STS-51-L: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 368 bajtów ,  8 lat temu
poprawa linków do przek., drobne redakcyjne, zarchiwizowany martwy link zew., link do Encyclopedia Astronautica
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
(poprawa linków do przek., drobne redakcyjne, zarchiwizowany martwy link zew., link do Encyclopedia Astronautica)
|emblemat = STS-51-L.svg
|COSPAR =
|zaangażowani = {{flaga|USA}} [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]]
|oznaczenie kodowe = STS-51-L
|program = STS
|załoga =
|zdjęcie załogi opis = Tył (od lewej): Ellison Onizuka, Christa Corrigan McAuliffe, Gregory Jarvis, Judith Resnik;<br />Przód: Michael Smith, Francis Scobee, Ronald McNair
|miejsce startu = {{państwo|USA}}, [[Centrum Kosmiczne imienia Johna F. Kennedy'egoKennedy’ego|KSC]], [[Kompleks startowy 39 centrum Kennedy'ego|LC39-B]]
|data startu = [[28 stycznia]] [[1986]], 17:38 czasu polskiego (15:38 UTC)
|1. wyjście w przestrzeń kosmiczną =
|czas orbit ... =
|miejsce lądowania = Kalifornia (planowane)
|data lądowania = [[3 lutego]] [[1986]] (planowane)
|czas misji = 73,13 sekundy
|odległość = 18 mil (29 km)
|liczba okrążeń Ziemi =
|commons = Category:STS-51-L
|wikinews =
}}
'''STS-51-L''' – ostatnia misja promu kosmicznego [[Challenger (wahadłowiec)|Challenger]]. [[28 stycznia]] [[1986]] r., w dniu startu po 73 sekundach na oczach całego świata rozpadł się zespół wahadłowca. Zginęła cała 7 -osobowa załoga, w tym pierwsza nauczycielka w kosmosie Christa McAuliffe. Była to 25. misja wahadłowca, a 10. Challengera. Ładunkiem wyniesionym w ładowni promu był satelita [[TDRSS|TDRS]]-B, zniszczony wraz z promem.
 
== Załoga ==
* Dowódca [[Francis Scobee]] (2), dowódca
* Pilot [[Michael John Smith|Michael Smith]] (1), pilot
* [[Ronald McNair]] (2)
* [[Ellison Onizuka]] (2)
* [[Gregory Jarvis]] (1)
* [[Judith Resnik]] (2)
* Pierwsza Nauczycielka w kosmosie [[Christa McAuliffe|Christa Corrigan McAuliffe]] (1), pierwsza nauczycielka w kosmosie
<small>(liczba w nawiasie oznacza liczbę lotów odbytych przez każdego z astronautów)</small>
 
* [[Louis Butterworth|Louis W. Butterworth]]
 
== Parametry Misjimisji ==
* [[masa (fizyka)|Masa]]
** startowa orbitera: 121 778 kg
* [[apsyda (astronomia)|Apogeum]]: 295 km (planowane)
* [[Inklinacja]]: 28,45° (planowana)
 
== Cel misji ==
Umieszczenie na orbicie satelity telekomunikacyjnego TDRS -2 (Tracking and Data Relay System).
 
== Katastrofa ==
{{osobny artykuł|Katastrofa promu Challenger}}
 
[[28 stycznia]] [[1986]] r., w 73 sekundzie misji wahadłowiec wraz ze zbiornikiem zewnętrznym rozpadł się na wysokości ok. 14,5 [[kilometr|km]]. Przyczyną katastrofy było uszkodzenie pierścienia uszczelniającego w prawym [[Rakieta dodatkowa na paliwo stałe systemu STS|silniku wspomagającym]], które nastąpiło w pierwszej sekundzie lotu. Na skutek tego uszkodzenia, w efekcie oddziaływania gorących gazów na powstałą nieszczelność, na zewnątrz połączenia, po 59 sekundach lotu pojawił się płomień, który w T+60,447 s odchylił się ku obejmie mocującej rakietę SRB ze zbiornikiem ET. Płomienie o temperaturze 3200° C wypaliły niewielki otwór w [[Zbiornik zewnętrzny promu kosmicznego|zbiorniku ciekłego wodoru]]. W 72 sekundzie, po kolei, pęka dolny trzpień łączący SRB z ET, dolna część SRB odsuwa się od ET, SRB łamie prawe skrzydło orbitera, następnie najprawdopodobniej czubek SRB wbija się w górną część ET i przebija zbiornik ciekłego tlenu, pęka zbiornik wodoru. W T+73,2 pomiędzy orbiterem a ET pojawia się błysk ognia, zbiornik ET rozpada się, a fala uderzeniowa zaczyna niszczyć orbiter. W T+73,36 eksplodują zbiorniki paliwa OMS i stopnia IUS w ładowniiładowni oraz zbiorniki hydrazyny satelity TDRS. W T+73,605 odbierane są ostatnie dane telemetryczne. W T+74,60 eksplodują zbiorniki paliwa RCS z przodu orbitera, odpada kabina załogi.
 
Przez 25 sekund od katastrofy kabina jeszcze wznosiła się, a następnie zaczęła spadać i uderzyła o powierzchnię Atlantyku z prędkością 330-333 km/h (przeciążenie ok. 200 G) o 16:41:58.
 
<gallery>
Plik:Challenger 58 sec.jpg|58 sekunda: prom odchylił się ku obejmie mocującej rakietę SRB ze zbiornikiem ET. Płomienie o temperaturze 3200° C wypaliły niewielki otwór w zbiorniku ciekłego wodoru.
Plik:Sts33-e204.jpg|73 sekunda: Challenger rozpada się
Plik:Challenger explosion.jpg|Wahadłowiec w obłoku paliwa i utleniacza
 
<gallery>
Plik:Challenger Memorial.jpg|Symboliczny grób członków załogi misji STS-51-L wahadłowca [[Challenger (wahadłowiec)|Challenger]] na [[Narodowy Cmentarz Narodowy w Arlington|Narodowym Cmentarzu w Arlington]]
</gallery>
 
* [[lista załogowych lotów kosmicznych]]
 
=== Linki zewnętrzne ===
* [http://science.ksc.nasa.gov/shuttle/missions/51-l/51-l-info.html informacje na temat STS-51-L]
* {{Cytuj stronę | url = http://uu.cx/flight/51L/ | tytuł = STS-51L The Challenger accident | język = en | data dostępu = 2014-05-29 | archiwum = http://web.archive.org/web/20110927025821/http://uu.cx/flight/51L/ | zarchiwizowano = 2011-09-27}}
* [http://uu.cx/flight/51L/ opis misji STS-51-L]
* {{Cytuj stronę | url = http://www.astronautix.com/flights/sts51l.htm | tytuł = STS-51-L | nazwisko = Wade | imię = Mark | praca = Encyclopedia Astronautica | język = en | data dostępu = 2014-05-29}}
 
{{Wahadłowiec Challenger}}