Kretowate: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 1955 bajtów ,  5 lat temu
drobne merytoryczne, drobne redakcyjne
(do szablonu)
(drobne merytoryczne, drobne redakcyjne)
|zoolog = [[Johann Fischer von Waldheim|G. Fischer]], 1817
|okres istnienia =
|grafika = Talpa europaea MHNT.jpg
|opis grafiki = [[Kret europejski]]
|typ = [[strunowce]]
|podgromada = [[ssaki żyworodne]]
|infragromada = [[łożyskowce]]
|rząd = [[Soricomorpharyjówkokształtne]]
|rodzina = '''kretowate'''
|synonimy =
|commons = Category:Talpidae
}}
'''Kretowate'''{{r|miiz|msz}} (Talpidae) – [[Rodzinarodzina (biologia)|rodzina]] ssaków z rzędu [[Soricomorpharyjówkokształtne|ryjówkokształtnych]] (Soricomorpha) przystosowanych do życia pod ziemią.
 
== Występowanie ==
 
== Systematyka ==
Klasyfikacja [[Rodzaj (biologia)|rodzajów]] zaliczanych do rodziny kretowatych ulegała wielu zmianom. Autorzy wyróżniają od 3 do 5<ref>Kowalski K. (1971)</ref> podrodzin. Poniżej przedstawiono klasyfikację opartą na badaniach genetycznych Shinohara i in. (2003)<ref>{{MSW3|id = 13700625|nazwa = Talpidae| data = 27 marca 2008}}</ref>{{r|miiz}}:
* Scolopinae – [[grzebacze (podrodzina ssaków)|grzebacze]]
{| rules="all" cellspacing="0" cellpadding="3" style="background:#FAFAD2; border: gray solid 1px; margin:0 0 0 0; width: 100%; font-size: 90%; text-align: center; "
* Talpinae – [[krety]]
!colspan=3 style="border: gray solid 1px; background:#EEE8AA;"| '''Systematyka rodziny'''
* Uropsilinae – [[sorkokrety]]
|-
!style="background:#EEE8AA"|Podrodzina
!style="background:#EEE8AA"|Rodzaj
!style="background:#EEE8AA"|Gatunki
|-style="background:#FFFFE0"
|rowspan=5 |Scalopinae||''Condylura''||style="text-align: left;"| ''Condylura cristata'' – [[gwiazdonos]]
|-style="background:#FFFFE0"
|''Parascalops''||style="text-align: left;"| ''Parascalops breweri'' – [[kret szczotkoogoniasty]]
|-style="background:#FFFFE0"
|''Scalopus''||style="text-align: left;"| ''[[Scalopus aquaticus]]''
|-style="background:#FFFFE0"
|''Scapanulus''||style="text-align: left;"| ''[[Scapanulus oweni]]''
|-style="background:#FFFFE0"
|''[[Scapanus]]''||style="text-align: left;"| ''[[Scapanus latimanus]]'' • ''[[Scapanus orarius]]'' - ''[[Scapanus orarius]]'' • ''[[Scapanus townsendii]]''
|-
|rowspan=11 |Talpinae||''Desmana''|| style="text-align: left;"| ''Desmana moschata'' – [[wychuchol ukraiński]]
|-
|''Galemys''||style="text-align: left;"| ''Galemys pyrenaicus'' – [[wychuchol pirenejski]]
|-
|''Neurotrichus''||style="text-align: left;"| ''Neurotrichus gibbsii''
|-
|''Scaptonyx''||style="text-align: left;"| ''[[Scaptonyx fusicaudus]]''
|-
|''[[Euroscaptor]]''||style="text-align: left;"| ''[[Euroscaptor grandis]]'' • ''[[Euroscaptor klossi]]'' • ''[[Euroscaptor longirostris]]'' • ''[[Euroscaptor micrura]]'' • ''[[Euroscaptor mizura]]'' • ''[[Euroscaptor parvidens]]
|-
|''[[Mogera]]''||style="text-align: left;"| ''[[Mogera imaizumii]]'' • ''[[Mogera insularis]]'' • ''[[Mogera tokudae]]'' • ''[[Mogera uchidai]]'' • ''[[Mogera wogura]]''
|-
|''Parascaptor''||style="text-align: left;"| ''[[Parascaptor leucura]]''
|-
|''Scaptochirus''||style="text-align: left;"| ''[[Scaptochirus moschatus]]''
|-
|''[[Talpa]]''||style="text-align: left;"| ''[[Talpa altaica]]'' • ''[[Talpa caeca]]'' • ''[[Talpa caucasica]]'' • ''Talpa europaea'' – [[kret europejski]] • ''[[Talpa davidiana]]'' • ''[[Talpa levantis]]'' • ''[[Talpa occidentalis]]'' • ''[[Talpa romana]]'' • ''[[Talpa stankovici]]''
|-
|''Dymecodon''||style="text-align: left;"| ''[[Dymecodon pilirostris]]''
|-
|''Urotrichus''||style="text-align: left;"| ''[[Urotrichus talpoides]]''
|-style="background:#FFFFE0"
|Uropsilinae||''[[Uropsilus]]''||style="text-align: left;"| ''[[Uropsilus andersoni]]'' • ''[[Uropsilus gracilis]]'' • ''[[Uropsilus investigator]]'' • ''[[Uropsilus soricipes]]''
|}
 
[[Plik:Desman-drawing.jpg|thumb|240px|[[Wychuchol ukraiński]]]]
W takim ujęciu wychuchole z rodzajów ''Desmana'' i ''Galemys'' włączono do podrodziny Talpinae, podczas gdy inni autorzy zaliczają je do Desmaninae<ref>[http://www.biolib.cz/en/taxon/id20542/ BioLib.cz]</ref>, a nawet podnoszą do rangi rodziny Desmanidae.
 
{{Przypisy}}|przypisy =
* <ref name="miiz">Nazwa polska za: {{Cytuj książkę | autor = Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz| tytuł = Polskie nazewnictwo ssaków świata | wydawca = Muzeum i Instytut Zoologii PAN | miejsce = Warszawa | rok = 2015 | isbn = 978-83-88147-15-9| strony = 75-77}}</ref>
* <ref name="msz">{{cytuj książkę |nazwisko = Kowalski (redaktor naukowy)| imię = K.|nazwisko2 = Krzanowski |imię2 = A.|nazwisko3 = Kubiak|imię3 = H.|nazwisko4 = Rzebik-Kowalska|imię4 = G. |nazwisko5 = Sych|imię5 = L.| wydanie = IV| tytuł = Ssaki|wydawca = Wiedza Powszechna| seria = Mały słownik zoologiczny | miejsce = Warszawa| rok = 1991| strony = 151|isbn = 83-214-0637-8}}</ref>
|}}
 
== Bibliografia ==