Trolejbusy w Wałbrzychu: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 9172 bajty ,  6 miesięcy temu
Treści są nieweryfikowalne. Jak napisał wikipedysta "Historia jest oparta na zdobytych przeze mnie materiałach z MPK Wałbrzych i jako taka nie jest weryfikowalna". Moglibyśmy przymknąć na to oko, o ile treści są poprawne. Niestety, jak wynika ze strony dyskusji artykułu, są to dane nieprawdziwe.
m (MalarzBOT: regeneracja szablonu {{Transport publiczny infobox}})
(Treści są nieweryfikowalne. Jak napisał wikipedysta "Historia jest oparta na zdobytych przeze mnie materiałach z MPK Wałbrzych i jako taka nie jest weryfikowalna". Moglibyśmy przymknąć na to oko, o ile treści są poprawne. Niestety, jak wynika ze strony dyskusji artykułu, są to dane nieprawdziwe.)
{{Dopracować|nierzetelne źródła}}
{{Transport publiczny infobox
|nazwa = Trolejbusy w Wałbrzychu
'''Trolejbusy w Wałbrzychu''' kursowały przez trzydzieści lat.
 
[[Trolejbus]]y na ulicach [[Wałbrzych]]a pojawiły się w maju 1943, po tym jak w styczniu tegoż roku rozpoczęto budowę sieci trakcyjnej równolegle do jednej z linii tramwaju. Latem 1943 wydłużono linię. Linię obsługiwały trzy lub cztery trójosiowe pojazdy. W styczniu 1945 dołączyły do nich dalsze trolejbusy [[ewakuacja|ewakuowane]] z [[Legnica|Legnicy]]. Po wojnie rozbudowano sieć trolejbusową, zastępując nimi także zlikwidowane w 1966 [[tramwaj]]e. Trolejbusy zniknęły z ulic Wałbrzycha w 1973, zastąpiły je autobusy miejskie<ref>http://dolny-slask.org.pl/entity.action?view=&id=523961&offsetPhoto=0 Trolejbusy w Wałbrzychu - Wratislaviae Amici</ref>.
Historia trolejbusów w Wałbrzychu zaczyna się 30 października 1944 roku, kiedy to trasie pl. Grunwaldzki – Dworzec Wałbrzych Dzietrzychów (dzisiaj: Główny) uruchomiono linię 0 o długości 5&nbsp;km i czasie przejazdu 15 minut. Jednakże aż do 1950 roku ze względu na braki taborowe obsługiwana była wspólnie z tramwajami linii nr 1.
 
== Historia ==
W całości dwutorowa pierwsza linia trolejbusowa była zasilana przez elektrownię przy ulicy Wysockiego oraz prostownik znajdujący się na Podgórzu.
 
Wobec problemów z utrzymaniem i wysoką dekapitalizacją infrastruktury tramwajowej zdecydowano się na rozwijanie komunikacji trolejbusowej jako bardziej się nadającej do zniszczonego szkodami górniczymi Wałbrzycha. W 1948 roku przedłużono linię trolejbusową do Dworca Wałbrzych Starzyny (Miasto) a następnie w 1949 przez ulice 22 Lipca i Roli-Żymierskiego (dzisiejsza Piłsudskiego) do placu Tuwima, wtedy pojawiły się linie 6 i 7.
 
W 1949 rozpoczęły się również dostawy nowych trolejbusów marki Skoda i liczba trolejbusów wyniosła 16 (włoskie trolejbusy jeszcze w 1946 wyjechały do Wrocławia, a następnie do Gdyni) co spowodowało, że ostatecznie wycofano tramwaje z linii 1. Na następną rozbudowę sieci trzeba było czekać aż do 1959 roku, kiedy to zlikwidowano tramwaj do Szczawienka i uruchomiono linie 2, 3, 4 (linie tramwajowe o numerze 2 i 3 zostały przemianowane na 8 i 9). Koniec lat pięćdziesiątych to okres systematycznych dostaw taboru trolejbusowego, które przedstawia tabela.
 
