Republika Serbskiej Krajiny: Różnice pomiędzy wersjami

drobne techniczne
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
(→‎Zobacz też: drobne techniczne)
(drobne techniczne)
|lata_istnienia = 1991–1995
|n1 = Chorwacja
|n1_flaga = Flag_of_CroatiaFlag of Croatia.svg
|n2 = Wschodnia Slawonia, Baranja i Zachodni Srem
|n2_flaga = Flag of the Republic of Eastern Slavonia - Baranja - and Western Syrmia.svg
|głowa_państwa_opis = [[prezydent]]
|typ_państwa =
|głowa_państwa =
|głowa_państwa_opis =
|status_terytorium =
|zależne_od =
|terytoria_zależne =
|terytoria_autonomiczne =
|mapa_obraz =Map_of_Republika_Srpska_KrajinaMap of Republika Srpska Krajina.png
|uwagi =
}}
 
'''Republika Serbskiej Krajiny''' ([[język serbski|serb.]] ''Република Српска Крајина'') – państwo historyczne na [[Bałkany|Bałkanach]], istniejące w latach [[1991]]–[[1995]].
 
W latach 80. XX wieku nastąpił wzrost konfliktów pomiędzy [[Serbowie|Serbami]] a [[Chorwaci|Chorwatami]] zamieszkującymi [[Krajina|Krajinę]]. Po wyborze [[Franjo Tuđman]]a na prezydenta [[Chorwacja|Chorwacji]] w kwietniu 1990 Serbowie zażądali niepodległości. W lipcu powstała Serbska Rada Narodowa na czele z [[Milan Babić|Milanem Babiciem]]. W przeprowadzonym przez SRN w sierpniu referendum 99,7% ludności opowiedziało się za oderwaniem od Chorwacji.
 
[[21 grudnia]] [[1990]] serbska administracja uznała Krajinę za autonomiczną republikę w ramach Chorwacji. [[1 kwietnia]] [[1991]] zażądano od rządu Chorwacji uznania niepodległości Krajiny.
 
Sytuację zaogniło ostateczne wystąpienie Chorwacji z [[Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii|Federacji Jugosłowiańskiej]] [[25 czerwca]] [[1991]]. Od sierpnia armię RSK zaczęły wspierać wojska [[Serbia|Serbii]], wskutek czego cała [[Krajina]] została opanowana przez Serbów.
 
[[19 grudnia]] [[1991]] Republika Serbskiej Krajiny oficjalnie ogłosiła swoją niepodległość. Nowe państwo objęło 17 028 km² powierzchni, zamieszkany przez ponad 468 tysięcy ludzi. Stolicą został [[Knin]].
 
W styczniu [[1992]] Chorwacja i Serbia podpisały zawieszenie broni. Rząd Chorwacji nie uznał jednak niepodległości RSK, proponując jedynie autonomię.
 
[[Plik:Była Jugosławia podczas wojny.svg|thumb|left|250 px250px|Podział administracyjny [[Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii|Jugosławii]] w czasie wojny (RSK na fioletowo)]]
 
Również społeczność międzynarodowa nie uznała Republiki Serbskiej Krajiny, choć posiadała ona wszystkie cechy niepodległego państwa (własny rząd, administracja, armia, waluta, znaczki pocztowe) i ''de facto'' sama kontrolowała swoje terytorium.
 
Sytuację zmienił dopiero wybuch [[Wojna w Bośni i Hercegowinie|wojny w Bośni]]. We wrześniu [[1993]] do Krajiny wkroczyły wojska chorwackie, znów rozpoczynając wojnę. Główny trzon sił serbskich stanowiło komando pod dowództwem [[Željko Ražnatović]]a ps. "Arkan".
 
Na początku [[1995]] społeczność międzynarodowa zaproponowała rozwiązanie konfliktu w sposób pokojowy – w tzw. planie Z-4 Krajina miała pozostać w granicach Chorwacji ale z bardzo szeroką autonomią (m.in. własna polityka monetarna i finansowa, własna flaga, herb i hymn, osobny prezydent jako głowa autonomii, strefa zdemilitaryzowana bez chorwackiego wojska) ale obie strony (jak również rząd w [[Belgrad]]zie) do projektu tego odniosły się negatywnie.
== Premierzy Republiki Serbskiej Krajiny ==
* [[Milan Babić]] [[1991]]
* [[Dušan Vještica]] [[1991]]-[[1992]]
* [[Risto Matković]] [[1992]] (tymczasowo)
* [[Zdravko Zecević]] [[1992]]-[[1993]]
* [[Đorđe Bjegović]] [[1993]]-[[1994]]
* [[Borislav Mikelić]] [[1994]]-[[1995]]
* [[Milan Babić]] [[1995]]