Mussau: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 4 bajty ,  1 miesiąc temu
m
poprawa linków
m (poprawa linków)
m (poprawa linków)
 
|państwo = PNG
|akwen = [[Morze Bismarcka]] / [[Ocean Spokojny]]
|archipelag = [[Wyspy Świętego MateuszaMacieja]]
|powierzchnia = 414<ref>{{Cytuj stronę|url=https://web.archive.org/web/20101124100356/http://www.oceandots.com:80/pacific/png/saint-matthias.php|tytuł=Saint Matthias Islands |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-17}}</ref>
|długość brzegu =
 
== Geografia ==
Mussau jest największą z [[Wyspy Świętego MateuszaMacieja|Wysp Świętego MateuszaMacieja]]. Otoczona jest [[Rafa koralowa|rafą koralową]]. Najwyższym wzniesieniem jest Eunainaun o wysokości 651 m n.p.m.<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.peakbagger.com/peak.aspx?pid=11801|tytuł=Eunainaun Mount, Papua New Guinea |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-17}}</ref>. Na południowy zachód od Mussau za Kanałem Melle znajduje się kolejna rafa koralowa z wieloma wyspami, w tym Emananus i Eloauą oraz mniejszymi Boliu, Emussau, Ebanalu i Ekaleu<ref name=mapa>{{Cytuj stronę|url=https://legacy.lib.utexas.edu/maps/ams/new_guinea_500k/txu-oclc-6558822-sa55-3.jpg|tytuł=Mussau Island |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-17}}</ref>.
 
Na wyspie znajduje się szereg wsi, położonych przeważnie na wybrzeżu. Na południu leży Boliu, w której znajduje się szkoła [[Kościół Adwentystów Dnia Siódmego|Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego]]. Na południowym wschodzie leżą Malakata, Loliang i Lamusmus, na północy Bai, a na północnym wybrzeżu Tabalo, Katalusa i Tasitel<ref name=mapa>{{Cytuj stronę|url=https://legacy.lib.utexas.edu/maps/ams/new_guinea_500k/txu-oclc-6558822-sa55-3.jpg|tytuł=Mussau Island |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-17}}</ref>.
 
Na Mussau używa się języka ''mussau–emira''. Należy on wraz z językiem ''tenis'' z wyspy Tench do podgrupy językowej Świętego MateuszaMacieja, należących do podrodziny [[Języki oceaniczne|oceanicznej]] rodziny [[Języki austronezyjskie|języków austronezyjskich]]<ref>{{Cytuj stronę|url=https://www.ethnologue.com/language/EMI|tytuł=Mussau-Emira |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-17}}</ref>. [[Emirau]], druga pod względem wielkości wyspa archipelagu, leży 26 km na wschód od Mussau.
 
Wyspa Mussau została zakwalifikowana przez [[BirdLife International]] jako obszar ochrony ptaków dla gatunków [[Endemit|endemicznych]] ([[Język angielski|ang.]] ''Endemic Bird Areas'', EBA). Miejscowym podgatunkiem [[Karłówka żółtobrzucha|karłówki żółtobrzuchej]] jest ''Micropsitta meeki proxima'', zamieszkująca wyłącznie Mussau i Emirau. [[Monareczka białogrzbieta]] (''Monarcha menckei'')<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.iucnredlist.org/details/22707313/0|tytuł=Symposiachrus menckei |opublikowany= |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-15}}</ref> i [[wachlarzówka czarnopierśna]] (''Rhipidura matthiae'')<ref>{{Cytuj stronę|url=http://www.iucnredlist.org/search|tytuł=Rhipidura matthiae (Mussau Fantail) |opublikowany= |strony = | język = en |data dostępu=2018-01-17}}</ref> są również endemitami i także zostały określone jako [[Gatunek bliski zagrożenia|gatunki bliskie zagrożenia]].