W maju 1961 roku uruchomiono linię numer 5 z Dworca Głównego do Rusinowej, a w roku 1963 roku uruchomiono linię do Sobiecina. Była to ostatnia inwestycja trolejbusowa w Wałbrzychu – planowano jeszcze zastąpienie trolejbusem tramwaju do Szczawna Zdroju (z przedłużeniem do dworca kolejowego oraz wewnątrz uzdrowiska) ale koncepcje tę zarzucono (mimo iż była w trakcie realizacji).
Pierwsze skrócenie trasy trolejbusów nastąpiło już w kwietniu 1967, kiedy ściągnięto sieć z odcinka od dzisiejszej ulicy Wyszyńskiego do pętli w Szczawienku{{fakt|data=2013-02}}.
 
W roku 1968 zlikwidowano ostatecznie odcinek Wałbrzych Miasto – [[Szczawienko]], wprowadzając tamże linię autobusową 25. Istniało wtedy 12 linii o numerach od 0 do 11, obsługujących wszystkie najważniejsze dzielnice miasta. Jednak w międzyczasie ilość taboru autobusowego rosła szybciej niż trolejbusów, które w dobie dominacji [[Jelcz 272MEX|Mexów]] zaczęto postrzegać jako zawalidrogi. 1 maja 1968 usunięto trolejbusy z odcinka Dworzec Miasto – Szczawienko i zlikwidowano linie numer 1 i 4, oraz zmieniono trasy linii 2 i 3. 4 maja 1969 r. zlikwidowano sieć nad ulicą Armii Czerwonej od Dworca Miasto do placu Grunwaldzkiego, co zaowocowało likwidacją 1 oraz 7, pojawieniem się linii 0 oraz zmianą trasy szóstki. W 1971 roku na stanie było już tylko 31 trolejbusów, a rok później 21, pozbyto też się jednej stacji prostownikowej.
 
Rok 1972 to zmierzch komunikacji trolejbusowej w Wałbrzychu. Istniało wówczas pięć linii (0, 3, 4, 9, 10). Jednakże po zlikwidowaniu 1 maja 1972 linii do Sobięcina zostały tylko 0, 3, 4, które przemianowano na A, B, C. Najdłużej przetrwała linia C – do 30 czerwca 1973 r. (A i B zlikwidowano 1 kwietnia tego samego roku).
 
== Tabor trolejbusowy w 1946 roku ==
{| class="wikitable" border=1
! Nazwa:
! Numer taborowy
! Rok produkcji
! Procent zużycia
! uwagi
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 1
| 1943
| 30%
| bez opon, Vetra
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 2
| 1943
| 30%
| na chodzie, Vetra
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 3
| 1943
| 30%
| w remoncie, Vetra
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 4
| 1943
| 30%
| bez opon, Vetra
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 5
| 1943
| 30%
| na chodzie, Vetra
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 6
| 1943
| 30%
| w remoncie, Vetra
|-
| Bordeaux 75&nbsp;kW
| 7
| 1943
| 30%
| zniszczony, Vetra
|-
| Paryż 60&nbsp;kW
| 8
| 1940
| 50%
| no 115
|-
| Paryż 60&nbsp;kW
| 9
| 1940
| 50%
| no 114
|-
| Paryż 60&nbsp;kW
| 10
| 1940
| 50%
| no 118
|-
| Paryż 60&nbsp;kW
| 11
| 1940
| 50%
|
|-
| Paryż 60&nbsp;kW
| 12
| 1940
| 50%
| no 113
|-
| Paryż 60&nbsp;kW
| 13
| 1940
| 50% (90%)
| no 120
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 693
| 1940
| 40%
| przekazany najpierw do Wrocławia a później do Gdyni
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 694
| 1940
| 40%
| j.w,
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 695
| 1940
| 40%
| j. w,
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 697
| 1940
| 40%
| j. w.
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 698
| 1940
| 40%
| j. w.
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 699
| 1940
| 40%
| j. w.
|-
| Włoski 60&nbsp;kW
| 700
| 1940
| 40%
| j. w. trolejbusy te w Gdyni otrzymały numery 230-235
|}
 
