19 Armia (ZSRR): Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 4632 bajty ,  10 lat temu
uzupełnienie, poprawki
(infobox)
(uzupełnienie, poprawki)
{{Jednostka wojskowa infobox
| nazwa = 19 Armia<br />19-я Армия
| grafika =
| opis =
| panstwo =[[Plik:Flag of the Soviet Union.svg|30px]] [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich{{Państwo|ZSRR]]SUN}}
| sformowanie =(1)[[1941]] iczerwiec (2)[[1942]]1941
| rozformowanie =(1)[[1941]] ilipiec (2)[[1945]]
| wyrozniajaca =
| patron =
| swieto =
| sztandar =
| kontynuacja =
| kontynuacja tradycji =
| pierwszy = gen. lejtn. [[Iwan Koniew]]
| obecny =
| ostatni = gen. lejtn. [[Władimir Romanowskij]]
| dzialania = [[II wojna światowa]]
| rodzaj wojsk =
| rodzaj sił zbrojnych = [[Wojskawojska lądowe]]
| numer =
| podporzadkowanie = Front<small>patrz Zachodnitekst</small>
| sklad =<small>patrz tekst</small>
| dyslokacja =
| kolor = lądowe
}}
'''19 Armia''' ([[język rosyjski|ros.]] 19-я Армия) – jedna z [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|radzieckich]] armii ogólnowojskowych z okresu [[II wojna światowa|II wojny światowej]]
'''19 Armia (ZSRR)''' – [[związek operacyjny]] [[Armia Czerwona|Armii Czerwonej]].
 
== Historia ==
Jesienią 1941 wchodziła w skład Frontu Zachodniego gen. por. Iwana S. Koniewa.
===Pierwsze formowanie===
Armia została sformowana w czerwcu 1941 roku w Północnokaukaskim Okręgu Wojskowym. Od dniu 26 czerwca włączona została w skład armii rezerwowych Naczelnego Dowództwa.
 
W dniu 2 lipca 1942 roku weszła w skład [[Front Zachodni (1941)|Frontu Zachodniego]] i skierowana do walk w rejonie [[Witebsk]]a, a następnie wzięła udział w walkach pod [[Smoleńsk]]iem.
Dowódcą radzieckiej 19 Armii był gen. por. [[Michaił Łukin]].
 
Następnie wzięła udział w walkach obronnych w rejonie [[Wiaźma|Wiaźmi]] w dniach od 2 do 13 października. W czasie tych walk znalazła się w okrążeniu w rejonie [[Jelnia (obwód smoleński)|Jelni]]. W czasie wychodzenia z okrążenia armia poniosła ciężkie starty, m.in. w dniu 14 października został ciężko ranny jej dowódca gen. lejtn. [[Michaił Łukin]] i dostał się do niewoli.
=== Skład w październiku 1941===
* 50 Dywizja Piechoty
* 89 Dywizja Piechoty
* 91 Dywizja Piechoty
* 166 Dywizja Piechoty
* 244 Dywizja Piechoty
 
Resztki oddziałów armii wyszły na możejską linię obrony. Jednak z powodu dużych strat poniesionych w walkach w dniu 20 października została rozwiązana.
==Bibliografia==
 
===Drugie formowanie===
Ponownie została sformowana w rozkazem z dniem 20 listopada 1941 roku z oddziałów znajdujących w dyspozycji Naczelnego Dowództwa, lecz już w dniu 23 listopada została przemianowana w [[1 Armia Uderzeniowa|1 Armię Uderzeniową]].
 
===Trzecie formowanie===
Po raz trzeci została sformowana w dniu 4 kwietnia 1942 roku rozkazem Naczelnego Dowództwa z dnia 27 marca 1942 roku z wojsk Kandałakszańskiej Operacyjnej Grupy Wojsk na [[Front Karelski|Froncie Karelskim]].
 
Do września 1944 roku broniła kandałakszańskiej linii obronnej. Następnie wzięła udział w natarciu i rozbiciu wojsk w rejonie [[Alakurtti]. Pod koniec września dotarła do granicy z [[Finlandia|Finlandią]] i przeszła do obrony.
 
