Czittamatra: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 28 bajtów ,  7 lat temu
m
* ''Ozdoba dla Czystej Realizacji'' ([[Sanskryt|skt.]] Abhisamaya-alamkāra, [[język tybetański|tyb.]] mngon par rtogs pa'i rgyan)
* ''Wspaniała Kontynuacja Wielkiej Drogi'' ([[Sanskryt|skt.]] Ratna-gotra-vibhāga, znana także jako ''Uttara-tantra-shastra'', [[język tybetański|tyb.]] theg pa chen po rgyud bla ma'i bstan)
Przekaz nauk o naturze buddy, szczególnie jeśli rozpatrzy się "pięć siastr", jest kompleksowym systemem zawierającym cały zakres nauk buddy. System ten rozwijał się po tym jak ugruntowano w Indiach system "Środkowej Ścieżki" od Mandziuśriego i Nagardżuny jako dopełnienie rozwoju buddyzmu. W odpowiedzi na ówczesne trendy negowania wszelkich "skrajności" odchodzenia ze "środkowej ścieżki" zrozumienia [[siunjata|siunjaty]], system podkreślał potrzebę opisów na temat siunjaty jako natury buddy, która dzięki praktyce jogi (stąd nazwa '''jogaczara''', tłum. praktyka jogi) rozwija wszelkie właściwości oświecenia. W odróżnieniu od tego znaczenie czittamatry, szkoły "tylko umysłu" na bazie tego przekazu Asangi można wykazać, że jest tylko swoistą interpretacją. Jak dowodzą cytaty dzieł Asangi i Vasubhandu, istnienie ostatecznie "tylko umysłu" jest negowane. Siastra Majtrei ''Ozdoba Sutr Mahajany'' opisuje:
 
Rozwijał się jako dopełnienie rozwoju buddyzmu. W odpowiedzi na ówczesne trendy negowania wszelkich "skrajności" odchodzenia ze "środkowej ścieżki" zrozumienia [[siunjata|siunjaty]], system podkreślał potrzebę opisów na temat siunjaty jako natury buddy, która dzięki praktyce jogi (stąd nazwa '''jogaczara''', tłum. praktyka jogi) rozwija wszelkie właściwości oświecenia.
 
W odróżnieniu od tego znaczenie czittamatry, szkoły "tylko umysłu" na bazie tego przekazu Asangi można wykazać, że jest tylko swoistą interpretacją. Jak dowodzą cytaty dzieł Asangi i Vasubhandu, istnienie ostatecznie "tylko umysłu" jest negowane. Siastra Majtrei ''Ozdoba Sutr Mahajany'' opisuje:
{|
|-
|}
 
W odróżnieniu od czittamatry można wykazać, że terminologia przekazu Asangi uzupełnia [[madhjamaka|madhjamakę]]. Dla przykładu (1) aspekt wyobrażony odpowiada temu jak konwencjonalnie jakiekolwiek zjawiska wyodrębniane są jako istniejące niezależne tylko konceptualnie wykazując na niewystarczalność wszelkich konceptualnych założeń na temat zjawisk i że pełne zrozumienie zjawisk, tj. [[siunjata]], możliwe jest tylko poza konceptualnymi wytworami. (2) aspekt zależny tłumaczy podobnie, że zjawiska jednak konwencjonalnie wydają się przejawiać pomimo, że na poziomie ostatecznego wglądu nigdy nie powstały i nigdy nie znikną, np. z powodu nieskończonej ilości niezbędnych do tego przyczyn i warunków. (3) aspekt doskonale obecny tłumaczy podobnie mądrość jak w madhjamace. [[Kamalasila|Kamalaśila]] ([[madhjamika]] z Instytutu [[Nalanda]], 713-763 r. n.e.) w "Etapach medytacji" również podkreśla, że to poza-konceptualna mądrość posiadająca przejrzystą obecność bez dualistycznego rozróżniania pomiędzy doświadczanymi zjawiskami a doświadczającym, w przeciwieństwie do stanu umysłu gdzie jest brak mentalnych aktywności, jak np. w czasie omdlenia. Mądrość ta pozostaje poza wszelkimi odniesieniami pochodzącymi z analiz nie dając żadnej podstawy by potrzebne było kontynuować praktykę. Dowodzenie, że to aspekt doskonale obecny jako absolutnie istniejący, wrodzony sam z siebie, jest tylko konceptualnym wytworem aspektu wyobrażonego. Przekaz Nagardżuny o „Środkowej Ścieżce” to podejście przybliżające ku tej mądrości przez wyeliminowanie wszystkiego tego, co nią nie jest, tzn. wszystkich niewłaściwych „skrajnych” poglądów i praktyk, kierując się głównie analitycznym wnioskowaniem. Przekaz Asangi o „naturze Buddy” to podejście by opisywać mądrość, taką jaką powinna ona być, ze wszystkim jej oświeconymi cechami, pomimo że należy to doświadczyć „poza słowami” dopiero przez praktykę. Nauki owe o naturze buddy można traktować jako uzupełnienie w ramach madhjamaki, gdzie niczym jak w [[swatantrika|swatantrice]] realizuje się "Środkową Ścieżkę" do stanu poza wszelkimi odniesieniami pochodzącymi z analiz, tzn. do pełnego zrealizowania [[siunjata|siunjaty]], stosując stanowiska autonomiczne.
 
