Skafander nurkowy: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 170 bajtów ,  7 lat temu
WP:SK, drobne redakcyjne
[wersja przejrzana][wersja przejrzana]
(→‎Skafander suchy: Podstawowa informacja co to skafander suchy, informacja o konieczności przejścia szkolenia, uwagi eksploatacyjne i dokładniejsze opisy funkcji elementów dodatkowych, literatura - z której korzystano)
(WP:SK, drobne redakcyjne)
'''Skafander nurkowy''' – rodzaj odzieży chroniącej [[Nurkowanie|nurka]] przed chłodem (woda odbiera z organizmu ludzkiego ciepło 25 razy skuteczniej niż powietrze), nadmiernym działaniem słońca ([[snorkeling]] na wodach tropikalnych) i otarciami ([[rafa]], skała, wrak).
 
Skafander w przypadku [[nurkowanie klasyczne|nurkowania klasycznego]] jest integralną częścią ekwipunku nurka. Obecnie skafandrySkafandry dzielą się na mokre (wykonane z [[neopren]]u), suche (np. z [[trilaminat]]u, sprasowanego neoprenu lub [[Cordura|Cordury]]) i półsuche.
 
== Skafander mokry ==
Skafander mokry więzi cienką warstewkę wody, która po ogrzaniu przez ciało nurka stanowi dodatkową izolację termiczną. Stąd ważne jest, aby zalać skafander na płytkiej wodzie gdzie jest ona cieplejsza, nie wykonanie tej czynności sprawi że na większej głębokości gdzie woda jest znacznie zimniejsza, falami będzie penetrować niezalane przestrzenie - w zalanym skafandrze następuje niewielka wymiana wody z otoczeniem. W zależności od temperatury wody stosuje się różne jego grubości i rodzaje kroju. Uzupełnieniem skafandra mokrego mogą być buty, kaptur, rękawice oraz przy bardziej chłodnych wodach można złożyć dodatkowy ocieplacz, najczęściej zintegrowany z kapturem.
 
== Skafander suchy ==
Rodzaj skafandra, który pozwala na pełne oddzielenie nurka od środowiska wodnego. Zalecany do nurkowań w wodzie o temperaturze poniżej 15<sup>o</sup> °C. Nie oznacza to jednak, że nie występuje w nim efekt utraty ciepła, pozwala jednak znacznie wydłużyć czas komfortu cieplnego i tym samym czas przebywania w środowisku wodnym.
Skafander suchy, uszczelniony dokładnie wokół szyi i nadgarstków, zintegrowany z butami, umożliwia założenie pod niego odpowiedniej do temperatury wody warstwy suchej odzieży. Ze względu na efekt zmniejszania objętości uwięzionego w nim gazu, wskutek zwiększania ciśnienia przy zanurzaniu ([[Prawo Boyle'a-Mariotte'a|prawo Boyle'a-Marriotte'a]] [[Przemiana izotermiczna]]), skafander suchy jest wyposażony w system dodawania gazu (zawór dodawczy) - obecnie standardowo zlokalizowany na wysokości mostka nurka, i potrzebny przy wynurzaniu system odprowadzania nadmiaru gazu (zawór nadmiarowo-upustowy) - obecnie standardowo zlokalizowany na lewym ramieniu. Gazem używanym do wypełniania suchych skafandrów, w miarę zanurzania, może być powietrze z tej samej butli, z której oddycha nurek lub z dodatkowej mniejszej butli zawierającej [[argon]], którego właściwości izolacyjne są znacznie lepsze niż [[Powietrze atmosferyczne|powietrza]].
Do komercyjnych nurkowań głębokich używa się skafandrów wyposażonych w zasilane z powierzchni z systemem ogrzewania.
** '''laminaty''' - materiał powstały z połączenia metodą sklejania, natrysku lub łączenia ultradźwiękowego kilku warstw tkanin o różnych właściwościach.
*** '''tkaniny impregnowane''' - np. skóra impregnowana tłuszczem - pierwsze skafandry nurkowe sięgające XIX w.
*** '''bilaminaty''' - uszyte z tkaniny nylonowej połączone z z tworzywem sztucznym zapewniającym uszczelnienie za pomocą klejenia warstw lub ich zgrzewania. Warstwa uszczelniająca może być nałożona metodą natryskową. PowłkaPowłoka ta jest lekka, ale najmniej wytrzymała.
*** '''trilaminaty''' - trójwarstwowy materiał, w którym zewnętrzne warstwy poliestrowe przedzielone są gumą butylową. Warstwa zewnętrzna to najczęściej nylon, w modelach z wyższej półki stosowana jest wysoce odporna Cordura, natomiast warstwa wewnętrzna jest śliska i miękka, co ułatwia zakładanie. Ten rodzaj skafandra wybierany jest najczęściej przez nurków technicznych, wykonujących wiele nurkowań, szczególnie w zimnych wodach, np. takich jak wody polskie. Pozwalają na dobór ocieplenia w zależności od rodzaju nurkowania, jednocześnie zapewniając dużą wytrzymałość.
** '''tkanina gumowana wulkanizowana''' - stosowana w starych skafandrach, głównie do lat 80. XX w.
* '''piankowe''' - szyte z pianki [[neopren|neoprenowej]]owej
** '''pianka neoprenowa''' - są to jedne z najtańszych suchych skafandrów, ze względu na zastosowanie pianki neoprenowej, teoretycznie są wstępnie ocieplone, jednak wraz ze zwiększaniem się głębokości, warstwa neoprenowa ulega ściśnięciu i traci swoje właściwości izolacyjne, stąd najczęściej używają ich nurkowie rekreacyjni pływających na małych głębokościach.
** '''crash neopren''' - wstępnie sprężona powłoka neoprenowa, przez co na większych głębokościach niż skafandry suche ze zwykłej pianki, zachowuje swoje właściwości izolacyjne.
 