W dniu 15 listopada 1944 roku została wycofana z linii frontu i przekazana do odwodu Naczelnego Dowództwa Armii Czerwonej. W styczniu 1945 roku została przerzucona w rejon [[Grodno|Grodna]] i [[Białystok|Białegostoku]], a w dniu 29 stycznia weszła w skład [[2 Front Białoruski|2 Frontu Białoruskiego]]. W jego składzie wzięła udział w [[Operacja wschodniopruska (1945)|operacji wschodniopruskiej]]. W dniu 5 marca 1945 roku dotarła do wybrzeża [[Morze Bałtyckie|Bałtyku]] w rejonie na północ od [[Koszalin]]a. Następnie bierze udział w walkach na Pomorzu Gdańskim, biorąc udział w zdobyciu [[Gdynia|Gdyni]]. Następnie blokowała niemieckie wojska otoczone w rejonie [[Zatoka Gdańska|Zat. Gdańskiej]].
 
W maju 1945 roku wzięła udział wspólnie z oddziałami [[2 Armia Uderzeniowa|2 Armii Uderzeniowej]] w wyzwoleniu wyspy [[Wolin]], zdobyciu [[Świnoujście|Świnoujścia]] i zajęciu wyspy [[Uznam]]. Część sił armii wzięło udział w przyjęciu kapitulacji w dniu 9 maja 1945 roku sił niemieckich na [[Półwysep Helski|płw. Helskim]].
 
Po zakończeniu wojny w czerwcu 1945 roku armia została rozformowana, a jej wojska weszły w skład [[Północna Grupa Wojsk|Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej]].
 
== Dowódcy ==
===Pierwsze formowanie===
*gen. lejtn. [[Iwan Koniew]] (1941)
*gen. lejtn. [[Michaił Łukin]] (1941)<ref>Dostał się do niewoli niemieckiej w dniu 14 października 1941 roku. </ref>
*gen. lejtn. [[Iwan Bołdin]] (1941)<ref>Formalnie dowódca od 20 października do 24 listopada 1941, faktycznie przebywał w tym czasie w szpitalu i nigdy nie przejął dowództwa armii.</ref>
===Drugie formowanie===
*gen. lejtn. [[Wasilij Kuzniecow]] (1941)<ref>Dowódca armii tylko przez trzy dni od 20 do 23 listopada 1941, w związku z przemianowaniem armii w [[1 Armia Uderzeniowa|1 Armię Uderzeniową]].</ref>
===Trzecie formowanie===
*gen. mjr [[Stiepan Morozow]] (1942-1943)
*gen. mjr/gen. lejtn. [[Gieorgij Kozłow]] (1943 – 1945)
*gen. lejtn. [[Władimir Romanowskij]] (1945)
 
== Skład ==
=== 9 lipca 1941 ===
*25 Korpus Strzelecki
*34 Korpus Strzelecki
*23 Korpus Zmechanizowany
* 5038 Dywizja PiechotyStrzelecka
=== 4 kwietnia 1942 ===
* 89104 Dywizja PiechotyStrzelecka
* 91122 Dywizja PiechotyStrzelecka
*77 Brygada Piechoty Morskiej
*4 Brygada Narciarska
*2 samodzielny batalion czołgów
=== 9 lutego 1945 ===
*40 Korpus Strzelecki Gwardii
*132 Korpus Strzelecki
*134 Korpus Strzelecki
 
{{przypisy}}
 
=== Bibliografia ===
{{Bibliografia start}}
* {{cytuj książkę|imię =|nazwisko = |tytuł = Encyklopedia II wojny światowej |wydawca = Wydawnictwo MON |miejsce = Warszawa | rok = 1975, |isbn =}}
* {{cytuj książkę|imię = Andriej |nazwisko = Grieczko |link autor = Andriej Grieczko
* Greczko A. A., ''Siły zbrojne państwa radzieckiego'', Warszawa 1975.
|tytuł = Siły zbrojne państwa radzieckiego |wydawca = Wydawnictwo MON |miejsce = Warszawa |rok = 1975 |isbn =}}
* {{cytuj książkę|imię =|nazwisko =|tytuł = Велкая Отечественная война 1941-1945 |wydawca = Политиэдат |miejsce = Moskwa |rok = 1985 |isbn=}}
* {{cytuj książkę|imię = Bolesław |nazwisko = Dolata |tytuł = Wyzwolenie Polski 1944-1945 |wydawca = Wydawnictwo MON |miejsce = Warszawa |rok = 1974 |isbn=}}
{{Bibliografia stop}}
 
{{Siły zbrojne ZSRR}}
[[Kategoria:Armie radzieckie]]
 
[[Kategoria:Armie radzieckie]]
[[en:19th Army (Soviet Union)]]
[[ru:19-я армия (СССР)]]