Prawo i Sprawiedliwość: Różnice pomiędzy wersjami

data dostępu przyda się, gdyby np. adresy się zmieniły
(a z tym, że skrajni nie chcą wychodzić, to nieprawda)
(data dostępu przyda się, gdyby np. adresy się zmieniły)
'''Prawo i Sprawiedliwość''' ('''PiS''') – polska [[partia polityczna]], założona na kongresie 29 maja 2001, zarejestrowana sądownie 13 czerwca 2001 (pierwszy komitet lokalny PiS powstał już 22 marca 2001<ref name="Historia">{{cytuj stronę |url=http://www.pis.org.pl/unit.php?o=partia |tytuł=Historia PiS |opublikowany=pis.org.pl}}</ref>). Powołana została przez braci [[Lech Kaczyński|Lecha]] i [[Jarosław Kaczyński|Jarosława]] Kaczyńskich, na fali popularności uzyskanej przez Lecha podczas sprawowania przez niego funkcji [[Ministerstwo Sprawiedliwości|ministra sprawiedliwości]] i [[Prokuratura w Polsce|prokuratora generalnego]] w rządzie [[Akcja Wyborcza Solidarność|Akcji Wyborczej Solidarność]].
 
Ideologia partii stanowi połączenie [[konserwatyzm]]u społecznego i narodowego<ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.parties-and-elections.eu/poland.html |tytuł=Parties and Elections in Europe: Poland |opublikowany=parties-and-elections.eu |język=en}}</ref> oraz [[solidaryzm]]u<ref>{{cytuj stronę |url=http://wyborcza.pl/1,76842,2955062.html |tytuł=Marcinkiewicz: program PiS to solidaryzm, także w służbie zdrowia |opublikowany=wyborcza.pl |data=6 października 2005}}</ref>. Partia jest określana jako ugrupowanie [[eurosceptycyzm|eurosceptyczne]]<ref>{{Cytuj stronę |url=https://pl.boell.org/sites/default/files/eurosceptycyzm_w_pe.pdf |tytuł=Znaczenie eurosceptyków w Parlamencie Europejskim nowej kadencji – wnioski z pierwszych miesięcy po wyborach |nazwisko=Łada |imię=Agnieszka |strony=6 |opublikowany=pl.boell.org}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.kas.de/wf/doc/kas_11544-544-1-30.pdf?070803191347 |tytuł=Das europapolitische Programm der Partei Recht und Gerechtigkeit (PiS) |opublikowany=kas.de |data=30 listopada 2005 |język=de |strony=4}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.euronews.com/2015/10/26/poland-s-eurosceptic-law-and-justice-party-wins-election/ |tytuł=Poland’s eurosceptic Law and Justice party wins election |data=26 października 2015 |opublikowany=euronews.com |język=en}}</ref><ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.theguardian.com/world/2015/oct/25/poland-lurches-to-right-with-election-of-law-and-justice-party |tytuł=Poland lurches to right with election of Law and Justice party |data=26 października 2015 |opublikowany=theguardian.com |język=en}}</ref>, przy czym od początku opowiada się za członkostwem Polski w [[Unia Europejska|Unii Europejskiej]]<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.bankier.pl/wiadomosc/PiS-poprze-czlonkostwo-Polski-w-UE-w-referendum-akcesyjnym-604888.html|tytuł=PiS poprze członkostwo Polski w UE w referendum akcesyjnym|opublikowany=bankier.pl|data=18 stycznia 2003|data dostępu=21 maja 2016}}</ref><ref>{{cytuj stronę|url=http://wiadomosci.wp.pl/kat,59154,title,Slowa-Kaczynskiego-to-nie-przypadek-Dlaczego-PiS-chce-pozostac-w-Unii,wid,18308305,wiadomosc.html|tytuł=Słowa Kaczyńskiego to nie przypadek. Dlaczego PiS chce pozostać w Unii|opublikowany=wp.pl|data=5 maja 2016|data dostępu=21 maja 2016}}</ref>.
 
W latach 2005–2007 Prawo i Sprawiedliwość uczestniczyło w sprawowaniu władzy, tworząc [[rząd Kazimierza Marcinkiewicza]] i [[rząd Jarosława Kaczyńskiego]] (od 2006 do 2007 w koalicji z [[Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej|Samoobroną RP]] i [[Liga Polskich Rodzin|Ligą Polskich Rodzin]], do 2006 i w schyłkowym okresie w 2007 rząd mniejszościowy). Przez dwie kolejne kadencje (2007–2015) PiS było największą siłą opozycyjną w parlamencie. W wyniku wygranych [[Wybory parlamentarne w Polsce w 2015 roku|wyborów parlamentarnych w 2015]], PiS posiada największy klub parlamentarny w historii [[III Rzeczpospolita|III RP]], który jest zapleczem [[Rząd Beaty Szydło|rządu Beaty Szydło]] (w jego skład wraz z PiS wchodzą [[Polska Razem]] i [[Solidarna Polska]]).
Na skutek zerwania paktu 6 kwietnia doszło do głosowania nad wnioskiem partii o samorozwiązanie Sejmu. Wniosek uzyskał 206 głosów. Jedyną partią, która obok PiS poparła wniosek, był [[Sojusz Lewicy Demokratycznej]]{{odn|Dudek|2013|s=556}}. Nieudana próba skrócenia kadencji parlamentu spowodowała że 5 maja 2006 PiS, Samoobrona RP i LPR podpisały [[Koalicja PiS-Samoobrona-LPR|umowę koalicyjną]]. Na stanowiska wicepremierów powołani zostali liderzy partii koalicyjnych, [[Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej|Samoobrony RP]] ([[Andrzej Lepper]]) i [[Liga Polskich Rodzin|Ligi Polskich Rodzin]] ([[Roman Giertych]]){{odn|Dudek|2013|s=559}}. Zwycięstwo w wyborach parlamentarnych spowodowało znaczący wzrost poparcia partii rządzącej. Według sondaży połowie marca 2006 wynosiło około 30%{{odn|Dudek|2013|s=556}}.
 
