Nasciturus: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 858 bajtów ,  10 lat temu
merytoryczne, linkowanie, wikizacja, bibliografia
m (int.)
(merytoryczne, linkowanie, wikizacja, bibliografia)
'''Nasciturus''' ([[łacina|łac.]] „mający się urodzić”) – termin pochodzący z [[prawo rzymskie|prawa rzymskiego]] oznaczający [[dziecko]] poczęte, ale jeszcze nie urodzone.
'''Nasciturus''' ([[łacina|łac.]] "mający się urodzić") - [[dziecko]] poczęte, ale jeszcze nie narodzone. Nasciturus w [[prawo rzymskie|prawie rzymskim]] miał warunkową zdolność prawną, tzn. mógł być podmiotem praw i obowiązków jednocześnie sam nie mogąc (ze zrozumiałych względów) zaciągać zobowiązań pod warunkiem, że urodził się żywy (ochrona dziecka poczętego a nie narodzonego miała i ma zastosowanie głównie w [[prawo spadkowe|prawie spadkowym]], gdzie dziecko takie może dziedziczyć). Zastosowanie ma tu paremia: ''nasciturus pro iam nato habetur, quotiens de commodis eius agitur'' - "dziecko poczęte uważa się za już narodzone, o ile chodzi o korzyści dla niego" ([[fikcja prawna]]). Dla ochrony jego praw można było powołać specjalnego kuratora (''curator ventris'').
 
=== W prawie rzymskim ===
W prawie polskim instytucję nasciturusa przewiduje w szczególności prawo spadkowe ([[kodeks cywilny]]): ''Art. 927.§ 2. (...) dziecko w chwili otwarcia spadku już poczęte może być spadkobiercą, jeżeli urodzi się żywe'' - jest to instytucja nasciturusa funkcjonująca tak samo jak w prawie rzymskim.
'''Nasciturus'''W ([[łacina|łac.]]prawie "mającyrzymskim sięw urodzić")jego -przypadku stosowano [[dzieckofikcja prawna|fikcję prawną]] poczęte, alewedług jeszczektórej niemiał narodzone. Nasciturus wwarunkową [[prawoZdolność rzymskieprawna|prawiezdolność rzymskimprawną]] miał warunkową zdolność prawną, tzn. mógł być podmiotem praw i obowiązków, jednocześnie sam nie mogąc (zedokonywać zrozumiałych[[Czynność względów)prawna|czynności zaciągaćprawnych]]. zobowiązańTo wszystko jednakże pod warunkiem, że urodził się żywy. (ochronaOchrona dziecka poczętego a nie narodzonegonienarodzonego miała i ma zastosowanie głównie w [[prawo spadkowe|prawie spadkowym]], gdzie dziecko takie może dziedziczyć). Zastosowanie ma tu paremia: ''nasciturus pro iam nato habetur, quotiens de commodis eius agitur'' - "dziecko„dziecko poczęte uważa się za już narodzone, o ile chodzi o korzyści dla niego" ([[fikcja prawna]]). Dla ochrony jego praw można było powołać specjalnego kuratora (''curator ventris'')korzyści”.
A więc jest to wyjątek od ogólnie przyjętej zasady kodeksu cywilnego, że: ''Każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną (Art.8 § 1)''.
 
Dla ochrony jego praw można było powołać specjalnego [[kurator]]a, tzw. kuratora łona (łac. ''curator ventris'').
W prawie międzynarodowym o nabywaniu praw przez dziecko poczęte, lecz nienarodzone, rozstrzyga prawo właściwe dla praw i obowiązków, o których nabycie chodzi<ref>M. Pazdan, ''Prawo prywatne międzynarodowe'', wyd. 10, Warszawa 2007, s. 92.</ref>.
 
=== W prawie obecnie obowiązującym ===
W [[Polskie prawo|prawie polskim]] instytucję nasciturusa przewiduje w szczególności prawo spadkowe, art. 927. § 2. ([[kodeks cywilny|kc]]): ''Art. 927.§ 2. (...) dziecko w chwili otwarcia spadku już poczęte może być spadkobiercą, jeżeli urodzi się żywe'' - jest to instytucja nasciturusa funkcjonująca tak samo jak w prawie rzymskim.
 
W [[Prawo międzynarodowe|prawie międzynarodowym]] o nabywaniu praw przez dziecko poczęte, lecz nienarodzone, rozstrzyga prawo właściwe dla praw i obowiązków, o których nabycie chodzi<ref>M. Pazdan, ''Prawo prywatne międzynarodowe'', wyd. 10, Warszawa 2007, s. 92.</ref>.
 
=== Kwestia wyjątku ===
Kwestia tego, czy nasciturus jest wyjątkiem od ogólnie przyjętej zasady, że ''każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną'' (art. 8 § 1 kc), czy nie, jest dyskusyjna: niektórzy naukowcy twierdzą, że nie jest to wyjątek z uwagi na fakt, że nasciturus musi urodzić się żywy, aby można było zastosować skuteczną fikcję prawną<ref>Marek Kuryłowicz, Adam Wiliński: Rzymskie prawo prywatne, s. 84.</ref>.
 
{{Przypisy}}
 
== Bibliografia ==
* {{cytuj książkę|imię=Marek|nazwisko=Kuryłowicz|imię2=Adam|nazwisko2=Wiliński|autor link=Marek Kuryłowicz|tytuł=Rzymskie prawo prywatne|miejsce=Warszawa|rok=2008|isbn=978-83-7601-073-1|wydawca=Wolters Kluwer|strony=84 – 85}}
 
[[Kategoria:Prawo cywilne]]