Franciszek Garczyński: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 419 bajtów ,  2 miesiące temu
→‎Życiorys: drobne merytoryczne, drobne redakcyjne
m (→‎Życiorys: drobne redakcyjne, źródła/przypisy)
(→‎Życiorys: drobne merytoryczne, drobne redakcyjne)
'''Franciszek Garczyński''' herbu [[Garczyński|własnego]]<ref>Sas Pruski odmienny</ref> (zm. [[1812]]) – [[pułkownik]] wojsk polskich [[Księstwo Warszawskie|Księstwa Warszawskiego]].
 
==ŻyciorysPochodzenie==
Ojciec jego, [[Stefan Garczyński (generał)|Stefan]], był [[generał]]em i adiutantem króla [[Stanisław August Poniatowski|Stanisława Augusta Poniatowskiego]], a matka Weronika pochodziła z rodziny Krzyckich. Jego dziadek,braćmi teżbyli: [[StefanAntoni Garczyński|Antoni]], prefekt [[Departament kaliski (wojewodaKsięstwo poznańskiWarszawskie)|Stefandepartamentu kaliskiego]] Księstwa Warszawskiego, piastowałJan swegoNepomucen, czasuuczestnik urząd[[Insurekcja kościuszkowska|insurekcji kościuszkowskiej]] i oficer [[WojewodaLegiony Polskie we Włoszech|wojewodyLegionów Polskich]] poznańskiegooraz Stefan, w 1813 podprefekt powiatu [[Krotoszyn|krotoszyńskiego]].
Dziadek, również [[Stefan Garczyński (wojewoda poznański)|Stefan]], piastował urząd [[Wojewoda|wojewody]] poznańskiego.
 
