Johann Eck: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 40 bajtów ,  12 lat temu
m
robot dodaje: ca:Johannes Eck; zmiany kosmetyczne
m (robot dodaje: ca:Johannes Eck; zmiany kosmetyczne)
[[GrafikaPlik:JohannesEck.jpg|right|200px|thumb|Jan Eck]]
'''Jan Mayer von Eck''' ([[13 listopada]] [[1486]], zm. [[13 lutego]] [[1543]]) – teolog, obrońca tradycyjnego [[katolicyzm|katolicyzmu]]u podczas [[reformacja|reformacji]], zaciekły przeciwnik [[Marcin Luter|Marcina Lutra]].
 
O edukację Jana zadbał jego wuj, Marcin Mayer, duchowny parafii w [[Rottenburg|Rottenburgu]]u. W wieku 12 lat posłał go na Uniwersytet w Heidelbergu, a następnie w Tübingen. Jan studiował tam nauki teologiczne i ekonomiczne, w [[1501]] wyjechał jednak z powodu plagi i osiadł we [[Freiburg|Freiburgu]]u, najpierw jako student teologii i prawa, później jako wykładowca. W [[1508]] wszedł do stanu duchownego w [[Strasburg|Strasburgu]]u i po dwóch latach później otrzymał [[doktorat]] z teologii.
 
W [[1506]] roku opublikował swoją pierwszą pracę, dał się też poznać jako mówca i orator. W późniejszych latach wydawał liczne publikacje (szczególnie broniąc tradycyjnej katolickiej wizji [[predestynacja|predestynacji]]), jak również komentarze [[Biblia|Biblii]].
 
 
== Debata lipska ==
W [[1519]] roku odbyła się słynna debata lipska między Eckiem, a [[Marcin_LuterMarcin Luter|Lutrem]], podczas której ten pierwszy był zobowiązany ośmieszać luterańskie tezy.
 
Z tego okresu pochodzi opis postaci i charakteru Ecka, napisany przez bezstronnego, naocznego świadka Piotra Moselanusa:
</blockquote>
 
Dyskusja w Lipsku wykazała niemożliwość pogodzenia stanowiska Lutra z tradycyjnym nauczaniem Kościoła rzymskiego przede wszystkim odnośnie władzy papieskiej. Eck w przeciwieństwie do Lutra uważał, że tylko władza papieska jest gwarantem jedności Kościoła, dlatego posunął się do zaatakowania Lutra podejrzeniem o powtarzanie niektórych poglądów [[Jan_HusJan Hus|Husa]]. Luter przyznał, że niektóre artykuły Husa potępione na [[Sobór_w_KonstancjiSobór w Konstancji|Soborze w Konstancji]] są "całkowicie chrześcijańskie", co Eck łatwo wykorzystał do ośmieszenia Lutra jako heretyka powtarzającego nauki potępione na Soborze w Konstancji w [[1415]] r.
Debata została przerwana 27 lipca przez księcia Jerzego, który pilnie potrzebował wykorzystać salę zamkową do innych celów. Eck ogłosił się samozwańczo jej zwycięzcą i odbierał prezenty i honory z rąk władz Uniwersytetu w Lipsku oraz przełożonych i możnych. Jednak rok później, kiedy przyjechał do Lipska z bullą [[Exsurge Domine]] spotkał się tam z tak stanowczym oporem studentów Uniwersytetu (w liczbie ok. 150), że w obawie o swe życie musiał ratować się ucieczką do pobliskiego klasztoru.
== Potępienie Lutra i jego zwolenników ==
 
W Rzymie, w przeciwieństwie do Niemiec, bardzo ceniono Ecka jako "niezmordowanego szermierza prawdziwej wiary". W styczniu [[1520]] roku [[Leon_X|Leon X]] zaprosił go do Rzymu, gdzie Eck wręczył papieżowi swoje najnowsze dzieło broniące władzy papieskiej przeciwko twierdzeniom Lutra '''De primate Petri adversus Ludderum''' (Ingolstadt, 1520). W nagrodę za to dzieło otrzymał urząd papieskiego protonotariusza.
 
Jednocześnie Eck starał się, przez jakiś czas bezskutecznie, doprowadzić do potępienia Lutra i jego zwolenników. Efektem jego energicznych zabiegów, do których włączyli się kardynałowie: [[Hieronim Aleander]], [[Kajetan_Kajetan (kardynał)|de Vio]], [[Sylwester de Prierio]] oraz [[Campeggio]], były cztery posiedzenia konsystorza, na których opracowano bullę [[Exsurge Domine]]. Eck otrzymał godność nuncjusza papieskiego i był jedną z trzech osób, którym powierzono promulgację i wykonanie tej bulli.
 
Promulgacja i wykonanie [[Exsurge Domine]] przebiegała w Europie Zachodniej bez przeszkód, jednak we Wiedniu i w północnych Niemczech Eck napotkał na silny opór - m.in. uniwersytetów w Lipsku, Erfurcie, Wittenbergii. W Saksonii miał powody obawiać się o swoje życie i chronił się w klasztorach.
 
