Ustawa o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu: Różnice pomiędzy wersjami

→‎Nowelizacje: krytyka samego procesu legislacyjnego
m (Poprawiam linki wewnętrzne oraz wykonuję drobne zmiany typograficzne i techniczne.)
(→‎Nowelizacje: krytyka samego procesu legislacyjnego)
 
== Nowelizacje ==
Ustawę [[nowelizacja|znowelizowano]] wielokrotnie. Duże, także międzynarodowe, kontrowersje wywołała zainicjowana przez partię [[Prawo i Sprawiedliwość]] nowelizacja ustawy dokonana ustawą z dnia 26 stycznia 2018 r. o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, ustawy o grobach i cmentarzach wojennych, ustawy o muzeach oraz ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary ({{Dziennik Ustaw|2018|369}}). Wprowadziła ona karę pozbawienia wolności za przypisywanie narodowi lub państwu polskiemu odpowiedzialności za zbrodnie popełnione przez nazistowskie Niemcy<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.tvn24.pl/wiadomosci-z-kraju,3/nowelizacja-ustawy-o-ipn-weszla-w-zycie,818841.html | tytuł = Nowelizacja ustawy o IPN weszła w życie | opublikowany = tvn24 | data = 1 marca 2018 | data dostępu = 2018-06-27}}</ref>. Wywołało to silne głosy krytyki w Polsce oraz reperkusje międzynarodowe. Podnoszono, że nowe przepisy będą m.in. krępować dyskusję naukową na temat odpowiedzialności za zbrodnie [[Zagłada Żydów|Holocaustu]], w tym w sprawie udziału Polaków w prześladowaniu i mordowaniu [[Żydzi|Żydów]] w okresie [[II wojna światowa|II wojny światowej]]. Protest wobec ustawy zgłosiły władze [[Stany Zjednoczone|USA]], [[Izrael]]a i [[Ukraina|Ukrainy]]<ref>{{Cytuj stronę | url = https://wiadomosci.wp.pl/krzysztof-szczerski-ustawa-wplynela-atmosferycznie-na-stosunki-polsko-amerykanskie-6228077045479041a | tytuł = Krzysztof Szczerski: ustawa wpłynęła atmosferycznie na stosunki polsko-amerykańskie | opublikowany = wp.pl | data = 8 marca 2018 | data dostępu = 2018-06-27}}</ref><ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.tvp.info/35857780/izrael-protesty-przeciwko-ustawie-o-ipn | tytuł = Izrael: protesty przeciwko ustawie o IPN | opublikowany = tvp.info | data = 2 luty 2018 | data dostępu = 2018-06-27}}</ref><ref>{{Cytuj stronę | url = https://wpolityce.pl/polityka/379716-ukraina-niezadowolona-z-ustawy-o-ipn-przeczy-zasadom-demokracji-wzmacnia-cenzure-ogranicza-wolnosc-slowa-i-podsyca-antyukrainskie-nastroje | tytuł = 'Ukraina niezadowolona z ustawy o IPN: Przeczy zasadom demokracji, wzmacnia cenzurę, ogranicza wolność słowa i podsyca antyukraińskie nastroje | opublikowany = wpolityce.pl | data = 2 lutego 2018 | data dostępu = 2018-06-27}}</ref>. [[Rząd Mateusza Morawieckiego]] zorganizował międzynardowąmiędzynarodową kampanię informacyjną mającą na celu wykazywanie zasadności nowelizacji<ref>{{Cytuj stronę | url = https://wiadomosci.wp.pl/morawiecki-broni-ustawy-o-ipn-artykul-premiera-w-amerykanskich-mediach-6232274139256961a | tytuł = Morawiecki broni ustawy o IPN. Artykuł premiera w amerykańskich mediach | opublikowany = wp.pl | data = 20 marca 2018 | data dostępu = 2018-06-27}}</ref>.
 
Mając na celu poprawę m.in. [[Stosunki izraelsko-polskie|stosunków polsko-izraelskich]] 27 czerwca 2018 Sejm RP dokonał kolejnej nowelizacji ustawy, usuwając z niej przepisy dotyczące sankcji karnych, w tym kary pozbawienia wolności za przepisywanie Narodowi Polskiemu lub Państwu Polskiemu odpowiedzialności za zbrodnie III Rzeszy lub innych zbrodni przeciwko ludzkości, pokojowi i zbrodni wojennych<ref>{{Cytuj stronę | url = https://www.polskieradio.pl/130/5925/Artykul/2161364,Nowelizacja-ustawy-o-IPN-Komentarze-publicystow | tytuł = Ustawa o IPN znowelizowana. Komentarze publicystów | opublikowany = polskieradio.pl | data = 27 czerwca 2018 | data dostępu = 2018-06-27}}</ref>. Nowelizacja ta była przedmiotem negocjacji między przedstawicielami premiera [[Mateusz Morawiecki|Mateusza Morawieckiego]] i reprezentantami [[Izrael]]a. Odbyły się one w [[Wiedeń|Wiedniu]]. Przedstawicielami strony polskiej byli [[Ryszard Legutko]] i [[Tomasz Poręba]]<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.rp.pl/Konflikt-Polska-Izrael/180709658-Wspolna-deklaracja-Legutko-i-Poreba-negocjowali-z-Izraelem.html | tytuł = Wspólna deklaracja. Legutko i Poręba negocjowali z Izraelem | opublikowany = rp.pl | data = 5 lipca 2018 | data dostępu = 2018-07-05}}</ref> a strony izraelskiej [[Ja’akow Nagel]]<ref name=YN>{{Cytuj stronę | url = https://dorzeczy.pl/69609/Polska-wycofala-sie-z-ustawy-o-IPN-z-podkulonym-ogonem-Mocne-slowa-izraelskiego-negocjatora.html | tytuł = „Polska wycofała się z ustawy o IPN z podkulonym ogonem”. Mocne słowa izraelskiego „negocjatora” | opublikowany = dorzeczy.pl | data = 5 lipca 2018 | data dostępu = 2018-07-05}}</ref>. Negocjatorzy uzgodnili także treść deklaracji premierów obu państw w sprawie odpowiedzialności za zbrodnie [[Zagłada Żydów|Holocaustu]]. Deklaracja po ogłoszeniu spotkała się jednak z protestem wielu środowisk w Izraelu, w tym przedstawicieli Instytutu [[Jad Waszem]], którzy stwierdzili, że wyolbrzymia ona pomoc Polaków wobec Żydów w okresie niemieckiej okupacji Polski i pomniejsza udział Polaków w prześladowaniach Żydów w tym czasie<ref>{{Cytuj stronę | url = https://wpolityce.pl/polityka/402654-wiceszef-msz-odpowiada-na-ataki-yad-vashem | tytuł = Wiceszef MSZ odpowiada na ataki Yad Vashem: „Dla nas wiążące jest stanowisko premiera Netanjahu” | opublikowany = wpolityce.pl | data = 5 lipca 2018 | data dostępu = 2018-07-05}}</ref>{{r|YN}}.
 
Szeroką krytykę sprowokował również sam tryb forsowania ustawy, z pominięciem [[Ocena skutków regulacji|przewidzianych prawem procedur legislacyjnych]], ekspresowe tempo jej forsowania - oraz równie ekspresowe tempo w jakim rząd wycofał się z przepisów, których wcześniej kategorycznie bronił.<ref>{{Cytuj |tytuł = Wolne 12 listopada? To wcale nie jest niewinna ustawa |czasopismo = Newsweek.pl |data dostępu = 2018-11-11 |url = https://www.newsweek.pl/opinie/wolne-12-listopada-to-wcale-nie-jest-niewinna-ustawa/6yryt3s |język = pl-PL}}</ref>
 
== Przypisy ==