Bitola: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 21 bajtów ,  1 rok temu
WP:SK+Bn, drobne redakcyjne
m (akt.)
(WP:SK+Bn, drobne redakcyjne)
|kod pocztowy = 7000
|tablice rejestracyjne = BT
|współrzędne = 41°2′N02′N 21°20′E
|commons = Category:Bitola
|www = http://www.bitola.gov.mk
|wikisłownik = Bitola
}}
'''Bitola''' ([[język macedoński|mac.]] Битола = ''Bitoła'') w [[starożytność|starożytności]] '''Herakleja Lynkestis''', w czasach bizantyjskich '''Pelagonia''' – [[miasto]] w południowo-zachodniej części [[Macedonia Północna|Macedonii Północnej]], położone 15 km od granicy z [[Grecja|Grecją]]. Przez miasto przepływa rzeka [[Dragor]].
 
== Etymologia ==
Wedle Adriana Rooma nazwa ''Bitola'' pochodzi od [[Język staro-cerkiewno-słowiański|staro-cerkiewno-słowiańskiego]] ''obitel'', "klasztor"„klasztor”, "opactwo"„opactwo”, jako że miasto powstało wokół opactwa. Kiedy znaczenie tego słowa zatarło się utraciło początkowe "o"„o”<ref>{{Cytuj pismo | nazwisko = Room | imię = Adrian | tytuł = Placenames of the world: origins and meanings of the names for 6,600 countries, cities, territories, natural features, and historic sites | rok = 2006 | wydawca = McFarland & Company, Inc. | język = en}}</ref>. ''Bitola'' pojawia się w [[Inskrypcja bitolska|inskrypcji bitolskiej]] w odniesieniu do starej warowni miejskiej zbudowanej w 1015 roku. We współczesnych językach słowiańskich pojawiają się różne warianty – [[Język macedoński|macedońskie]] ''Bitoła'' (Битола), [[Język serbski|serbskie]] ''Bitolj'' (Битољ) oraz [[Język bułgarski|bułgarskie]] ''Bitolja'' (Битоля). W czasach [[Cesarstwo Bizantyńskie|bizantyńskich]] nazwa była hellenizowana do ''Voutélion'' (Βουτέλιον) lub ''Vitólia'' (Βιτώλια), skąd wywodzi się stosowana przez [[Wilhelm z Tyru|Wilhelma z Tyru]] ''Butella'' oraz ''Butili'', użyta przez [[Al-Idrisi]]ego. W [[Język arumuński|języku arumuńskim]] nazwa brzmi ''Bituli''.
 
Miejscowość znana jest również pod inną grecką nazwą ''Monastíri'' (Μοναστήρι), również znaczącą "klasztor"„klasztor”. Stąd pochodzi [[Język turecki|tureckie]] ''Manastır'' ([[Język osmańskotureckiosmański|osmańskie]] مناستر) oraz [[Język albański|albańskie]] ''Manastiri''. ''Monastíri'' było pierwotną nazwą osady zanim została ona zmieniona na słowiańskie ''Obitelya'' (Обителя).
 
Ośrodek przemysłowy, odbywa się tu m.in. produkcja lodówek, grzejników, istnieje przemysł [[jedwab]]niczy i meblarski. Miasto jest ośrodkiem naukowym (uniwersytet założony w [[XI wiek]]u) i kulturalnym (muzeum). W pobliżu [[Park Narodowy Pelister]].
 
Odbywa się tu od 1979 roku [[Międzynarodowy Festiwal Operatorów Filmowych „Braci Manaki”]]<ref>{{Cytuj stronę | url =http://www.manaki.com.mk/about/ | tytuł =About Manaki Brothers Film Festival | autor = | opublikowany = Manaki Brothers Film Festival| data = | język =en | data dostępu = 2018-03-21}}</ref>.
 
== Zabytki ==
* Antyczne miasto Heraklea Linkestis, założone przez Filipa II Macedońskiego w IV wieku p.n.e. Miasto zostało zaatakowane przez Rzymian w [[148 p.n.e.]] Zachowane fragmenty wczesnochrześcijańskiej bazyliki, bizantyjskiej twierdzy i teatru
* meczety tureckie Ajdar - Gazi z [[XV wiek]]u i [[Meczet Jeni (Bitola)|Eni]] z [[XVI wiek]]u
* cerkiew św. Dymitra, zbudowana w [[1930]] roku
* [[zegar wieżowy|wieża zegarowa]] - Saat Kula z XVI wieku
* turecki pokryty targ - Bezisten, XVI wiek
 
== Ludzie związani z miastem ==