Glinożelazian(III) tetrawapniowy: Różnice pomiędzy wersjami

infobox
(kat.)
(infobox)
{{Minerał infobox
| pusty wiersz =
| Nazwa = Brownmilleryt
| grafika4 = Brownmillerite-103177.jpg
| grafika4_opis = Brownmilleryt, [[Niemcy]]
| grafika5 =
| grafika5_opis =
| grafika6 =
| grafika6_opis =
| Inne nazwy =
| Skład chemiczny = '''Ca<sub>2</sub>(Al,Fe)<sub>2</sub>O<sub>5</sub>'''
| Twardość w skali Mohsa =
| Przełam =
| Łupliwość =
| Pokrój kryształu = ortorombowa dipiramida
| Układ krystalograficzny = [[układ rombowy]]
| Topliwość =
| Właściwości mechaniczne =
| Gęstość minerału = 3,76
| Barwa = czerwono-brązowy
| Rysa = jasnobrązowa
| Połysk =
| Współczynnik załamania =
| Inne własności optyczne =
| Postacie alotropowe =
| Szczególne własności =
| commons = Category:Brownmillerite
}}
'''Brownmilleryt''' – mineralogiczna nazwa glinożelazianu czterowapniowego, 4CaO·Al<sub>2</sub>O<sub>3</sub>·Fe<sub>2</sub>O<sub>3</sub> lub C<sub>4</sub>AF (wg oznaczeń stosowanych w chemii cementu{{r|Czarnecki}}). Jeden ze składników [[cement portlandzki|cementu portlandzkiego]] tworzący fazy ferrytowe [[klinkier]]u i cementu portlandzkiego{{r|Kurdowski}}. W postaci naturalnej występuje jako minerał o tej samej nazwie.
 
== Własności czystej fazy ==
Pod nieobecność innych pierwiastków niż wapń, glin, żelazo i tlen, glinożelazian czterowapniowy tworzy roztwory stałe o wzorze sumarycznym Ca<sub>2</sub>(Al<sub>x</sub>Fe<sub>1-x</sub>)<sub>2</sub>O<sub>5</sub> dla 0≤ x ≤ 0,7.<ref>H F W Taylor, ''Cement Chemistry'', Academic Press, 1990, str. 28-32.</ref>. Dla x > 0,7 związek nie istnieje przy zwykłych ciśnieniach. Krystalizuje w [[Układ rombowy|układzie rombowym]]. Gęstość zmienia się od 4,026&nbsp;g/cm<sup>3</sup> (x = 0) do 3,614&nbsp;g/cm<sup>3</sup> (x = 0.7). Wszystkie postacie rozpuszczają się niekongruentnie w temp. 1400−1450&nbsp;°C. Wykazują cechy ferromagnetyczne tym większe, im większa jest zawartość żelaza.
 
== Brownmilleryt w cemencie portlandzkim ==
== Linki zewnętrzne ==
* [http://webmineral.com/data/Brownmillerite.shtml#.U8dzedFGT2s artykuł o minerale na stronie Webmineral.com] {{lang|en}}
* [http://www.mindat.org/searchmin-790.php?name=Brownmilleritehtml artykuł o minerale na stronie Mindat.org] {{lang|en}}
[[Kategoria:Tlenki i wodorotlenki (minerały)]]
[[Kategoria:Materiały budowlane]]