Sfaleryt: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 4 bajty ,  10 lat temu
m
drobne techniczne, drobne redakcyjne, WP:SK
(dodanie infoboxu)
m (drobne techniczne, drobne redakcyjne, WP:SK)
{{Minerał infobox
| pusty wiersz =
| Nazwa =Sfaleryt
| grafika4 =Sphalerite4.jpg
| grafika4_opis =Sfaleryt - kryształy szkieletowe
| grafika5 =Sfaleryt i galena Olkusz.jpg
| grafika5_opis =Sfaleryt i [[wurtzyt]] (żółty i brązowy) oraz [[galena]]
| grafika6 =Sphalerite-JR.jpg
| grafika6_opis =[[Kryształ]] sfalerytu
| Inne nazwy =
| Skład chemiczny = [[siarczek cynku]] (ZnS)
| Twardość w skali Mohsa =3,5-4 5–4
| Przełam =muszlowy
| Łupliwość =doskonała, sześciokierunkowa
| Pokrój kryształu =
| Układ krystalograficzny =regularny
| Topliwość =
| Właściwości mechaniczne =
| Gęstość minerału =3,92 – 492–4,2
| Barwa =bezbarwny, domieszki innych metali zabarwiają minerał na żółto, czerwono do czarnego
| Rysa =żółta
| Połysk =diamentowy
| Współczynnik załamania =
| Inne własności optyczne =
| Postacie alotropowe =
| Szczególne własności =
}}
{{Źródła|data=2011-07}}
'''Sfaleryt''' ('''blenda cynkowa''') – [[minerał]] z gromady [[siarczek|siarczków]]. Bardzo pospolity i szeroko rozpowszechniony.
 
Nazwa pochodzi od gr. ''sphaleros'' = zwodniczy, niepewny, podstępny, złudny; nawiązuje do kłopotów jakie sprawia minerał przy identyfikacji (dopiero w [[XVII wiek|XVII w.]] określono, że jest to [[kruszec]] [[cynk]]u).
 
== Występowanie ==
Najczęściej tworzy się w wyniku działalności gorących roztworów przenikających przez różne skały. Bywa spotykany w żyłach kruszcowych, w [[pegmatyt]]ach, [[gabro|gabrach]].
Prawie zawsze występuje z [[galena|galeną]], [[piryt]]em, [[chalkopiryt]]em, [[markasyt]]em, [[kalcyt]]em. Obecny we wszystkich skałach zawierających [[siarczek|siarczki]].
 
Nawet słynny specjalista górniczy [[Georgius Agricola|Agricola]] w [[XVI wiek]]u uważał sfaleryt za kruszec [[ołów|ołowiu]]. Dopiero w [[XVIII wiek]]u [[Szwecja|szwedzki]] chemik Brandt rozpoznał w nim ważny kruszec [[cynk]]u.
 
{{commonscommonscat|category:sphalerite}}
 
[[Kategoria:Siarczki (minerały)]]