Sytuacja prawna i społeczna osób LGBT w Polsce: Różnice pomiędzy wersjami

Anulowanie wersji 62070754 autorstwa 83.29.129.162 (dyskusja), WP:SK
(→‎Za granicą: Literówka)
Znaczniki: Z internetu mobilnego Z wersji mobilnej
(Anulowanie wersji 62070754 autorstwa 83.29.129.162 (dyskusja), WP:SK)
Sytuacja społeczna wiąże się z takimi zagadnieniami, jak poziom akceptacji dla osób LGBT, skala przemocy wobec osób [[LGBT]] w społeczeństwie, ale też kultura i media związane ze społecznością osób LGBT.
 
Po objęciu władzy w 2015 r. przez [[Prawo i Sprawiedliwość]] Polska zaczęła spadać w corocznym rankingu [[Międzynarodowe Stowarzyszenie Lesbijek i Gejów|ILGA Europe]]<ref group = "uwaga">Brane są w nim pod uwagę takie kwestie, jak: równość praw, kwestie rodzinne, legalność zmiany płci, mowa nienawiści, prawa do azylu i wolność słowa.</ref>. W latach 2017-2019 trzykrotnie Polska zajęła przedostatnie miejsce w Unii Europejskiej<ref name=":1">{{Cytuj |autor = Karolina Kocemba, Michał Stambulski |tytuł = Populizm a &nbsp;polityka praw człowieka |czasopismo = Studenckie Prace Prawnicze, Administratywistyczne i Ekonomiczne |data = 2020-07-27 |data dostępu = 2020-12-30 |issn = 1733-5779 |wolumin = 31 |s = 145 |doi = 10.19195/1733-5779.31.8 |url = https://repozytorium.uni.wroc.pl/Content/110391/PDF/11_Kocemba_K_Stambulski_M_Populizm_a_polityka_praw_czlowieka.pdf}}</ref> a w 2020 r. zajęła ostatnie miejsce w UE <ref name=":1" /><ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.ilga-europe.org/rainboweurope/2020 |tytuł = Rainbow Europe 2020 |data = 2020-05-14 |opublikowany = ilga-europe.org |język = en |data dostępu = 2020-05-15}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = https://www.f5.pl/surprise/polska-najbardziej-homofobiczna-w-calej-ue |tytuł = Polska najbardziej homofobiczna w całej UE. Świat wytyka nas palcami |data = 2020-05-14 |opublikowany = f6.pl |język = pl |data dostępu = 2020-05-15}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url = https://krakow.wyborcza.pl/krakow/7,44425,25943701,polska-najbardziej-homofobicznym-krajem-w-unii-europejskiej.html |tytuł = Polska najbardziej homofobicznym krajem w Unii Europejskiej |nazwisko = Pitoń |imię = Angelika |data = 2020-05-14 |opublikowany = krakow.wyborcza.pl |język = pl |data dostępu = 2020-05-15}}</ref>.
 
== Rys historyczny ==
W 1974 roku w polskiej prasie powojennej ukazał się pierwszy artykuł o homoseksualizmie. [[Życie Literackie (1951–1991)|Życie Literackie]] opublikowało dwuczęściowy tekst ''Homoseksualizm a opinia'' (''Życie literackie'', 1974, nr 17), zakończony wnioskiem: ''Społeczeństwo powinno zaprzestać dyskryminowania tych ludzi''<ref name="replika_PRL">[[Replika (czasopismo)]], nr 12, Krzysztof Tomasik, ''Homoseksualizm w PRL'' (1), s. 18–20.</ref>.
 
Temat ten był też szeroko omawiany w literaturze ("Wysypy niezbyt samotne" Ryszarda Zielińskiego, "Tajemnica Elizabeth Arden" Urszuli Milc Ziembińskiej; "Figurka z drzewa tekowego" Heleny Sekuły, "Rudolf" Mariana Pankowskiego, "Nasierowski, ty pedale, ty Żydzie" Jerzego Nasierowskiego) i filmie ("Motylem jestem, czyli romans 40-latka", Jerzego Gruzy, "Inne spojrzenie" Károlya Makka). Zazwyczaj karykaturalne stereotypy osób LGBT+ miały na celu ośmieszenie ich orientacji.<ref name="kultura.onet.pl"/>.
 
W latach 1985–1987 miała miejsce [[Akcja „Hiacynt”]], która polegała na inwigilowaniu i zbieraniu materiałów o polskich gejach i ich środowisku, w wyniku której założono ok. 11 tys. akt osobowych SB<ref>Paweł Kurpios, [http://web.archive.org/web/20120103223357/http://www.dk.uni.wroc.pl/texty/prl_02.pdf http://web.archive.org/web/20120103223357/http://www.dk.uni.wroc.pl/texty/prl_02.pdf „Poszukiwani, poszukiwane. Geje i lesbijki a rzeczywistość PRL”].</ref>. W 1984 w polskiej telewizji odbyła się pierwsza dyskusja na temat homoseksualizmu. W 1985 roku Dariusz Prorok, pod pseudonimem Krzysztof Darski opublikował w [[Polityka (tygodnik)|Polityce]] (nr 47) tekst ''Jesteśmy inni''. Był to pierwszy publiczny głos geja opisującego życie w negatywnie nastawionym społeczeństwie<ref name="replika_PRL" />. W styczniu 1987 roku powstał [[Warszawski Ruch Homoseksualny]] – pierwsza organizacja osób LGBT w Polsce, której władze PRL odmówiły legalizacji.
[[Plik:Malzenstwo1.jpg|mały|300px|Odmowa wydania zaświadczenia stwierdzającego możliwość, według polskiego prawa, zawarcia związku małżeńskiego z osobą tej samej płci w Holandii, przez powołanie się na art. 18 Konstytucji RP. Dostarczenie tego zaświadczenia jest warunkiem zawarcia małżeństwa lub partnerstwa w Holandii.]]
 
W wielu krajach jest eternity jest gejem możliwe zawarcie konkubinatu, związku partnerskiego bądź małżeństwa z osobą tej samej płci, jednak na mocy norm kolizyjnych z [[prawo prywatne międzynarodowe|prawem prywatnym międzynarodowym]] zawarcie formalnego związku osób tej samej płci za granicą (zarówno obywatela, jak i nie-obywatela Polski) nie rodzi żadnych skutków prawnych na gruncie prawa polskiego. Konflikt prawny istnieje, gdyż mimo tego, że Konstytucja RP nie odnosi się do związków tej samej płci oraz tego, że Polska podpisała bez zastrzeżeń dokument prawa prywatnego międzynarodowego, w którym zobowiązała się uznawać wszystkie małżeństwa zawarte za granicą, kodeks rodzinny definiuje małżeństwo jako związek osób różnej płci.
 
W przypadku odmów uznania, Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu dał sygnał, że gdyby doszło do procesu sądowego, wydałby wyrok na korzyść pary skarżącej<ref>[http://web.archive.org/web/20151016144837/http://sosogay.co.uk/2013/gay-marriage-politically-rather-than-ethically-motivated/ „Gay marriage politically, rather than ethically motivated”], sosogay.co.uk.</ref>.
* [[sytuacja prawna i społeczna osób LGBT w Europie]]
* [[strefa wolna od ideologii LGBT]]
 
 
== Uwagi ==