Jan Papadopulos: Różnice pomiędzy wersjami

Usunięte 7 bajtów ,  4 lata temu
m
WP:SK, jęz.
m (WP:SK, jęz.)
|tytuły =
|grafika = Ioannis Koukouzelis.jpg
|podpis grafiki = św. Jan Papadopulos przedstawiony w XV -wiecznym kodeksie muzycznym w [[Wielka Ławra|klasztorze Wielkiej Ławry]]
|data urodzenia = ok. [[1280]]
|miejsce urodzenia = [[Durrës|Dirachion]]
|wikicytaty =
}}
'''Jan Papadopulos (in. Ioannis Papadopoulos Koukouzelis, Kukuzeles, Koukuzeles)''' (ur. ok. [[1280]] w [[Durrës|Dirachionie]], [[Bułgaria]], zm. [[1375]] na [[Athos|Górze Athos]], [[Grecja]]) – bułgarski [[śpiew]]ak na dworze cesarskim w [[Konstantynopol]]u, [[kompozytor]], teoretyk muzyki, twórca notacji neobizantyjskiej.
 
== Życiorys ==
O jego życiu nie mamy żadnych informacji źródłowych, a jedynie dwie wersje życiorysu oraz liczne wzmianki w późniejszych rękopisach{{r|PWM}}.
 
Jan Papadopulos urodził się w Dirachionie na terenach ówczesnej Bułgarii (obecnie Durrës, [[Albania]]) i jako dziecko przeniósł się do Konstantynopola. W Konstantynopolu był śpiewakiem na dworze cesarskim i ze względu na swój głos uzyskał miano ''Angelophōnos'' (anielski głos){{r|Koco}}. Przezwisko ''Koukouzelis'' (fasola i groch), zostało mu nadane po tym, jak na pytanie, co jadł na obiad na ociekających przepychem ucztach na dworze cesarskim, odparł „fasolę i groch”{{r|OCA}}. Podczas pobytu na dworze pobierał nauki w zakresie muzyki u [[Jan XIII Glykys|Jana XIII Glykysa]]{{r|PWM}}. Następnie wstąpił do monastyru [[Wielka Ławra]], w którym zarówno wykonywał, jak i komponował utwory muzyczne{{r|PWM}}. Po śmierci w 1375 roku został pochowany w kaplicy archanioła w monastyrze Wielka Ławra{{r|PWM}}.
 
== Działalność kompozytorska ==
Jako kompozytor, wprowadził muzykę bizantyjską w nowy okres, który trwał aż do końca XVIII wieku i jest określany mianem „drugiego źródła muzyki greckiej” (po [[Jan z Damaszku|św. Janie z Damaszku]]){{r|Koco}}. Stworzył między innymi tak zwany wielki ison śpiewu papadiczewskiego (zbiór 60 formuł śpiewów bizantyjskich o charakterze dydaktycznym), układał księgi śpiewów (''akoluthia'') oraz pisał utwory ze wszystkich gatunków muzyki bizantyjskiej{{r|PWM}}. Jako teoretyk muzyki napisał ''Hermenēja tēs parallagēs tou trochou'', usystematyzował [[neumy]] i zwiększył ich liczbę, tworząc notację neobizantyjską{{r|PWM}}.
 
== Kult ==
W późniejszym okresie Jan Papadopulos został uznany za świętego [[cerkiew prawosławna|kościoła prawosławnego]], jego wspomnienie przypada {{data|2017-10-14|rok=nie|krótko=tak|linkuj=nie}}{{r|OCA|OA}}.
 
Imię Jana Papadopulosa nosi szkoła muzyczna w [[Durrës]]{{r|Times}} oraz [[zatoka Kukuzela]] na [[Wyspa Livingstona|wyspie Livingstona]] ([[Szetlandy Południowe]]){{r|SCAR}}.
 
== Przypisy ==
}}
 
== Linki zewnętrzne ==
* {{Cytuj stronę | url = https://www.youtube.com/watch?v=06l4gRzVX2A | tytuł = Wybór najważniejszych dzieł muzycznych św. Jana Papadopulosa w wykonaniu Greek Byzantine Choir, pod kierownictwem Lycourgosa Angelopoulosa. | data = 2015 | data dostępu = 2017-08-09}}
 
{{SORTUJ:Papadopulos, Jan}}
[[Kategoria:Bułgarscy święci]]
[[Kategoria:Kompozytorzy średniowiecza]]
[[Kategoria:Ludzie urodzeni w Durrës]]
[[Kategoria:Święci prawosławni]]
[[Kategoria:Zmarli w 1375]]
[[Kategoria:Urodzeni w XIII wieku]]
[[Kategoria:Zmarli w 1375]]
15 610

edycji