Jarzeniówka stabilizacyjna: Różnice pomiędzy wersjami

m
drobne redakcyjne
(usunięcie szablonów {{bibliografia start}}, {{bibliografia stop}})
m (drobne redakcyjne)
== Budowa i zasada działania ==
[[Plik:Doutnavka.svg|thumb|200px|Przykład charakterystyki napięciowo-prądowej jarzeniowego stabilizatora napięcia]]
Jarzeniówka stabilizacyjna wykorzystuje fakt małej zależności napięcia [[wyładowanie jarzeniowe|wyładowania jarzeniowego]] od płynącego prądu (na rysunku odcinek BC na charakterystyce). Zbudowana jest z pręta [[anoda|anody]] otoczonego możliwie dużym cylindrem [[katoda|katody]]. Katoda wykonana jest z [[molibden]]u, [[nikiel|niklu]] albo [[glin]]u i pokryta warstewką metali silnie alkalicznych jak [[sód]], [[potas]] czy [[cez]]. Całość otoczona jest bańką szklaną wypełnioną mieszanką [[gazGazy szlachetnyszlachetne|gazów szlachetnych]] pod odpowiednim ciśnieniem. Od jej składu i ciśnienia zależy robocze napięcie pracy. Zwykle stabilitrony zaopatrzone są w cokoły typowe dla [[lampa elektronowa|lamp elektronowych]], rzadziej zdarzają się niestandardowe wyprowadzenia elektrod.
 
== Podstawowe parametry ==
* Napięcie zapłonu. Zawsze jest większe od napięcia stabilizacji, zwykle o kilkadziesiąt V.
* Minimalny prąd roboczy. Przy zbyt małym prądzie wyładowanie jarzeniowe staje się niestabilne i napięcie stabilitronu wzrasta. Dla typowych lamp wynosił on od kilkudziesięciu μA do kilku mA.
* Maksymalny prąd roboczy - typowo 0,1 - 80 mA, wyjątkowo większy. Przy zbyt dużym prądzie dochodzi do przekroczenia dopuszczalnej mocy strat i wydajności katody.
 
== Zastosowanie ==
* Źródła napięcia odniesienia w układach pomiarowych i [[stabilizator (elektronika)|stabilizatorach]] zasilaczy.
* Przesuwniki poziomu we wzmacniaczach prądu stałego.
* [[Generator relaksacyjny|Generatory relaksacyjne]] w [[Elektrofony elektroniczne instrumenty muzyczne|elektronicznych instrumentach muzycznych]] i urządzeniach pomiarowych (na przykład jako generator piłokształtnej podstawy czasu w [[oscyloskop]]ach).
 
== Cechy charakterystyczne ==
 
== Oznaczenia typów ==
Oznaczenia stabilitronów nie były jednorodne, wiele firm produkowało je pod unikalnymiunikatowymi nazwami.
* W USA symbole typów często rozpoczynały się od cyfry "0"„0”, na przykład "0B3"„0B3”, "0A2"„0A2”.
* W ZSRR symbole typów rozpoczynały się od liter SG (СГ) i kończyły literą oznaczającą rodzaj cokołu.
* W Europie często stosowano oznaczenie rozpoczynające się od liter StR lub STV, po których następowały dwie liczby: napięcie(V)/prąd(mA), na przykład STV108/30.
* W Polsce stabilitrony typów SG2S (75V, 5-40mA40 mA), SG3S (105V, 5-40mA40 mA) i SG4S (150V, 5-30mA30 mA) produkowały zakłady [[Lamina]] w Piasecznie. Ich parametry odpowiadały lampom produkcji ZSRR o tych samych oznaczeniach, były one również identyczne konstrukcyjnie. Stosowano je jedynie w sprzęcie profesjonalnym.
 
== Bibliografia ==
#* L. Niemcewicz, ''Lampy elektronowe i półprzewodniki'', Wyd. III, WKŁ, 1968.
 
== Linki zewnętrzne ==
* [http://frank.yueksel.org/tubes/sheets/141/g/GL874.pdf Dane aplikacyjne wybranych stabilitronów General Electric ] {{lang|en}}
 
[[Kategoria:Lampy elektronowe]]