Sztuka sumeryjska i akadyjska: Różnice pomiędzy wersjami

m
poprawa linków
m (Anulowanie wersji nr 29227035 autora 83.21.121.90 pozycje niewykorzystane)
m (poprawa linków)
{{architektura starożytna}}
==Pradzieje==
Najstarsze ślady osadnictwa znalezione na terenach [[Mezopotamia|Mezopotamii]] pochodzą z [[VIII tysiąclecie p.n.e.|VIII tys. p.n.e.]]. Są to niewielkie osady złożone z glinianych domów na planie koła. W tych półziemiankach odkryto kamienne podłogi i paleniska. Znaleziono też gliniane, wypalane figurki zwierząt oraz ludzi. Z początkowym okresem [[neolit]]u związana jest [[kultura dżarmoDżarmo|kultura Dżarmo]], datowana na [[VII tysiąclecie p.n.e.|VII tys. p.n.e]]. Odnaleziona osada złożona była z glinianych domów budowanych na planie prostokąta. Domy miały po kilka pomieszczeń i podwórze. Odnalezione zabytki to figurki kobiet symbolizujących Boginię Matkę, figurki zwierząt oraz lepione ręcznie naczynia. Naczynia wykonano z gliny zmieszanej z sieczką, pokryto je czerwoną polewą. Część naczyń zdobiły proste ornamenty liniowe.
 
Okres [[VI tysiąclecie p.n.e.|VI tys. p.n.e.]] to stopniowy rozwój osadnictwa na terenach nizinnych. Z tych czasów pochodzą trzy kultury rolnicze, które budowały domy z gliny zmieszanej z sieczką oraz z trzciny. Część domów zdobiona była malowanymi pasami. W jednej z osad odkryto sklepienie nad wejściem w formie łuku wykonanego z gliny. Odkryte kultury to (od północy w kierunku południowym):
Najokazalsze są osady kultury Samarra. Niektóre z nich otaczały rowy i mury obronne wykonane z suszonej cegły. Część zbudowanych domów miała plan w kształcie litery T. W jednej z osad halafskich odkryto pozostałości świątyni zbudowanej na szczycie wzgórza otoczonego murem z gliny. We wszystkich osadach odnaleziono lepione ręcznie naczynia i figurki z gliny. Naczynia były zdobione motywami geometrycznymi i figuralnymi. W naczyniach kręgu kultury halafskiej dno zdobiono malowanymi rozetami. Pojawiły się też pieczęcie stemplowe zdobione geometrycznymi, liniowymi [[Ornament (sztuka)|ornamentami]]. Na początku [[V tysiąclecie p.n.e.|V tys. p.n.e.]] kultury te zaczęły zanikać (najpóźniej, ok. 4500 roku p.n.e., zanikła kultura Halaf).
 
== [[Okres Ubajd]] ==
Na przełomie V i IV tys. p.n.e. na południu Mezopotamii pojawiła się kultura Eridu, najstarsza faza [[okres Ubajd|okresu Ubajd]] (tzw. Ubajd I). Ludność nadal zamieszkiwała domy budowane z suszonej cegły i ręcznie lepiła ceramiczne naczynia. W [[Eridu]] odnaleziono też ślady budowli sakralnej wzniesionej na planie prostokąta. Wraz z rozwojem, wpływy kultury Ubajd przesunęły się na północ. Drugi etap rozwoju tej kultury jest nazywany Ubajd II. Odnalezione w osadach tego okresu gliniane figurki ludzi charakteryzuje mocno wydłużony kształt. Następna faza to Ubajd III. W odnalezionych pozostałościach osad tego okresu natrafiono na świątynie wznoszone na usypanych z ziemi platformach, licowanych cegłą. Świątynie w planie prostokąta mają trzy pomieszczenia, z których środkowe to [[Naos|cella]]. Największym momentem przełomowym w ceramice było wprowadzenie do użytku [[koło garncarskie|koła garncarskiego]]. Jednocześnie rozpoczął się okres stopniowego ubożenia motywów dekoracyjnych. Ostatnia, czwarta faza okresu Ubajd (Ubajd IV) to [[IV tysiąclecie p.n.e.|IV tys. p.n.e.]]