Ze względu na sposób wejścia w skafander dzielimy je na:
[[Plik:PioM Waterproof zipper closing.jpg|thumb|right|Bezpieczny sposób zamykania zamka gazoszczelnego]]
* '''wejście plecowe''' [ang. ''back entry''] - gazoszczelny zamek błyskawiczny ciągnie się na plecach, na wysokości ramion, od lewego łokcia do prawego. Jest to na chwilę obecną najbardziej optymalne usytuowanie zamka, ze względu na warunki jego pracy - przez co zapewniające mu najlepszą ochronę przed uszkodzeniem. Dużym minusem jest niestety potrzeba pomocy drugiej osoby podczas zamykania zamka i otwierania, ale ze względu na partnerski charakter tego sportu nie powinien być to problem. Samodzielna próba rozsunięcia wiąże się z dużym ryzykiem złamania zamka. Niektórzy w razie konieczności stosują "metodę na gwoździa", w drzewo na wysokości zamka wbija się duży gwóźdź, pętlę suwaka zaczepia się na nim i przemieszczając się w bok zasuwa zamek, niestety grozi to zasunięciem materiału ocieplacza co powoduje nieszczelność zamka a nawet jego uszkodzenie. Zaleca się, aby zasuwać zamek łapiąc pętlę suwaka dwoma palcami (wskazującym i środkowym), a kciuk trzymając przed suwakiem skierowany do wnętrza skafandra, w ten sposób prowadząc suwak od lewego łokcia do prawego, kciukiem "oczyszczamy" drogę suwakowi z potencjalnych miejsc zaczepienia o inny materiał - tak jak to jest pokazane na zdjęciu.
* '''wejście przednie''' [ang. ''front entry''] - zamek gazoszczelny biegnie z przodu najczęściej od lewego biodra do prawego barku. Takie rozwiązanie pozwala nurkowi ubrać się samodzielnie. Jednak w takim układzie zamek jest bardziej narażony na uszkodzenie.
* '''inne autorskie''' - spotykane są także inne rozwiązania, często eksperymentalnie użyte przez producentów w jednej linii produktów.
** zamek biegnący znad pośladków pod krokiem do mostka - stosowane przez firmę Poseidon w skafandrze piankowym Unisuit. Pozwalał samodzielnie ubrać skafander jednak wymagał specjalnej techniki ubierania i zamek był w kroku narażony na uszkodzenia.
** '''zamek przednio-plecowy''' - również firmy Poseidon, bardzo długi ok. 200cm200 cm zamek mocno usztywniał piankową powłokę, zamek biegł od prawego barku, wzdłuż prawego boku przez lewą łopatkę, kończąc pod lewą piersią.
=== Dodatki do skafandra suchego ===
* Kryza szyjna - uszczelnienie szyjne, może być neoprenowa (cieplejsza i trwalsza, ale niej podatna na rozciągnięcie przy ubieraniu) a w skafandrach membranowych, także do wyboru, lateksowa (znacznie bardziej elastyczna, przez co zalecana osobom o dużej różnicy obwodu głowy do obwodu szyi, w początkowym okresie może powodować uczucie podduszania).
* Manszety nadgarstkowe - uszczelnienia rąk, wykonane z lateksu.
8531

edycji