== Eksploatacja trolejbusów w Wałbrzychu w latach 1945-64 ==
{| class="wikitable"
|-
! Rok !! Liczba wozów w inwentarzu !! Liczba wykonanych wozokilometrów !! Liczba przewiezionych pasażerów !! Długość tras
|-
| 1945 || 13 || 60 000 || 4000 || 5,0
|-
| 1946 || 13 || 256 000 || 2 300 000 || 5,0
|-
| 1947 || 13 || 370 000 || 3 300 000 || 5,0
|-
| 1948 || 13 || 484 000 || 4 300 000 || 7,1
|-
| 1949 || 16 || 596 000 || 5 264 000 || 10,2
|-
| 1950 || 16 || 1 046 456 || 10 936 152 || 10,2
|-
| 1951 || 16 || 1 075 366 || 11 877 076 || 10,2
|-
| 1952 || 16 || 1 244 657 || 15 329 113 || 10,2
|-
| 1953 || 19 || 1 394 196 || 17 433 637 || 10,2
|-
| 1954 || 19 || 1 439 485 || 17 874 437 || 10,2
|-
| 1955 || 19 || 1 582 176 || 19 453 651 || 10,2
|-
| 1956 || 19 || 1 600 374 || 19 822 570 || 10,2
|-
| 1957 || 16 || 1 636 879 || 20 189 575 || 10,2
|-
| 1958 || 23 || 1 704 159 || 19 478 508 || 10,2
|-
| 1959 || 43 || 2 011 842 || 22 152 255 || 15,8
|-
| 1960 || 58 || 2 645 668 || 31 478 818 || 15,8
|-
| 1961 || 46 || 2 657 569 || 33 203 455 || 18,3
|-
| 1962 || 56 || 3 066 429 || 35 010 659 || 18,3
|-
| 1963 || 58 || 3 814 181 || 42 123 920 || 25,6
|-
| 1964 || 63 || 4 087 250 || 33 203 455 || 25,6
|}
 
== Lata siedemdziesiąte w komunikacji trolejbusowej w Wałbrzychu ==
{| class="wikitable"
|-
! rowspan=2 | Numer linii !! colspan=3 | Długość linii ogółem !! rowspan=2 | Uwagi
|-
| 31 grudnia 1970 || 31 grudnia 1971 || 31 grudnia 1972
|-
| 0 || 4,400 || 4,400 || 4,400 || Uruchomiona w 1968 roku, w 1972 przenumerowana na A
|-
| 2 || 8,900 || – || – || zlikwidowana w maju 1971
|-
| 3 || 5,000 || 5,000 || 5,800 || przemianowana na C
|-
| 4 || – || 5,800 || 5,800 || przemianowana na B
|-
| 5 || 8,450 || – || – || zlikwidowana w maju 1971
|-
| 6 || 7,050 || – || – || zlikwidowana w maju 1971
|-
| 8 || 4,450 || – || – || zlikwidowana w maju 1971
|-
| 9 || 5,400 || 5,400 || – || zlikwidowana w marcu 1972
|-
| 10 || 10,300 || 10,300 || – || zlikwidowana w marcu 1972
|-
| 11 || 5,200 || – || – || Kursowała od 1967 do 1970 roku
|}
 
