Doradca ds. bezpieczeństwa narodowego (Stany Zjednoczone): Różnice pomiędzy wersjami

m
drobne redakcyjne
m (drobne redakcyjne)
[[FilePlik:US-WhiteHouse-Logo.svg|190px|right]]
'''Asystent Prezydentaprezydenta do spraw Bezpieczeństwabezpieczeństwa Narodowegonarodowego''' ([[Język angielski|ang.]] ''''' Assistant to the President for National Security Affairs'''''), potocznie znany jako '''Doradcadoradca ds. Bezpieczeństwabezpieczeństwa Narodowegonarodowego''' ('''''National Security Advisor''''') jest głównymgłówny doradcądoradca [[prezydentPrezydenci USAStanów Zjednoczonych|prezydenta Stanów Zjednoczonych]] w szeroko rozumianych sprawach bezpieczeństwa narodowego.
 
W odróżnieniu np. od [[Ambasadorowie Stanów Zjednoczonych przy ONZ|ambasadora przy ONZ]] czy szefa sztabu [[Biały Dom|Białego Domu]], nie posiada rangi członka [[gabinetGabinet USAStanów Zjednoczonych|gabinetu]], więc jego nominacja nie musi być zatwierdzana przez [[Senat USAStanów Zjednoczonych|Senat]]. Zasiada za to w Krajowej Radzie Bezpieczeństwa, oraz należy do pracowników kancelarii prezydenta. W okresie kryzysów jego rola polega na informowaniu prezydenta na bieżąco o wydarzeniach z nim związanych.
 
== Rola i władza ==
Rola i faktyczne wpływy doradców były w historii bardzo różne, co było niejako kwestią indywidualną w każdym przypadku. [[Henry Kissinger]], który pełnił tę funkcję w okresie prezydentury [[Richard Nixon|Richarda Nixona]] i [[Gerald Ford|Geralda Forda]] ([[1969]]-[[1974]]), uchodził, w opinii zdecydowanej większości zarówno "wtajemniczonych"„wtajemniczonych”, jak i opinii publicznej, za faktycznego architekta i kierownika amerykańskiej polityki zagranicznej (przyznawał to potem sam Nixon), podczas gdy [[Sekretarze Stanustanu Stanów USAZjednoczonych|sekretarz stanu]] [[William P. Rogers]] był pozbawionym wpływów figurantem. Zresztą w okresie od [[1973]] do [[1974]] łączył to stanowisko z urzędem sekretarza stanu.
 
Innym bardzo wpływowym doradcą był [[Zbigniew Brzeziński (politolog)|Zbigniew Brzeziński]] za rządów [[Jimmy Carter|Jimmy'egoJimmy’ego Cartera]] ([[1977]]-[[1981]]), który był ustawicznie skonfliktowany z dwoma sekretarzami stanu w tym okresie: [[Cyrus Vance|Cyrusem Vance'emVance’em]] i [[Edmund Muskie|Edmundem Muskiem]] na tle tego, do kogo należeć ma prymat w kształtowaniu polityki (jednak w przypadku Brzezińskiego nie uważano jednoznacznie, aby to któraś ze stron miała wyłącznie ów prymat).
 
[[Condoleezza Rice]], pełniąca tę funkcję podczas pierwszej kadencji ([[2001]]-[[2005]]) [[George W. Bush|George'aGeorge’a W. Busha]], również uchodziła za jedną z najwpływowszych osób w administracji w tym zakresie (obok [[wiceprezydentWiceprezydenci USAStanów Zjednoczonych|wiceprezydenta]] [[Dick Cheney|Dicka Cheneya]] i [[SekretarzeSekretarz obrony Stanów Zjednoczonych|sekretarza obrony]] [[Donald Rumsfeld|Donalda Rumsfelda]]). W opinii wielu sekretarz stanu [[Colin Powell]] nie odgrywał w związku z tym faktycznej roli.
 
== Lista doradców ds. bezpieczeństwa narodowego ==
! Doradca || Okres || Prezydent
|-
| [[Robert Cutler]] || 1953–1955 || [[Dwight Eisenhower|Dwight D. Eisenhower]]
|-
| [[Dillon Anderson]] || 1955–1956 || [[Dwight Eisenhower|Dwight D. Eisenhower]]
|-
| [[William Harding Jackson|William Jackson]] || 1956 || [[Dwight Eisenhower|Dwight D. Eisenhower]]
|-
| [[Robert Cutler]] || 1957–1958 || [[Dwight Eisenhower|Dwight D. Eisenhower]]
|-
| [[Gordon Gray]] || 1958–1961 || [[Dwight Eisenhower|Dwight D. Eisenhower]]
|-
| [[McGeorge Bundy]] || 1961–1966 || [[John Fitzgerald Kennedy|John F. Kennedy]], [[Lyndon B. Johnson|Lyndon Johnson]]
|-
| [[Walt Rostow]] || 1966–1969 || [[Lyndon B. Johnson|Lyndon Johnson]]
|-
| [[Henry Kissinger]] || 1969–1974 || [[Richard Nixon]]
| [[James L. Jones]] || 2009– || [[Barack Obama]]
|}
 
[[Kategoria:Polityka Stanów Zjednoczonych]]