyplomowych. Na uczelni pracuje 5175 pracowników, w tym 2995 pracowników naukowych (z czego 918 ma tytuł profesora)<ref>{{Cytuj |autor = |tytuł = Stan zatrudnienia i liczba studiujących w Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu |data = |data dostępu = 2018-07-03 |opublikowany = bip.amu.edu.pl |url = https://bip.amu.edu.pl/bip/stan-zatrudnienia-i-liczba-studiujcych-w-uam/stan-zatrudnienia-i-liczba-studiujacych-uam}}</ref>.
 
== Struktura ==
25 535

edycji