==Życiorys==
W [[1794]] Franciszek Garczyński jako [[rotmistrz]] pułku [[Kawaleria Narodowa|Kawalerii Narodowej]] Garczyńskich wziął udział [[Powstanie wielkopolskie 1794 roku|powstaniu wielkopolskim]]. Po upadku [[I Rzeczpospolita|I Rzeczypospolitej]] służył w wojsku [[królestwo Prus|pruskim]], w którym został [[major]]em. W [[1806]] z rąk gen. [[Jan Henryk Dąbrowski|Jana Henryka Dąbrowskiego]] otrzymał patent pułkownika i dowództwo 2 pułku strzelców konnych. Na czele pułku w [[1807]] wziął udział w walkach początkowo w [[Krajna|Krajnie]], a potem na [[Pomorze|Pomorzu]]. Zadania do działań w Krajnie postawił mu osobiście Dąbrowski. Ich realizację rozpoczął 23 stycznia 1807 r. 26 stycznia był w [[Łobżenica|Łobżenicy]]. Rozwinął działalność patrolową i zwiadowczą, jednocześnie wszędzie zbierał po okolicy pruskich [[Dezercja|dezerterów]], [[maruder]]ów oraz pozostawioną broń. Z ochotników sformował własny oddział [[Piechota|piechoty]]. 27 stycznia zajął [[Piła (miasto)|Piłę]]. 2 lutego [[Wałcz]]. Z Wałcza wysłał liczne patrole rozpoznawcze, którymi objął dość duży obszar aż do [[Choszczno|Choszczna]] i [[Drezdenko|Drezdenka]]. Możliwe, że patrole te docierały również do [[Tuczno|Tuczna]]<ref name="pomorze1">[[Czesław Piskorski]] "Pomorze Zachodnie, mały przewodnik" Wyd. Sport i Turystyka Warszawa 1980 s. 295-296 {{ISBN|83-217-2292-X}}</ref>, [[Drawno|Drawna]] i [[Połczyn-Zdrój|Połczyna Zdroju]].
W rozkazie z 5 lutego 1807 r. gen. Dąbrowski przydzielił płk. Garczyńskiemu dodatkowych 130 [[Jazda|kawalerzystów]]. Zgodnie z zadaniem, pułk miał opanować sytuację na ziemi wałeckiej, po czym przemieścić się na [[Kołobrzeg]]. Jednak kolejne rozkazy zmieniły zadania pułku i poprzez [[Okonek]] - [[Szczecinek]], przeszedł w rejon działania zgrupowania [[Antoni Amilkar Kosiński|gen. Kosińskiego]]. W konsekwencji ta decyzja doprowadziła do zamiany nastawienia płk. Garczyńskiego i 11 lutego w [[Człuchów|Człuchowie]] w meldunku do [[Wincenty Aksamitowski|gen. Axamitowskiego]] poprosił o zwolnienie ze służby. Zanim to nastąpiło, brał udział w akcji [[Michał Sokolnicki (generał)|gen. Sokolnickiego]] na [[Słupsk]]. W dniach 17/18 lutego przegrupował się po trasie [[Rekowo (powiat bytowski)|Rekowo]], [[Bytów]], [[Kołczygłowy]], [[Kobylnica (województwo pomorskie)|Kobylnica]] . W południe 18 lutego, po minięciu Kobylnicy, stoczył potyczkę z patrolem pruskim. Następnie podszedł pod [[Słupsk]]. Około godziny 23.00 opanował Bramę Nową i wdarł się do miasta. Płk. Garczyński osiągnął sukces swego życia, gdyż zajął w krótkim czasie prawie cały Słupsk, łącznie z trzema bramami. Niestety po tym sukcesie na mocy rozkazu gen. Sokolnickiego musiał się z miasta wycofać. Do Słupska wkroczył razem z innymi polskimi oddziałami 19 lutego po godz. 11.00. Do 22 lutego wykonywał zadania okupacyjne. Następnie razem z 2 pułkiem odszedł pod [[Gdańsk]]. Tam otrzymał [[Dymisja|dymisję]]. Niedługo potem, wiosną 1807 r., po włączeniu do [[5 Pułk Strzelców Konnych Księstwa Warszawskiego|5 Pułku Strzelców Konnych]] przestał istnieć jego 2 psk. Dzięki protekcji gen. Dąbrowskiego, płk Garczyński został mianowany komendantem placu w [[Rawicz]]u. Poseł na [[Sejm (Księstwo Warszawskie)|Sejm Księstwa Warszawskiego]] z [[powiat]]u [[Krobia|krobskiego]] departamentu poznańskiego.Zmarł w 1812 r. jako bankrut. Był bardzo trudnego charakteru, niezdyscyplinowany i kłótliwy, lecz pozytywną rolę jaką odegrał w 1807 roku trudno jest nawet dziś przecenić. Jego syn [[Stefan Garczyński (poeta)|Stefan]] był oficerem [[Wojsko Polskie Królestwa Kongresowego|WP]] i [[adiutant]]em [[Jan Nepomucen Umiński|gen. Umińskiego]] w [[Powstanie listopadowe|powstaniu listopadowym]] oraz dość popularnym poetą. Napisał ''Wacława dzieje''. Na podstawie jego relacji [[Adam Mickiewicz]] napisał ''[[Reduta Ordona|Redutę Ordona]]''.
 
==Upamiętnienie==
Decyzją z dnia 5 września 2019 r. Ministra Obrony Narodowej płk Franciszek Garczyński został patronem 104. Batalionu Logistycznego Brygady Wsparcia Dowodzenia Wielonarodowego Korpusu Północny-Wschód<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.dz.urz.mon.gov.pl/zasoby/dziennik/pozycje/tresc-aktow/pdf/2019/09/poz._177_dec._144-sig.pdf | tytuł = DECYZJA Nr 144/MON z dnia 5 września 2019 r. | autor = Minister Obrony Narodowej | data = 2019-09-06 | opublikowany = Dziennik Urzędowy MON | język = pl | data dostępu = 2020-11-04}}</ref>.