W latach 2006–2007 doszło natomiast do spowolnienia prywatyzacji<ref>{{cytuj stronę |url=http://orka.sejm.gov.pl/Biuletyn.nsf/0/9ECB7DEEC7BBBD7DC1257640004454CA?OpenDocument |tytuł=Komisja Skarbu Państwa /nr 104/ |opublikowany=sejm.gov.pl|data dostępu=13 grudnia 2013}}</ref>.
 
14 lipca 2006 po dymisji premiera Kazimierza Marcinkiewicza został zaprzysiężony [[rząd Jarosława Kaczyńskiego]], który kontynuował politykę poprzedniej Rady Ministrów{{odn|Dudek|2013|s=562}}. Pięć dni później gabinet uzyskał wotum zaufania głosami PiS, Samoobrony RP i LPR, uzyskując 240 głosów{{odn|Dudek|2013|s=563}}. Na stanowiskach ministerialnych nie dokonano większych zmian.
10 kwietnia 2010 doszło do [[Katastrofa polskiego Tu-154 w Smoleńsku|katastrofy samolotu rządowego]], którym polska delegacja z prezydentem [[Lech Kaczyński|Lechem Kaczyńskim]] na czele leciała na uroczystości upamiętniające [[zbrodnia katyńska|zbrodnię katyńską]]{{odn|Dudek|2013|s=618}}. Zginęli wówczas także działacze Prawa i Sprawiedliwości, w tym parlamentarzyści klubu PiS: wicemarszałek Sejmu [[Krzysztof Putra]] oraz inni posłowie – [[Przemysław Gosiewski]] i [[Aleksandra Natalli-Świat]] (wiceprezesi partii), [[Zbigniew Wassermann]], a także przewodnicząca Klubu Parlamentarnego PiS [[Grażyna Gęsicka]]. Śmierć ponieśli również [[Stanisław Zając]] i [[Janina Fetlińska]] – senatorowie oraz należący do PiS szef [[Biuro Bezpieczeństwa Narodowego|Biura Bezpieczeństwa Narodowego]] [[Aleksander Szczygło]]. W katastrofie zginął również prezydent RP [[Lech Kaczyński]] – współzałożyciel partii i jej pierwszy prezes<ref>{{Cytuj stronę |url=http://www.rp.pl/artykul/459654-Zgineli.html |tytuł=Zginęli |data=10 kwietnia 2010 |opublikowany=rp.pl}}</ref>.
 
W związku ze śmiercią prezydenta Lecha Kaczyńskiego konstytucyjne obowiązki głowy państwa przejął marszałek Sejmu – wiceprzewodniczący PO [[Bronisław Komorowski]]{{odn|Dudek|2013|s=623}}. W [[Wybory prezydenckie w Polsce w 2010 roku|przedterminowych wyborach prezydenckich]] kandydatem PiS na prezydenta został Jarosław Kaczyński{{odn|Dudek|2013|s=623}}. W pierwszej turze wyborów uzyskał on 36,46% głosów i wraz z Bronisławem Komorowskim przeszedł do drugiej tury{{odn|Dudek|2013|s=626}}. Po przegranych wyborach prezydenckich 8 listopada lider partii zrezygnował z zasiadania w [[Rada Bezpieczeństwa Narodowego|Radzie Bezpieczeństwa Narodowego]], bojkotując jej posiedzenia<ref>{{cytuj stronę |url=http://www.bbn.gov.pl/pl/wydarzenia/3543,Szef-BBN-dla-PAP-quotWyslalem-pismo-do-J-Kaczynskiego-w-sprawie-czlonkostwa-w-RB.html?search=9245 |tytuł=Szef BBN dla PAP: „Wysłałem pismo do J. Kaczyńskiego w sprawie członkostwa w RBN” |opublikowany=bbn.gov.pl|data dostępu =16 stycznia 2014}}</ref>.
 
Po śmierci Stanisława Zająca w katastrofie w Smoleńsku jego żona [[Alicja Zając]] wygrała 20 czerwca 2010 wybory uzupełniające w tym samym okręgu, będąc jedyną kandydatką<ref>{{Cytuj stronę |url=http://wyborcza.pl/1,75248,8041381,Alicja_Zajac_dostala_wiecej_glosow_niz_Komorowski.html |tytuł=Alicja Zając dostała więcej głosów niż Komorowski |nazwisko=Bujara |imię=Małgorzata |opublikowany=wyborcza.pl |data=21 czerwca 2010}}</ref>. Tego samego dnia w wyborach uzupełniających w okręgu płockim, zarządzonych po śmierci w katastrofie smoleńskiej [[Janina Fetlińska|Janiny Fetlińskiej]], kandydat PiS przegrał z kandydatem [[Polskie Stronnictwo Ludowe|PSL]] i nie uzyskał mandatu<ref>{{Dziennik Ustaw|2010|113|747}}.</ref>.
16 600

edycji