Otwórz menu główne

Zmiany

Dodane 299 bajtów ,  3 miesiące temu
odnowienie populacji miast Dolnego Śląsku
!
!miasto
!populacja<br />(20152019)<ref>{{Cytuj |url=http://www.polskawliczbach.pl/Miasta |tytuł=Lista miast w Polsce (spis miast, mapa miast, liczba ludności, powierzchnia, wyszukiwarka)<!-- Tytuł wygenerowany przez bota --> |opublikowany=www.polskawliczbach.pl |język=pl |data dostępu=2017-11-22}}</ref>
!państwo
!jednostka administracyjna
|1.
|[[Wrocław]]
|style="text-align:right"| 632639 067258
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] [[Województwo dolnośląskie]]
|2.
|[[Zielona Góra]]
|style="text-align:right"| 118140 405113
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo lubuskie flag.svg|22px|tło]] [[Województwo lubuskie]]
|3.
|[[Wałbrzych]]
|style="text-align:right"| 117113 926100
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|4.
|[[Legnica]]
|style="text-align:right"| 101100 992081
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|5.
|[[Jelenia Góra]]
|style="text-align:right"| 8179 985686
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|6.
|[[Lubin]]
|style="text-align:right"| 7472 053737
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|7.
|[[Głogów]]
|style="text-align:right"| 6867 997932
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|8.
|[[Świdnica]]
|style="text-align:right"| 5957 182416
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|10.
|[[Nysa]]{{refn|grupa=uwaga|Sporna jest kwestia przynależności miasta Nysa, ponieważ tradycyjna granica Górnego i Dolnego Śląska biegnie w tamtym rejonie Nysą Kłodzką, a więc przez środek Nysy. Miasto jest uważane za część Dolnego Śląska, gdyż posiada z nim silniejsze kulturalne i historyczne związki do pocz. XIX w. Również historyczne [[Księstwo Nyskie]] należało do Dolnego Śląska. Od 1815 Nysa była związana administracyjnie z Górnym Śląskiem, toteż dzisiaj powszechnie uznaje się miasto także za przynależne do Górnego Śląska<ref name="Granice Śląska" />}}
|style="text-align:right"| 44 899243
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo opolskie flag.svg|22px|tło]] [[Województwo opolskie]]
|-
|12.
|[[Bolesławiec]]
| style="text-align:right" | 39 603093
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|11.
|[[Nowa Sól]]
| style="text-align:right" | 3938 721999
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo lubuskie flag.svg|22px|tło]] Województwo lubuskie
|-
|12.
|[[Bolesławiec]]
|style="text-align:right"| 39 603
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|13.
|''[[Żary]]''<ref group=uwaga>Część Dolnego Śląska jako położone w granicach piastowskich księstw dolnośląskich do 1364, następnie zaliczane do [[Łużyce Dolne|Łużyc Dolnych]].</ref>
|style="text-align:right"| 3837 287789
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo lubuskie flag.svg|22px|tło]] Województwo lubuskie
|14.
|[[Oleśnica]]
|style="text-align:right"| 37 303317
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|15.
|[[Brzeg (miasto)|Brzeg]]
|style="text-align:right"| 3635 980995
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo opolskie flag.svg|22px|tło]] Województwo opolskie
|-
|16.
|[[Dzierżoniów]]
|style="text-align:right"| 34 428
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|17.
|style="text-align:center"| {{Flaga|DEU}}
|{{Państwo|Saksonia}}
|-
|16.
|[[Dzierżoniów]]
| style="text-align:right" | 3433 428535
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|18.
|[[Oława]]
| style="text-align:right" | 32 240899
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|19.
|''[[Zgorzelec]]''{{u|zg}}
| style="text-align:right" | 3130 890607
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|20.
|[[Bielawa]]
| style="text-align:right" | 3130 186111
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|21.
|''[[Kłodzko]]''<ref group="uwaga" name="kl">Historycznie część [[Ziemia kłodzka|ziemi kłodzkiej]], niekiedy miasto jest traktowane jako część Dolnego Śląska z racji na przynależność do piastowskich księstw dolnośląskich w latach 1278–1290, 1327-1335 i 1336-1341 oraz prowincji Śląsk i Dolny Śląsk w latach 1742–1945.</ref>
| style="text-align:right" | 27 997041
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|22.
|[[Żagań]]
| style="text-align:right" | 2625 492986
| style="text-align:center"| |{{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo lubuskie flag.svg|22px|tło]] Województwo lubuskie
|-
|24.
|[[Kluczbork]]
|style="text-align:right"| 2423 544684
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo opolskie flag.svg|22px|tło]] Województwo opolskie
|25.
|[[Jawor (miasto)|Jawor]]
|style="text-align:right"| 23 937147
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|26.
|''[[Nowa Ruda]]''{{u|kl}}
|style="text-align:right"| 23 236
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|style="text-align:right"| 23 152
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|26.
|''[[Nowa Ruda]]''{{u|kl}}
| style="text-align:right" | 2322 236325
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|28.
|[[Polkowice]]
| style="text-align:right" | 22 638503
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|29.
|[[Świebodzin]]
| style="text-align:right" | 2221 064896
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo lubuskie flag.svg|22px|tło]] Województwo lubuskie
|-
|30.
|''[[Lubań (województwo dolnośląskie)|Lubań]]''<ref group="uwaga">Historycznie część Łużyc, traktowany jako część Dolnego Śląska z racji na przynależność do piastowskiego [[Księstwo Jaworskie|księstwa jaworskiego]] w latach 1319–1337 i prowincji Śląsk i Dolny Śląsk w latach 1815–1945.</ref>
| style="text-align:right" | 21 921251
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|31.
|[[Kamienna Góra]]
| style="text-align:right" | 2019 014241
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|32.
|''[[Bogatynia]]''{{u|zy}}
| style="text-align:right" | 1817 486635
| style="text-align:center" | {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|-
|33.
|[[Sulechów]]
| style="text-align:right" | 1716 461934
| style="text-align:center"| |{{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo lubuskie flag.svg|22px|tło]] Województwo lubuskie
|-
|35.
|[[Strzegom]]
|style="text-align:right"| 16 769213
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|36.
|[[Boguszów-Gorce]]
|style="text-align:right"| 1615 216504
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|38.
|[[Namysłów]]
|style="text-align:right"| 1615 123717
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo opolskie flag.svg|22px|tło]] Województwo opolskie
|39.
|[[Jelcz-Laskowice]]
|style="text-align:right"| 15 959855
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
|40.
|[[Ząbkowice Śląskie]]
|style="text-align:right"| 15 707164
|style="text-align:center"| {{Flaga|POL}}
|[[Plik:POL województwo dolnośląskie flag.svg|22px|tło]] Województwo dolnośląskie
Cały obszar niżowej części Dolnego Śląska pokryty jest grubym płaszczem utworów polodowcowych ([[piasek|piaski]], [[żwir]]y, [[glina|gliny]]) maskującym bardziej zróżnicowaną rzeźbę starszego podłoża. Dna dolin na ogół płaskie i szerokie, wyściełane są osadami rzecznymi. Stoki wzgórz powyżej 180-200 metrów pokryte są ponadto urodzajnymi glinami lessopodobnymi i dlatego stały się, począwszy od [[paleolit]]u, terenem intensywnego osadnictwa i rolnictwa, które później w warunkach gospodarki folwarcznej doprowadziło do prawie całkowitego ich wylesienia. Oprócz urodzajnych gleb rozwojowi rolnictwa i warzywnictwa sprzyja łagodny klimat. Średnia temperatura roczna okolic [[Wrocław]]ia wynosi 8&nbsp;°C, średnia najcieplejszego miesiąca (lipca) 18&nbsp;°C, a najzimniejszego (stycznia) –1,5&nbsp;°C. Opad wynosi około 500–620 mm, z maksimum w lipcu i minimum w lutym. Pokrywa śnieżna zalega krótko – średnio do 45 dni. Wiatry, podobnie jak w całej zachodniej Polsce przeważnie z kierunku zachodniego i południowo-zachodniego.
 