== Trasy trolejbusów w Wałbrzychu ==
{| class="wikitable"
|-
! Numer linii !! Trasa !! Długość !! Data otwarcia !! Data zamknięcia !! Uwagi
|-
| 0 || Dworzec Główny – Plac Grunwaldzki || 5&nbsp;km || 30 października 1944 || 1949 || Przemianowana na 1 po likwidacji tramwaju
|-
| 0 || Plac Grunwaldzki – Plac Tuwima – Plac Górnika – Dworzec Miasto || 4,4&nbsp;km || 1966 || 1 kwietnia 1973 || w 1972 zmieniona na A
|-
| 1 || Dworzec Główny – Plac Grunwaldzki || 5&nbsp;km || 1948 || 1959 || Przedłużona do Szczawienka
|-
| 1 || Dworzec Główny – Plac Grunwaldzki – Szczawienko || 10,3&nbsp;km || 1960 || 1 marca 1968 || Skrócona do dworca Miasto
|-
| 1 || Dworzec Główny – Plac Grunwaldzki – Dworzec Miasto || 7,2&nbsp;km || 1968 || 4 maja 1970 || Informacja do weryfikacji
|-
| 2 || Plac Grunwaldzki – Dworzec Miasto – Huta Karol || 4,9&nbsp;km || 1960 || 1963 || Przedłużona do Sobięcina
|-
| 2 || Szczawienko – Wrocławska – Plac Grunwaldzki – Plac Marksa – Sobięcin || 10,4&nbsp;km || 1963 || 1 marca 1968 || w 1967 skrócona o 1,2&nbsp;km do ul. Długiej
|-
| 2 || Dworzec Miasto – Plac Górnika – Plac Tuwima – Plac Grunwaldzki – Plac Marksa – Sobięcin || 10,4&nbsp;km || 1 marca 1968 || 1 maja 1971 ||
|-
| 3 || Szczawienko – Dworzec Miasto – Plac Tuwima – Plac Grunwaldzki – Szczawienko || 7,4&nbsp;km || grudzień 1960 || 1 marca 1968 || trasa półokólna, w 1967 skrócona o 1,2&nbsp;km do ul. Długiej
|-
| 3 || Dworzec Miasto – Plac Górnika – Rusinowa || 5&nbsp;km || 1 marca 1968 || 30 czerwca 1973 || ostatnia trasa, przemianowana na A
|-
| 4 || Szczawienko – Plac Grunwaldzki – Plac Tuwima – Dworzec Miasto – Szczawienko || 7,4&nbsp;km || grudzień 1960 || 1 marca 1968 || w 1967 skrócona o 1,2&nbsp;km do ul. Długiej
|-
| 4 || Plac Grunwaldzki – Plac Tuwima – Plac Górnika – Rusinów || 5&nbsp;km || 1 maja 1971 || 1 kwietnia 1973 || w 1972 przemianowana na B
|-
| 5 || Dworzec Główny – Plac Tuwima – Plac Górnika – Rusinowa || 8,4&nbsp;km || 1 maja 1961 || 1 maja 1971 || zli
|-
| 6 || Dworzec Główny – Plac Tuwima – Plac Górnika – Dworzec Miasto – Plac Grunwaldzki – Dworzec Główny || 8,4&nbsp;km || 1949 || 4 maja 1970 || półokólna
|-
| 6 || Dworzec Główny – Plac Tuwima – Plac Górnika – Dworzec Miasto || 7,0&nbsp;km || 4 maja 1970 || 1 maja 1971 ||
|-
| 7 || Dworzec Główny – Plac Tuwima – Plac Grunwaldzki – Dworzec Miasto – Plac Górnika – Dworzec Główny || 8,4&nbsp;km || 1949 || 4 maja 1970 || półokólna
|-
| 8 || Dworzec Główny – Plac Tuwima – Plac Grunwaldzki || 4,4&nbsp;km || 1966 || 1 maja 1971 || nie wiem kiedy zaczęła kursować dokładnie
|-
| 9 || Sobięcin – Plac Marksa – Plac Grunwaldzki – Plac Tuwima || 5,4&nbsp;km || 1963 || 1 maja 1972 || Linia przebiegała przez ulicę Zamkową.
|-
| 10 || Sobięcin – Plac Marksa – Plac Grunwaldzki – Plac Tuwima – Rusinowa || 10,3&nbsp;km || 1963 || 1 maja 1972 ||
|-
| 11 || Sobięcin – Plac Marksa || 5,4&nbsp;km || 1967 || 1970 ||
|}
 
== Zobacz też ==
* [[Komunikacja miejska w Wałbrzychu]]
{{Przypisy}}
 
== Linki zewnętrzne ==