Żywa torpeda: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 93 bajty ,  5 lat temu
int., poprawa linków, ujednoznacznienie, szablon, drobne merytoryczne
m (→‎Bibliografia: dodanie szablonu nawigacyjnego)
(int., poprawa linków, ujednoznacznienie, szablon, drobne merytoryczne)
{{Inne znaczenia|pojazdu podwodnego|[[żyweŻywe torpedy]]}}
[[Plik:Chariot cdba2 seabed.jpg|thumb|Brytyjska żywa torpeda - [[Chariot (żywa torpeda)|Chariot]]]]
[[Plik:Blotniak t.jpg|thumb|[[Błotniak]] w [[Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni|Muzeum Marynarki Wojennej]] w [[Gdynia|Gdyni]]]]
[[Plik:Maiale SLC.jpg|thumb|WłoskiWłoska żywa torpeda [[Maiale]]]]
'''Żywa torpeda''' – pojazd podwodny z [[materiał wybuchowy|materiałem wybuchowym]] przeznaczony do [[atak samobójczy|ataków samobójczych]] (np. [[Kaiten]]) lub [[dywersja|dywersyjnych]]. Większość pojazdów dawała przynajmniej teoretyczną szansę przeżycia, ale w praktyce załogi często ginęły albo dostawały się do niewoli.
 
Najbardziej znaną jest [[ImperiumCesarstwo japońskieWielkiej Japonii|japońska]] torpeda Kaiten z okresu [[II wojna światowa|II wojny światowej]] przeznaczona do ataków samobójczych.
 
Pierwszy udany atak przeprowadziła [[Zjednoczone Królestwo Włoch|włoska]] torpeda [[Mignatta]] na zacumowany w porcie [[Pula|Pola]] [[Austro-Węgry|austro-węgierski]] pancernik [[SMS Viribus Unitis|SMS "Viribus„Viribus Unitis"Unitis”]] nocą [[31 października]]/[[1 listopada]] [[1918]] roku (w wyniku braku łączności pancernik został zatopiony po przejęciu przez [[Państwo Słoweńców, Chorwatów i Serbów]]).
 
Najbardziej udanym jest dywersyjny atak 3trzech włoskich [[Maiale]] w nocy z 18 na [[19 grudnia]] [[1941]] roku w porcie [[Aleksandria]]. Założyły 3trzy głowice pod pancernikami [[HMS Queen Elizabeth (1915)|HMS "Queen„Queen Elizabeth"Elizabeth”]] i [[HMS Valiant (1916)|HMS "Valiant"„Valiant”]] oraz tankowcem "Sagona"„Sagona”. "Queen„Queen Elizabeth"Elizabeth” osiadł na dnie, a pozostałe zostały ciężko uszkodzone. Ponadto poważnie został uszkodzony niszczyciel "[[HMS Jervis|Jervis„Jervis”]]" kotwiczący obok tankowca.
 
W [[Lata 70. XX wieku|latach 70.]] [[XX wiekuwiek]]u w [[Polska Rzeczpospolita Ludowa|PRL]] powstał [[Błotniak]], pojazd podwodny do zadań dywersyjnych zbliżony do żywej torpedy.
 
Przed wybuchem II wojny światowej w [[II Rzeczpospolita|II RP]] pojawiły się informacje prasowe, jakoby projektowano użycie torped do ataków samobójczych. Nie były one prawdziwe, ale wielu ochotników pod ich wpływem zgłaszało w sztabach wojskowych gotowość udziału w takich działaniach, co również było nagłaśniane przez żądną sensacji prasę.
* Podczepienie [[Mina (rodzaj broni)|miny zegarowej]] pod okrętem:
** włoskie Mignatta i Maiale
** angielskiebrytyjskie Chariot
* Wystrzelenie podwieszonej torpedy:
** niemieckie [[Torpeda Neger|Neger]]
 
== Zobacz też ==
{{Commonscat|Human torpedoes}}
* [[Miniaturowy okręt podwodny]]
 
== Bibliografia ==
* {{cytujCytuj książkę | imię = AndrzejBogusław | nazwisko = PerepeczkoWołoszański | autor link = AndrzejBogusław PerepeczkoWołoszański | tytuł = KomandosiEncyklopedia głębin.II Miniaturowewojny okrętyświatowej podwodne| itom żywe= torpedy1 wi akcji2 | wydawca = Aj-PressAmber | miejsce = GdańskWarszawa | rok = 20011997 | isbn = 83-72377169-087309-75}}
{{Commonscat|Human torpedoes}}
* {{cytujCytuj książkę | imię = BogusławLawrence | nazwisko = WołoszańskiPaterson |autor link = Bogusław Wołoszański |tytuł = EncyklopediaDesperaci IIDönitza. wojnyNiemieckie światowejżywe |tomtorpedy =i 1bezzałogowe iłodzie 2podwodne | wydawca = AmberBellona | miejsce = Warszawa | rok = 19972008 | isbn = 978-83-71691111-309051-54}}
* {{cytujCytuj książkę | imię = LawrenceAndrzej | nazwisko = PatersonPerepeczko | autor link = Andrzej Perepeczko | tytuł = DesperaciKomandosi Dönitzagłębin. NiemieckieMiniaturowe żyweokręty torpedypodwodne i bezzałogoweżywe łodzietorpedy podwodnew akcji | wydawca = BellonaAj-Press | miejsce = WarszawaGdańsk | rok = 20082001 | isbn = 978-83-11117237-051087-47}}
* {{cytuj książkę|imię = Andrzej |nazwisko = Perepeczko |autor link = Andrzej Perepeczko |tytuł = Komandosi głębin. Miniaturowe okręty podwodne i żywe torpedy w akcji |wydawca = Aj-Press |miejsce = Gdańsk |rok = 2001 |isbn = 83-7237-087-7}}
* [http://www.weu1918-1939.pl/kmw/sprzet/zywe_torpedy/kmw_inne_jednostki_sprzet_zywe_torpedy.html Wielka Encyklopedia Uzbrojenia 1918-1939]
 
{{Żywe torpedy}}
 
{{Niemieckie okręty podwodne IIWŚ}}
 
Anonimowy użytkownik