Rzeki, spływające z Sudetów, charakteryzują się zmiennymi [[wodostan]]ami, a na skutek dużego uprzemysłowienia regionu są na ogół silnie zanieczyszczone. Największe z nich to [[Nysa Kłodzka]], z której czerpie się [[woda pitna|wodę pitną]] dla Wrocławia (za pośrednictwem specjalnego kanału), [[Stobrawa (rzeka)|Stobrawa]], [[Oława (rzeka)|Oława]], [[Ślęza]], [[Bystrzyca (dopływ Nysy Kłodzkiej)|Bystrzyca]] z dopływami [[Strzegomka|Strzegomką]] i [[Piława (dopływ Bystrzycy)|Piławą]], [[Widawa (rzeka)|Widawa]], [[Średzka Woda]], [[Kaczawa]] z [[Nysa Szalona|Nysą Szaloną]] i [[Czarna Woda (dopływ Kaczawy)|Czarną Wodą]] oraz największy z prawobrzeżnych dopływów na terenie regionu – [[Barycz (rzeka)|Barycz]]. Inne większe rzeki – [[Bóbr (dopływ Odry)|Bóbr]], [[Kwisa]] i [[Nysa Łużycka]] wpadają do Odry poza granicami Dolnego Śląska. Większość rzek jest uregulowana, a ich dorzecza zmeliorowane, co umożliwia prowadzenie właściwej gospodarki wodnej. W krajobrazie nizin zwraca uwagę brak jezior. Jedynie w okolicy [[Legnica|Legnicy]] zachowało się kilkanaście niewielkich jezior, w większości w stadium zaniku. Największe z nich to: [[jezioro Kunickie]] (ok. 95 ha), [[jezioro Koskowickie|Koskowickie]] (50 ha), [[jezioro Jaśkowickie|Jaśkowickie]] (24 ha) i [[Tatarak (jezioro)|Tatarak]] (19,5 ha). Inny zupełnie charakter mają sztuczne [[Staw (akwen)|stawy]] w [[dorzecze|dorzeczu]] Baryczy, założone jeszcze w [[Średniowiecze|średniowieczu]]. Tworzą one duże zespoły o łącznej powierzchni około 80 km², a największe z nich (Stary Staw, [[Staw Łosiowy]], [[Niezgoda (staw)|Staw Niezgoda]], [[Staw Mewi Duży]] i [[Grabownica (staw)|Grabownica]]) mają po 200-300 ha.<ref>{{Cytuj |tytuł = Sudety - Encyklopedia PWN - źródło wiarygodnej i rzetelnej wiedzy |data dostępu = 2019-06-24 |opublikowany = encyklopedia.pwn.pl |url = https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Sudety;3981082.html |język = pl}}</ref>
 
