Enstatyt: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 285 bajtów ,  10 lat temu
+infoboks
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
m (r2.7.1) (robot dodaje: fa:انستاتیت)
(+infoboks)
{{Minerał infobox
[[Plik:Enstatite-USGS-BYU492.jpg|thumb|250px|Enstatyt]]
| pusty wiersz =
| Nazwa = Enstatyt
[[Plik: | grafika4 = Enstatite-USGS-BYU492.jpg|thumb|250px|Enstatyt]]
| grafika4_opis =
| grafika5 =
| grafika5_opis =
| grafika6 =
| grafika6_opis =
| Inne nazwy =
| Skład chemiczny = krzemian magnezu <br />Mg<sub>2</sub>[Si<sub>2</sub>O<sub>6</sub>]
* | [[Twardość]]: w skali Mohsa = 5,5
* | [[Przełam]]: = nierówny
* | [[Łupliwość]]: = niewyraźna, dwukierunkowa
| Pokrój kryształu =
* | [[Układ krystalograficzny]]: = rombowy
| Topliwość =
| Właściwości mechaniczne =
* | [[Gęstość]]: minerału = 3,1 –3,3
* | [[Barwa]]: = brunatna i zielona w odcieniach, czasami żółta lub bezbarwna
| Rysa = biała
* | [[Połysk]]: = szklisty, perłowy
| Współczynnik załamania =
| Inne własności optyczne =
| Postacie alotropowe =
| Szczególne własności =
| commons = Category:Enstatite
}}
 
'''Enstatyt''' – minerał z gromady [[krzemiany|krzemianów]], zaliczany do grupy [[pirokseny|piroksenów]]. Minerał bardzo pospolity i szeroko rozpowszechniony.
 
 
== Właściwości ==
* [[Symbolika chemiczna|Wzór chemiczny]]: '''Mg<sub>2</sub>[Si<sub>2</sub>O<sub>6</sub>]''' – krzemian magnezu
* [[Układ krystalograficzny]]: rombowy
* [[Twardość]]: 5,5
* [[Gęstość]]: 3,1 –3,3
* [[Rysa (mineralogia)|Rysa]]: biała
* [[Barwa]]: brunatna i zielona w odcieniach, czasami żółta lub bezbarwna
* [[Przełam]]: nierówny
* [[Połysk]]: szklisty, perłowy
* [[Łupliwość]]: niewyraźna, dwukierunkowa
 
Bardzo rzadko tworzy prawidłowo wykształcone [[pokrój kryształu|kryształy]] tabliczkowe płytkowe czy słupkowe. Przeważnie występuje w [[skupienia minerałów|skupienach]] ziarnistych, zbitych, blaszkowych lub w formie pojedynczych ziarn w skale. Czasami tworzy agregaty. Jest kruchy, przezroczysty, czasami wykazuje [[efekt kociego oka]], rzadziej [[Asteryzm (mineralogia)|asteryzm]] sześciopromiennej gwiazdy ('''enstatyt gwiaździsty'''). Często zawiera [[żelazo]] (ok. 10% Fe<sub>2</sub>Si<sub>2</sub>O<sub>6</sub>) i [[chrom]] ('''enstatyt chromowy'''). Tworzy [[roztwór stały]] piroksenów rombowych: enstatyt – [[ferrosilit]]: członami pośrednimi są [[bronzyt]] i [[hipersten]].
Częsty składnik [[skały magmowe|skał magmowych]], głównie [[noryt]]ów, [[piroksenit]]ów, [[Perydotyty|perydotytów]], [[harzburgit]]ów, [[gabro|gabr]] i [[bazalt]]ów. Rzadziej bywa spotykany w [[Sjenit|sjenitach]], [[melafir]]ach, [[andezyt]]ach, [[dacyt]]ach, [[pegmatyt]]ach. Występuje także w skałach metamorficznych i w [[Aluwium|aluwiach]] rzecznych.
 
'''Miejsca występowania:''' [[Niemcy]] – Eifel, Bellerberg, [[Szwajcaria]], [[Irlandia]], [[Stany Zjednoczone|USA]], [[Birma]], [[Indie]], [[Japonia]], [[Rosja]], [[Brazylia]], [[Meksyk]], [[Wielka Brytania]], [[Madagaskar]].
 
'''W Polsce''' spotykany jest w [[trzeciorzęd]]owych [[bazalt]]ach Dolnego Śląska (okolice Zgorzelca, Lubania, Jeleniej Góry). Występuje w skałach północno-wschodniej Polski (okolice Suwałk).
 
== Zastosowanie ==
* ma znaczenie naukowe,
* atrakcyjny i poszukiwany kamień kolekcjonerski,
* kamień ozdobny i jubilerski.
 
 
== Bibliografia ==
* W. Schuman: ''Kamienie szlachetne i ozdobne'', Wyd. „Alma –Press” – 2004
* O. Medenbach, C. Sussieck-Fornefeld: –Fornefeld -''Minerały'', „Świat Książki” – 1996
* R. Hochleitner: ''Minerały i kryształy'', „Muza S.A.” – 1994
* W. Schumann: ''Minerały świata'', O. Wyd.”Alma- Press” 2003
 
== Linki zewnętrzne ==
* '''Galeria:''' [http://webmineral.com/specimensdata/picshowEnstatite.php?id=360shtml Enstatyt na stronie Webmineral] {{lang|en}}
* '''Artykuł:''' [http://webmineral.com/data/Enstatite.shtml o enstatycie]
 
[[Kategoria:Krzemiany (minerały)]]
30 136

edycji