Fieseler Fi 103: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 35 bajtów ,  8 lat temu
drobne redakcyjne
m (→‎Historia: int.)
(drobne redakcyjne)
[[Plik:Bundesarchiv Bild 146-1973-029A-24A, Marschflugkörper V1 vor Start.jpg|thumb|300 px|Żołnierze przygotowują V1 do odpalenia]]
{{disambigR|niemieckiej bomby latającej|[[V1 (ujednoznacznienie)|inne znaczenia tego słowa]]}}
'''V-1''' ([[Język niemiecki|niem.]] ''Vergeltungswaffe-1'', broń odwetowa nr 1) - [[Niemcy|niemiecki]] [[samolot-pocisk]] z okresu [[II wojna światowa|II wojny światowej]]. Potocznie nazywany ''latającą bombą''.
 
== Historia ==
Prace nad bronią, którą nazwano później Fieseler Fi-103 (V-1), prowadzone były już pod koniec [[Lata 30. XX wieku|lat trzydziestych]]. Prace nad projektem prowadził [[Fritz Gosslau]]. W pocisku V-1 zamierzano wykorzystać nowe [[silnik pulsacyjny|silniki pulsacyjne]]. Prace posuwały się dość szybko, co prawdopodobnie spowodowane było naciskiem "sponsora", czyli Ministerstwa Lotnictwa. W połowie [[1942]] roku przedstawiono projekt do oceny.
 
Prace nad Fi-103 prowadzone były w [[Peenemünde]]. Próby startowania pocisku wykonywano w wielu wariantach, również przy użyciu samolotu, a jedna z koncepcji zakładała kierowanie V-1 przez pilota (wersja ''Reichenberg''). Najlepszym rozwiązaniem okazał się start ze specjalnej wyrzutni-katapulty.
 
Produkcja pocisków V-1 rozrzucona była po całych [[Niemcy|Niemczech]] i terenach okupowanych, co spowodowane było potężnym nalotem lotnictwa [[Royal Air Force|RAF]] w nocy z 17 na 18 sierpnia 1943 roku na ośrodek Peenemünde. Pierwszym zakładem była fabryka [[Volkswagen]]a w [[Fallersleben (Wolfsburg)|Fallersleben]] oraz [[Fieseler]] w [[Kassel]]. Później produkcję przejęły zakłady ''Dora'' ([[Mittelwerk]]), położone w podziemnym kompleksie w [[Turyngia|Turyngii]]. Skąpe materiały mówią też o wytwarzaniu części do V-1 w [[Lubiąż]]u, [[Ząbkowice Śląskie|Ząbkowicach Śląskich]], [[Świdnica|Świdnicy]]. Dla podobnej produkcji przeznaczony był prawdopodobnie kompleks "[[Riese]]" budowany w [[Góry Sowie|Górach Sowich]]. Na ziemiach polskich znajdowały się również poligony, na których przygotowywano pierwsze oddziały "artylerii rakietowej".
 
Pierwsze próby pocisków V-1 przeprowadzono na poligonie w Peenemünde w 1942 roku. W 1943 roku na północnym wybrzeżu Francji Niemcy wybudowali wyrzutnie pocisków V-1 oraz zespoły schronów służących do magazynowania pocisków. Nalot na Peenemünde, dokonany przez RAF w sierpniu 1943 roku, opóźnił bojowe użycie pocisków V-1. Dużą rolę odegrał w tym wywiad [[Armia Krajowa|AK]], zdobywając dane na temat niemieckich prac nad broniami V-1 i V-2, i przekazując aliantom zdobyte materiały wraz z ich analizą wykonaną m.in. przez inż. [[Antoni Kocjan|Antoniego Kocjana]].
 
Poprzez to opóźnienie do dnia [[Lądowanie w Normandii|lądowania aliantów w Normandii]], czyli [[6 czerwca]] [[1944]] nie odpalono ani jednej latającej bomby.
 
== Zastosowanie bojowe ==
Pierwsze bombardowanie pociskami V-1 przeprowadzone zostało w nocy z 13 na 14 czerwca 1944 roku. Z dobrze zamaskowanych wyrzutni odpalono 10 pocisków w kierunku [[Londyn]]u, z czego 4 tylko dotarły do wysp brytyjskich. [[15 czerwca]] na krótko przed północą z 55 wyrzutni wystrzelono do południa [[16 czerwca]] ok. 100 pocisków V-1. [[18 czerwca]] już 500. Ataki te Niemcy rozpoczęli jednak za późno – gdyby pocisków V-1 użyli do bombardowania skoncentrowanych przed desantem barek i okrętów w brytyjskich portach przed 6 czerwca, wtedy mogliby osiągnąć większy efekt psychologiczny i być może wpłynąć na decyzję o inwazji.
 
W zależności od lokalizacji wyrzutni i innych czynników czas dolotu pocisku V-1 do Londynu wynosił 20-25 minut. Z racji stosunkowo małej celności broń ta nadawała się do ataków na duże powierzchniowo cele jak miasta: [[Londyn]], a późniejszym okresie [[Antwerpia|Antwerpię]] i [[Liège|Liege]].
 
W niszczeniu budynków pociski V-1 były o wiele skuteczniejsze niż zwykłe bomby lotnicze o podobnej masie. Ogółem do końca 1944 wystrzelono 6 046 pocisków V-1, z tej liczby rozbiło się niebawem po starcie 1 681. Do końca wojny wystrzelono 1 279 latających bomb (także na [[Belgia|Belgię]]). Razem wszystkie wyrzutnie lądowe wystrzeliły 20 880 pocisków V-1, do celów dotarło 18 435. Około 1 600 sztuk "odpalono" z samolotów (zwykle do tego używano bombowców [[Heinkel He 111|He 111]]).
 
Wyprodukowano około 30 tys. pocisków V-1. Wystrzelono około 10 tys. przeciwko Anglii, z czego 7 tys. "trafiło", tzn. wylądowało gdzieś na angielskim terytorium (z tego 3 876 pocisków w obrębie aglomeracji miejskiej Londynu).
 
Zwalczanie broni V-1 polegało na: