Fundacja: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 9 bajtów ,  2 lata temu
(uzupełnienie, dodane linki zewnętrzne)
{{Inne znaczenia|terminologii prawniczej|[[Fundacja (ujednoznacznienie)|inne znaczenia nazwy Fundacja]]}}
'''Fundacja''' ([[Łacina|łac.]] ''fundatio'' 'założenie; fundament' od ''fundare'' 'umocnić; założyć fundament, utwierdzić' z ''fundus'' 'grunt, posiadłość, majątek')<ref>[https://www.slownik-online.pl/kopalinski/6C69BEA3E957D7C7C12565D600431848.php ''Słownik Wyrazów Obcych'']</ref> – forma prawna [[organizacja pozarządowa|organizacji pozarządowej]], której istotnym substratem jest [[kapitał (ekonomia)|kapitał]] przeznaczony na określony cel oraz [[statut]] zawierający reguły dysponowania tym kapitałem. Fundacje są po [[stowarzyszenie|stowarzyszeniach]] drugą co do popularności formą prawną wśród organizacji pozarządowych.
 
Fundacja jest zakładem (osobą prawną typu zakładowego), a więc – w odróżnieniu od np. stowarzyszeń, [[związek zawodowy|związków zawodowych]], partii, [[samorząd zawodowy|samorządów zawodowych]] i innych [[korporacja|korporacji]] – nie ma członków (jest bezosobowa). Jest przez to bardziej niezależna niż korporacja od osób fizycznych – o celu, majątku, zasadach działania decyduje jej twórca.
 
== Fundacje w Polsce ==
W Polsce podstawowym [[akt prawny|aktem prawnym]] regulującym problematykę fundacji, ich zakładania i funkcjonowania jest [[ustawa o fundacjach|ustawa z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach]] ({{Dziennik Ustaw|20162018|401491}}).
 
Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem [[Naczelny Sąd Administracyjny|Naczelnego Sądu Administracyjnego]] – nie zaliczano fundacji do organizacji społecznych, co uzasadniano właśnie tym, że fundacja nie jest korporacją obywateli, ale wyodrębnioną masą majątkową <ref>[http://www.orzeczenia-nsa.pl/postanowienie/i-sa-1762-92,sprawy_kombatantow_swiadczenia_z_tytulu_pracy_przymusowej_fundacje_administracyjne_postepowanie,24d3b4a.html Postanowienie NSA w Warszawie z dnia 12 stycznia 1993 r.; I SA 1762/92, ONSA 1993/3/75 ]</ref>. W związku z tym odmawiano fundacjom np. prawa uczestnictwa w postępowaniach administracyjnych na prawach strony (które to uprawnienie organizacjom społecznym przyznaje art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego), czy też prawa do składania skarg do sądów administracyjnych w sprawach dotyczących innych osób (uprawnienie przyznane organizacjom społecznym na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Ostatnio jednak pogląd ten został przełamany przez uchwałę siedmiu sędziów NSA, w której stwierdzono, iż także fundacjom przysługuje status organizacji społecznych (Uchwała 7 sędziów NSA z 12 grudnia 2005 r.)<ref>[https://prawo.money.pl/orzeczenia-nsa/artykul/ii;ops;4;05;-;uchwala;nsa;z;2005-12-12,101,0,913253.html II OPS 4/05]</ref>.
 
1 października 2010 w rejestrze [[REGON]] zarejestrowanych było 12 tys. fundacji<ref>[http://web.archive.org/web/20120127174105/http://civicpedia.ngo.pl/files/civicpedia.pl/public/raporty/pomaranczowka2010.pdf ''Polskie organizacje pozarządowe 2010. Najważniejsze pytania, podstawowe fakty.'']</ref>.