[[Kamalasila|Kamalaśila]] ([[madhjamika]] z Instytutu [[Nalanda]], 713-763 r. n.e.) w "Etapach medytacji" również podkreśla, że to poza-konceptualna mądrość posiadająca przejrzystą obecność bez dualistycznego rozróżniania pomiędzy doświadczanymi zjawiskami a doświadczającym, w przeciwieństwie do stanu umysłu gdzie jest brak mentalnych aktywności, jak np. w czasie omdlenia. Mądrość ta pozostaje poza wszelkimi odniesieniami pochodzącymi z analiz nie dając żadnej podstawy by potrzebne było kontynuować praktykę. Dowodzenie, że to aspekt doskonale obecny jako absolutnie istniejący, wrodzony sam z siebie, jest tylko konceptualnym wytworem aspektu wyobrażonego.
 
Przekaz Nagardżuny o „Środkowej Ścieżce” to podejście przybliżające ku tej mądrości przez wyeliminowanie wszystkiego tego, co nią nie jest, tzn. wszystkich niewłaściwych „skrajnych” poglądów i praktyk, kierując się głównie analitycznym wnioskowaniem. Przekaz Asangi o „naturze Buddy” to podejście by opisywać mądrość, taką jaką powinna ona być, ze wszystkim jej oświeconymi cechami, pomimo że należy to doświadczyć „poza słowami” dopiero przez praktykę. Nauki owe o naturze buddy można traktować jako uzupełnienie w ramach madhjamaki, gdzie niczym jak w [[swatantrika|swatantrice]] realizuje się "Środkową Ścieżkę" do stanu poza wszelkimi odniesieniami pochodzącymi z analiz, tzn. do pełnego zrealizowania [[siunjata|siunjaty]], stosując stanowiska autonomiczne.
 
[[Vasubandhu]] w swoim dziele "Trzydziestu Strof" ([[sanskryt]]: Trimsikakarika) w strofie nr 23 podsumowuje:
|}
 
Obecnie w [[buddyzm tybetański|buddyzmie tybetańskim]] można dowieść, że ujmowanie nauk o naturze buddy jako tylko czittamatrę jest ustanawiane w celu wysunięcie prymatu madhjamaki. Współczesny badacz madhjamaki Karl Brunnhölzl opisuje, że choć oryginalny przekaz nauk o naturze buddy i madhjamaka "Środkowa Ścieżka" zawsze się uzupełniały, to w [[Tybet (region)|Tybecie]] często nauki o naturze buddy były marginalizowane i przeinaczane. W Indiach wielokrotnie łączono "poza skrajnościami" nauki [[Nagardżuna|Nagardżuny]] „Środkowej Ścieżki” z przekazem [[Asanga|Asangi]] w wielu systemach, np. Śāntarakṣita (ok. VIII w n.e.) z indyjskiego centrum [[Nalanda]] nauczał jogaczara-swatantrika-madhjamaki w celu doprowadzenia do zrozumienia poziomu ostatecznego poprzez jogaczarę na sposób stanowisk swatantriki. W Tybecie m.in. po dokonaniu syntezy przez [[Tsongkhapa|Tsongkhapę]] (1357-1419 r n.e.) wiele dzieł jogaczary zmarginalizowano do ujęcia "tylko umysłu", czyli czittamatry, na rzecz studiów [[prasangika|prasangiki]], jako najbardziej precyzyjnej doktryny buddyjskiej. Tsongkhapa wykazał używając terminologii madhjamaki, że np. samoświadomy i samorozświetlający się umysł wolny od dualizmu postrzegającego i postrzeganego aspektu doświadczania ostatecznie nie posiada sam w sobie żadnej inherentnej, niezależnej egzystencji. Podobnie było w próbach całkowitego łączenia dwóch wielkich przekazów w jedną całość pomimo ich wyjątkowości i różnorodności terminologii. Przykładem jest nowy tybetański system [[szentong]] utworzony przez Dolpopa Sherab Gyaltsen (1292-1361 r n.e.). Dolpopa znany krytyki prasangiki, jeśli chodzi o jej nie wystarczalność w analizie poziomu ostatecznego, dostosował nauki o naturze buddy do madhjamaki tworząc podział pomiędzy [[rangtong]] i szentong<ref name=autonazwa1 />, więcej czytaj [[Szentong#Krytyka szentong]].
 
W Tybecie m.in. po dokonaniu syntezy przez [[Tsongkhapa|Tsongkhapę]] (1357-1419 r n.e.) wiele dzieł jogaczary zmarginalizowano do ujęcia "tylko umysłu", czyli czittamatry, na rzecz studiów [[prasangika|prasangiki]], jako najbardziej precyzyjnej doktryny buddyjskiej. Tsongkhapa wykazał używając terminologii madhjamaki, że np. samoświadomy i samorozświetlający się umysł wolny od dualizmu postrzegającego i postrzeganego aspektu doświadczania ostatecznie nie posiada sam w sobie żadnej inherentnej, niezależnej egzystencji.
 
Podobnie było w próbach całkowitego łączenia dwóch wielkich przekazów w jedną całość pomimo ich wyjątkowości i różnorodności terminologii. Przykładem jest nowy tybetański system [[szentong]] utworzony przez Dolpopa Sherab Gyaltsen (1292-1361 r n.e.). Dolpopa znany krytyki prasangiki, jeśli chodzi o jej nie wystarczalność w analizie poziomu ostatecznego, dostosował nauki o naturze buddy do madhjamaki tworząc podział pomiędzy [[rangtong]] i szentong<ref name=autonazwa1 />, więcej czytaj [[Szentong#Krytyka szentong]].
 
{{Przypisy}}
3788

edycji