18 lutego 1521 roku wystosował list do [[Karol_V_HabsburgKarol V Habsburg|Karola V]] ''Epistola ad Carolum V'', w którym wzywał cesarza do podjęcia działań przeciwko Lutrowi.
 
Eck był już w tym czasie osobą bardzo niepopularną w Niemczech i historycy katoliccy zgodnie przyznają, że wybranie Ecka do tej roli znacznie przyczyniło się do rozwoju [[Reformacja|Reformacji]].
 
== Dalsza działalność Ecka ==
W latach 1521-1522 Eck przebywał ponownie w Rzymie, gdzie zdawał relację z rezultatów swojej nuncjatury.
 
Po powrocie z Rzymu przystąpił z wielką energia do działań przeciwko luteranom. Dzięki jego wpływom (książę Bawarii był początkowo przeciwny takim działaniom), w [[1522]] roku wdrożono w Bawarii edykt religijny, na mocy którego senat Uniwersytetu w Ingolstadt otrzymał uprawnienia trybunały Inkwizycji, zapoczątkowując tym samym okres wieloletnich prześladowań religijnych.
 
W 1523 roku Eck wyjechał do Rzymu po raz trzeci, gdzie w uznaniu za wdrożenie polityki represji w Bawarii uzyskał dla księcia Bawarii cenne koncesje kościelne.
 
Eck kontynuował działalność polemiczną przeciwko reformatorom. Oprócz obowiązków związanych z działalnością inkwizycji, co roku wydawał co najmniej jedno dzieło polemiczne, w którym bronił m.in. katolicką naukę o Mszy św., czyśćcu, odpustach, kulcie obrazów, spowiedzi usznej. W 1525 roku wydał w Landshut swoje słynne dzieło przeciwko Melanchtonowi i [[Huldrych_ZwingliHuldrych Zwingli|Zwingliemu]], zatytułowane ''Enchiridion locorum communium adversus Lutherum et alios hostes ecclesiae'', które do 1576 roku ukazało się w 46 wydaniach.
 
W okresie od 21 maja do 18 czerwca 1526 roku brał udział w publicznej debacie na temat nauki o transsubstancjacji przeciwko szwajcarskiemu reformatorowi [[Oecolampadius|Oekolampadiusowi]]. Dysputa ta zakończyła się zdecydowanym zwycięstwem Ecka, który po tym nakłonił władze do wszczęcia prześladowań przeciwko [[Huldrych_ZwingliHuldrych Zwingli|Zwingliemu]] i jego zwolennikom.
 
W styczniu 1528 roku odbyła się w [[Berno|Bernie]] kolejna dysputa teologiczna, gdzie pod nieobecność Ecka wygrali zdecydowanie reformatorzy.
 
W 1530 roku brał udział w Sejmie w Augsburgu, gdzie był najważniejszym teologiem katolickim. Zasiadał w komisji, której powierzono przygotowanie odpowiedzi na [[Konfesja Augsburska|Konfesję Augsburską]] luteran. Odpowiedź ta znana jako [[Refutacja Konfesji Augsburskiej]], została przygotowana [[13 lipca 1530]], jednak cesarz [[Karol_V_HabsburgKarol V Habsburg|Karol V]] nie przyjął jej ze względu na jej zbyt dużą objętość oraz zjadliwy język i zalecił rewizję refutacji. Po pięciu poprawkach [[13 sierpnia]] Refutacja została ostatecznie odczytana przed Sejmem w tej samej kaplicy, w której odczytano Konfesję Augsburską.
 
W tym samym miesiącu Eck brał udział w obradach komisji teologicznej, wyznaczonej przez cesarza do omówienia i pogodzenia różnic pomiędzy luteranami a katolikami. Działania te okazały się jednak bezowocne.
Eck - wbrew opozycji biskupa Eichstadtu - bronił pożyczania pieniędzy na procent.
 
Niektóre jego poglądy zostały potępione na [[Sobór_trydenckiSobór trydencki|Soborze Trydenckim]] (dekret o Usprawiedliwieniu), bez wymieniania go jako ich autora.
 
== Biblia Ecka ==
*T. Wiedemann, ''Dr Johann Eck'' (Regensburg, 1865).
 
[[kategoriaKategoria:Teolodzy katoliccy|Mayer von Eck, Jan]]
 
[[kategoriaKategoria:Duchowni katoliccy|Mayer von Eck, Jan]]
 
[[kategoria:Teolodzy katoliccy|Mayer von Eck, Jan]]
[[kategoria:Duchowni katoliccy|Mayer von Eck, Jan]]
[[Kategoria:Tłumacze Biblii|Mayer von Eck, Jan]]
[[kategoriaKategoria:urodzeniUrodzeni w 1486|Mayer von Eck, Jan]]
[[kategoriaKategoria:zmarliZmarli w 1543|Mayer von Eck, Jan]]
 
[[ca:Johannes Eck]]
[[da:Johannes Eck]]
[[de:Johannes Eck]]
2 956 999

edycji