Urosz I (car): Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 293 bajty ,  5 lat temu
Urosz I
m (Blaise Niepascal przeniósł stronę Stefan Urosz V Nijaki do Urosz I (car): forma nieznana polskiej historiografii)
(Urosz I)
{{Władca infobox
|władca = Stefan Urosz V SłabyI
|imiona =
|tytulatura = Car Rzymian i Serbów
}}
 
'''Stefan Urosz V NijakiI''' [[język serbski|srb.]] ''Стефан Урош V Нејаки'' (ur. [[1336]], zm. [[2 grudnia|2]] lub [[4 grudnia]] [[1371]] r.) [[władcy Serbii i Jugosławii|król Serbii]] jako '''Stefan Urosz V''' jako koregent wraz ze swym ojcem [[Stefan Urosz IV Duszan|Stefanem Uroszem IV Duszanem]] w l. [[1346]]-[[1355]], w l. [[1355]]-[[1371]] samodzielny car; [[święci prawosławni|święty prawosławny]].
 
== Biografia ==
 
Stefan Urosz VI był jedynym synem Stefana Urosza IV Duszana i [[Helena Bułgarska|Heleny Bułgarskiej]], siostry [[Iwan Aleksander|Iwana Aleksandra]]. Został koronowany na króla, jako w pełni uprawniony do sprawowania koregencji wraz z Duszanem, który został carem Serbii w [[1346]] r. Mimo, że w okresie swej sukcesji przyszły władca był już w pełni dojrzały, jeszcze w czasie samodzielnych rządów pozostawał on pod ciągłym wpływem dostojników dworskich (zwłaszcza [[Rada Carska|Rady Carskiej]]), a w szczególności swojej matki.
 
Nieudolnie próbował podtrzymywać wielkie imperium stworzone przez jego ojca. Stefan Urosz VI nie mógł odeprzeć wzmożonych ataków nieprzyjaciół, zagrażających mu ze wszystkich stron kraju. Także zwalczanie coraz to ostrzej zarysowującej się emancypacji politycznej serbskiej szlachty nie mieściło się w jego możliwościach militarnych, ponieważ armia była uzależniona od decyzji Rady Carskiej. W krótkim czasie [[Carstwo Serbskie]] Duszana przekształciło się w konfederację niewielkiej ilości księstw, której jedynie część potwierdzała jego panowanie wyłącznie nominalnie. Na pierwsze wielkie wyzwanie polityczne Stefana Urosza VI wyzwał jego wujstryj, [[Symeon Sinisza|Symeon Urosz Paleolog]], który ogłosił się prawowitym ''carem Rzymian i Serbów''. Choć Stefan Urosz VI odparł jego bezpośrednią próbę przejęcia władzy, nie zdołał przejąć rządzonego przez niego dotąd, jako namiestnik cara Stefana Urosza IV, Epiru.
 
Silna pozycja Stefana Urosza nie była wspierana przez jego matkę, Helenę, która zaczęła samodzielnie sprawować władzę, popieraną przez [[Jovan Uglješa|Jovana Uglješy]]. Podobne, autonomiczne dążności zostały przyjęte przez innych możnowładców serbskich, takich jak: [[Dejankowić]], [[Balšić]], [[Nikola Altomanović]] i [[Uglieša]], brat [[Vukašin Mrnjavčević|Wukaszyna Mrnjawcewicia]]. Ten ostatni w [[1365]] r. osadził się na tronie jako następca Stefana Urosza. Pod koniec swego panowania Stefan Urosz bezpośrednio kontrolował jedynie terytorium pomiędzy [[Szar Płanina|Szarską Planiną]] a [[Dunaj]]em.
Stefan Urosz V zmarł bezdzietnie w grudniu [[1371]] r., po tym jak rok wcześniej ogromna część serbskiego rycerstwa została wybita w bitwie z [[Turcy|Turkami]] [[Bitwa nad Maricą|nad Maricą]]. Wilkomir, syn [[Marko|Marka]] odziedziczył po ojcu prawo do korony, jednak realna władza w północnej Serbii była sprawowana przez [[Łazarz I Hrebeljanowić|Łazarza I Hrebeljanowicia]]. Ten ostatni nie przyjął tytułu cara po należnym mu zmarłym krewnym. Jednak w [[1377]] r. uznał Trwtka Bośniackiego (wnuka Stefana Dragutina po kądzieli), jako właściwego władcę Serbii. Wedle konsekwentnej polityki tureckiej Serbia stawała się poddaną [[Imperium Osmańskie|Porcie]]. Seria klęsk militarnych [[Serbowie|Serbów]] zmusiła ich do złożenia hołdu lennego sułtanowi. Mimo to państwowość serbska przetrwała aż do [[1459]] r.
 
