Guignol: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 66 bajtów ,  12 lat temu
m
m (robot poprawia: hr:Ginjol)
'''Guignol''' (ginjọl) jest francuską [[lalka|lalką]] teatralną, która powstała około [[1808]] roku w [[Lyon|Lyonie]]ie.
 
== Historia ==
=== Początki ===
[[GrafikaPlik:Laurent Mourguet.jpg|thumb|<small>Laurent Mourguet, twórca Guignola.[[Lyon]], aleja Doyenné.</small>]]
[[GrafikaPlik:La maison de Guignol.JPG|thumb|''La maison de Guignol'' na Place de la Trinité w [[Lyon|Lyonie]]ie]]
[[GrafikaPlik:Guignol à Lyon.JPG|thumb|Guignol jest integralną częścią życia kulturalnego w [[Lyon|Lyonie]]ie]]
 
Laurent Mourguet, twórca Guignola, tak jak wielu innych tkaczy, tracąc swoje zajęcie z powodu [[Rewolucja francuska|Rewolucji francuskiej]], został najpierw handlarzem jarmarcznym, a później wyrywaczem zębów. Aby przyciągnąć klientów i zagłuszyć krzyki swoich pacjentów zabawiał tłum swoimi [[pacynka|pacynkami]]mi.
 
Na początku Laurent Mourguet czerpał z repertuaru włoskiego, a konkretnie wykorzystywał postać Polichinella. Około [[1805]] roku, gdy wyczerpał już to źródło, animował Gnafrona- nieprzebierającego w słowach szewca, który lubił zaglądać do butelki. 3 lata później, w [[1808]], tworzy Guignola.
 
Początkowo przedstawienia były improwizowane, a ich treść zależała od poczucia humoru lalkarza i wydarzeń danego dnia. W ten sposób spektakle spełniały rolę gazety i wyrażały w zabawny sposób sprzeciw wobec niesprawiedliwości jaka dotykała zwykłych ludzi. Tak też, w [[Paryż|Paryżu]]u, Guignol był postacią prześmiewczą zanim stał się bohaterem przedstawienia dla dzieci.
=== Guignol w XX wieku ===
 
== Symbol Lyonu ==
''Nasz duch ludowy [[Lyon|Lyonu]]u zamieszkał w lalce z drewna''<ref> [[Justin Godart]], Guignol et l'esprit lyonnais, Lyon, s.e, 1909, p.5.</ref> powiedział kiedyś Justin Godart, mąż stanu specjalizujący się w tożsamości lyońskiej.
 
Guignol jest symbolem tradycji tego miasta, a w przedstawieniach można odnaleźć wyrażenia typowe dla [[Lyon|Lyonu]]u, które mają tendencję do zanikania.
 
Można spotkać go na broszurach biura informacji turystycznej, na autostradzie przy wjeździe do aglomeracji, na niektórych autobusach (linia 6) i na znaczkach pocztowych.
 
=== Stowarzyszenie przyjaciół Guignola ===
W [[1911]], postanowiono wybudować pomnik Laurenta Mourgueta, który stanął na alei Doyenné w starej dzielnicy [[Lyon|Lyonu]]u, Vieux-Lyon. Jako że zostało trochę pieniędzy z tych przeznaczonych na budowę pomnika, Justin Godart zaproponował, aby wykorzystać te środki na założenie stowarzyszenia mającego na celu podtrzymywanie i nauczanie tradycji, szczególnie tej związanej z teatrem Guignol, charakteru i ducha [[Lyon|Lyonu]]u. Stowarzyszenie przyjaciół Guignola działa do dziś i liczy ponad 600 członków.<ref>[http://amisdeguignol.free.fr/texte/bicentenaire/bicentenaire_coordinateur.htm La Société des Amis de Lyon et Guignol]</ref>
 
== Postacie ==
Laurent Mourguet był analfabetą dlatego też nie ma żadnych pozostałości po pierwszych sztukach.
 
Co dziwne to cenzura nałożona przez [[Napoleon III|Napoleona III]] (prawo z czerwca [[1851]]) zmusiła trupy teatralne do spisania ich sztuk co pozwoliło zachować utwory istniejące dotychczas tylko w formie ustnej. W [[1852]] Victor- Napoléon Vuillerme-Dunand, erudyta trupy Mourgueta, złożył 12 rękopisów. To właśnie są pierwsze pisemne ślady Guignola, które są zachowane w muzeum Gadagne, w [[Lyon|Lyonie]]ie.
 
Lecz to przede wszystkim dzięki Jean-Baptistowi Onofrio możemy dotrzeć do repertuaru "klasycznego". Urzędnik ten opublikował w [[1865]], a później w [[1889]] dwa tomy tekstów. Jednakże teksty zostały poddane cenzurze o czym mówi sam Jean-Baptiste Onofrio w przedmowie.
 
== Teatrzyk ==
Tradycyjny wystrój teatrzyku do przedstawień Guignola znajduje się w [[Lyon|Lyonie]]ie, na Place de la Trinité, przed kafejką Café du Soleil.
 
Tradycja mówi żeby Guignol występował po prawej stronie patrząc od strony publiki czyli był trzymany w lewej ręce lalkarza (odwrotnie w przypadku Gnafrona).
Tak jak w teatrze klasycznym ''strona dziedzińca'' (prawa strona) nazywana jest stroną Gui (od Guignol), a ''strona ogrodu'' (lewa strona) stroną Gna (od Gnafrona) .<ref>[http://amisdeguignol.free.fr/texte/castelet.htm Les amis de Guignol]</ref>
 
[[GrafikaPlik:Guignol.jpg|thumb|Przedstawienie Guignola w [[Paryż|Paryżu]]u.]]
 
== Inne znaczenia ==
* ''Le Marchand de coups de bâton'', José-Luis Gonzalez. Paris : Seuil jeunesse, 2003, 54 p.
* ''Guignol fait des blagues'', Marie-Thérèse Sprocani. Paris : Art et comédie, 2005, 51 p. Coll. "Côté cour".
 
{{Przypisy}}
 
== Linki zewnętrzne ==
 
[[Kategoria:Kultura Francji]]
[[Kategoria:Zabawki ]]
 
[[bs:Ginjola]]
2189

edycji