Pierwotna szata roślinna uległa daleko idącym przeobrażeniom głównie na skutek wylesienia i rozszerzania areału upraw. Z zachowanych większych kompleksów leśnych wymienić trzeba [[Bory Dolnośląskie]] (ok. 3&nbsp;150 km²), [[Bory Stobrawskie]] nad [[Stobrawa (rzeka)|Stobrawą]] i [[Widawa (rzeka)|Widawą]] oraz mniejsze fragmenty lasów w dolinie Baryczy i Odry, o charakterze [[grąd]]ów lub [[Las łęgowy|lasów łęgowych]]. W dolinie Odry zachowały się partie lasów mieszanych ([[buk]], [[dąb]], [[grab]], [[klon jawor|jawor]], [[sosna]]). Objęte są one ochroną rezerwatową. Są to między innymi: [[Zwierzyniec (województwo dolnośląskie)|Zwierzyniec]] i [[Kanigóra]] koło [[Oława|Oławy]], [[Wojnów (Wrocław)|Dublany]] i [[Kępa Opatowicka]] koło Wrocławia, [[Zabór]] koło [[Przedmość|Przedmościa]], [[Lubiąż]]. Inne obszary leśne to: [[park]] naturalny w [[Orsk (województwo dolnośląskie)|Orsku]] i okolice [[Jodłowice|Jodłowic]], [[Wzgórze Joanny]] koło [[Milicz]]a, [[Gola Wielka|Gola]] koło [[Twardogóra|Twardogóry]]. Lasy typu upraw do 1,2 metra wysokości, ostoi zwierzyny, szkółek leśnych, ze względu na trwałe zagrożenie pożarowe, są w większości niedostępne. Obszary udostępnione z ograniczeniem (oznaczone specjalnymi tablicami) znajdują się przede wszystkim w okolicach [[Góra Śląska|Góry Śląskiej]], [[Oborniki Śląskie|Obornik Śląskich]], [[Wołów|Wołowa]] oraz w dolinie Odry i na [[Wzgórza Niemczańsko-Strzelińskie|Wzgórzach Niemczańsko-Strzelińskich]].
Dzieje geologiczne i klimatyczne w istotny sposób wpłynęły na skład roślinności Dolnego Śląska. Roślinność uformowała się z elementów pochodzących z różnych regionów geograficznych. Poszczególne regiony reprezentują:
* gatunki środkowoeuropejskie: [[jodła]] (''Abies alba''), [[buk]] (''Fagus silvatica''), [[dąb]] (''Quercus sessilis''), [[klon (roślina)|klon]] (''Acer pseudoplatanus'')
* gatunki eurosyberyjskieeuro-syberyjskie : [[Trzmielina pospolita|trzmielina zwyczajna]] (''Evonymus europaea''), [[olsza czarna]] (''Alnus glutinosa''), [[wiklina]] (''Salix purpurea'')
* gatunki borealno-subarktyczne: [[rzeżucha łąkowa]] (''Cardamine pratensis''), [[knieć błotna]] (''Caltha palustris''), [[przylaszczka pospolita]] (''Hepatica nobilis'')
* gatunki borealno-arktyczne: [[mącznica lekarska]] (''Arctostaphylos uvaxursi''), [[wierzba zielna|wierzba nibyzielna]] (''Sal herbacea''), [[bażyna czarna]] (''Empetrum nigrum''), [[gnidosz sudecki]] (''Pedicularis sudetica''), [[skalnica śnieżna]] (''Saxifraga nivalis''), [[malina moroszka]] (''Rubus chamaemorus''), [[poryblin jeziorny]] (''Isoëtes lacustris'')
201

edycji