Stefan Urosz VI zmarł bezdzietnie w grudniu [[1371]] r., po tym jak rok wcześniej ogromna część serbskiego rycerstwa została wybita w bitwie z [[Turcy|Turkami]] [[Bitwa nad Maricą|nad Maricą]]. Wilkomir, syn [[Marko|Marka]] odziedziczył po ojcu prawo do korony, jednak realna władza w północnej Serbii była sprawowana przez [[Łazarz I Hrebeljanowić|Łazarza I Hrebeljanowicia]]. Ten ostatni nie przyjął tytułu cara po należnym mu zmarłym krewnym. Jednak w [[1377]] r. uznał Trwtka Bośniackiego (wnuka Stefana Dragutina po kądzieli), jako właściwego władcę Serbii. Wedle konsekwentnej polityki tureckiej Serbia stawała się poddaną [[Imperium Osmańskie|Porcie]]. Seria klęsk militarnych [[Serbowie|Serbów]] zmusiła ich do złożenia hołdu lennego sułtanowi. Mimo to państwowość serbska przetrwała aż do [[1459]] r.
Po wielkich podbojach swego ojca, car stał się ofiarą nowowzbogaconej szlachty serbskiej, która do swego majątku doszła w wyniku błyskotliwej, w wielu przypadkach, kariery wojskowej. Utrzymywanie w takich warunkach dotychczasowego porządku instrumentów władzy państwowej było niemożliwe. Miało to swoją przyczynę w słabo rozwiniętej sieci dróg pomiędzy starym państwem a nabytkami. Wyjątkowa skromność, tolerancja polityczna, religijna oraz brak zdecydowanego stanowiska w kluczowych dla państwa sprawach skłonił historyków do nadania Stefanowi Uroszowi przydomka ''Nijaki''.
 
Po wielkich podbojach swego ojca, car stał się ofiarą nowowzbogaconej szlachty serbskiej, która do swego majątku doszła w wyniku błyskotliwej, w wielu przypadkach, kariery wojskowej. Utrzymywanie w takich warunkach dotychczasowego porządku instrumentów władzy państwowej było niemożliwe. Miało to swoją przyczynę w słabo rozwiniętej sieci dróg pomiędzy starym państwem a nabytkami. Wyjątkowa skromność, tolerancja polityczna, religijna oraz brak zdecydowanego stanowiska w kluczowych dla państwa sprawach skłonił historyków do nadania Stefanowi Uroszowi przydomka ''Nijaki''.
Stefan Urosz V Nijaki został kanonizowany przez [[Serbski Kościół Prawosławny]]. Jego ciało uznane za [[relikwia|relikwię]], wystawione jest dla kultu w [[Monaster Jazak|monasterze Jazak]] w paśmie górskim [[Fruška Gora]].
 
Stefan Urosz V NijakiI został kanonizowany przez [[Serbski Kościół Prawosławny]]. Jego ciało uznane za [[relikwia|relikwię]], wystawione jest dla kultu w [[Monaster Jazak|monasterze Jazak]] w paśmie górskim [[Fruška Gora]].
 
== Genealogia ==
|boxstyle_3=background-color: #ddd;
|boxstyle_4=background-color: #eee;
|1='''Stefan Urosz V NijakiI'''
|2= [[Stefan Urosz IV Duszan|Stefan Duszan]]
|3= [[Helena Bułgarska]]
== Linki zewnętrzne ==
* [http://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GScid=1977904&GRid=9428195&pt=Stefan%20Uros%20Nemanjic& Biografia na findagrave.com]