Otwórz menu główne

Zmiany

Usunięte 40 bajtów, 1 miesiąc temu
m
odlinkowanie dat
== Górnictwo ==
[[Plik:Las i rzeźba na zboczu Ślęży.jpg|mały|Rzeźby kultowe, Szlak Czerwony|240px]]
W [[neolit|neolicie]] wydobywano [[nefryt]] w rejonie Jordanowa oraz serpentynit w okolicy [[Jańska Góra (Wzgórza Łagiewnickie)|Jańskiej Góry]] i Raduni. Z serpentynitu wyrabiano narzędzia i broń (topory ślężańskie, zapewne raczej kultowe niż użytkowe), a z nefrytu drobne narzędzia i ozdoby. Od X wieku przez całe [[średniowiecze]] wydobywano granity oraz serpentynity. Te pierwsze głównie do produkcji kół młyńskich i kamienia budowlanego, ale we wczesnym średniowieczu wyrabiano z nich elementy zdobnicze dla kościołów romańskich (np. kapitele, rzeźby lwów). Serpentynit po wypolerowaniu służył jako kamień ozdobny lub surowiec do wyrobu ozdobnych naczyń. W 1877 otwarto kopalnię rud [[chrom]]u w rejonie Raduni, działała ona do roku [[1943]]. Od 1920 do pierwszych lat powojennych istniała kopalnia [[magnezyt (skała)|magnezytu]] w Sobótce, a od 1960 działa kopalnia magnezytu w [[Wiry (województwo dolnośląskie)|Wirach]]. W początkach XX wieku utworzono wielkie kamieniołomy granitu i skalenia w Strzeblowie (dzielnica Sobótki), a w 1884 uruchomiono kamieniołom serpentynitu (i nefrytu) w Jordanowie. W 1986 udokumentowano duże złoże rud żelaza, [[Tytan (pierwiastek)|tytanu]] i [[wanad]]u na wschodnich stokach Ślęży; nie są one jednak eksploatowane.
 
== Historia ==
Według Stanisława Zakrzewskiego nazwa grodu może też pochodzić od niemieckich jeńców użytych do budowy grodu{{r|sz}}.
 
W pierwszej połowie [[XII wiek]]uwieku (prawdopodobnie w [[1110]]), za panowania [[Bolesław III Krzywousty|Bolesława Krzywoustego]], [[Piotr Włostowic]] ufundował na szczycie [[klasztor]] [[augustianie|augustianów]]. Ze względu jednak na znaczne oddalenie od ludzi klasztor został później (w 1134 lub 1149 r.) przeniesiony do pobliskiej wsi [[Sobótka-Górka|Górka]] (obecnie część Sobótki), a wkrótce potem (w 1153 r.) do [[Wrocław]]ia.
 
Od [[1813]] do [[1914]] na szczycie odbywały się ''[[komers]]ze'' niemieckich studentów wrocławskich dla upamiętnienia wymarszu z pobliskiego [[Rogów Sobócki|Rogowa Sobóckiego]] antynapoleońskiego ''[[Freikorps]]u'' (korpusu ochotników) majora [[Ludwig Adolf Wilhelm von Lützow|Adolfa Lützowa]].W [[1837]] r. powstało na szczycie schronisko ''Mooshaus''. W latach [[1851]]–[[1852]]1851–1852 wybudowano nowy obiekt w stylu szwajcarskim. Na początku XX w. okazało się ono niewystarczające i w latach [[1907]]–[[1908]]1907–1908 powstał istniejący do dziś (później jako hotel ''Olimp'', obecnie [[Dom Turysty PTTK na Ślęży|Dom Turysty PTTK]] im. [[Roman Zmorski|Romana Zmorskiego]]) obiekt według projektu wrocławskiego architekta [[Karl Klimm|Karla Klimma]]. Budowę sfinansował wrocławski browarnik [[Georg Haase]].
 
W okresie nazistowskim niemiecką nazwą Ślęży było ''Siling'' – od plemienia Silingów.
1341

edycji