Noctilucales: Różnice pomiędzy wersjami

Dodane 44 bajty ,  3 lata temu
m
taksony są encyklopedyczne
m (drobne redakcyjne, int.)
m (taksony są encyklopedyczne)
|królestwo = Protisty
|obrazek = Noctiluca scintillans unica.jpg
| opis obrazka = ''Noctiluca scintillans''
|domena = Eukarionty
|gromada = Bruzdnice
|supergrupa = Alveolata
|rząd = Noctilucales
|gatunek = Noctiluca scintillans
}}
 
'''Noctilucales''' – rząd [[Protisty|protistów]] należących do gromady [[Bruzdnice|bruzdnic]]. Ich charakterystyczną cechą jest produkowanie światła po podrażnieniu komórki ([[bioluminescencja]]).
 
<br />
== Charakterystyka ==
 
Rząd Noctilucales obejmuje trzy rodziny nietypowych [[Bruzdnice|bruzdnic]] ([[Noctilucaceae]], [[Leptodiscaceae]] i [[Kofoidiniaceae]]), którym brakuje, przynajmniej w niektórych stadiach życia, typowych dla bruzdnic postaci komórki, takich jak lepka poprzeczna [[wić]] lub skondensowane [[Chromosom|chromosomy]]<ref name=":0">{{Cytuj |autor = Fernando Gómez, David Moreira, Purificación López-García |tytuł = Molecular Phylogeny of Noctilucoid Dinoflagellates (Noctilucales, Dinophyceae) |czasopismo = Protist |data = 2010-7 |data dostępu = 2019-06-18 |wolumin = 161 |numer = 3 |s = 466–478 |doi = 10.1016/j.protis.2009.12.005 |url = https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S1434461010000052 |język = en}}</ref>. Różnią się one od większości innych bruzdnic tym, że dojrzała komórka jest diploidalna, a jej jądro nie wykazuje organizacji dinokariotycznej. Komórki te są bardzo duże, o średnicy od 0,2 do 2 milimetrów i są wypełnione dużymi [[Wakuola|wakuolami]] (wodniczkami).
 
Szczególną cechą kilku rodzajów Noctilucales, takich jak ''[[Noctiluca]]'', ''[[Spatulodinium]]'' i ''[[Abedinium]]'', jest obecność wysoce ruchliwej "macki" brzusznej (ang. ''peduncle''), która nie występuje u typowych bruzdnic i innych [[Alveolata]]. "Macka" ''Noctiluca'' porusza się powoli, w cyklu skurczowo-relaksacyjnym, pomagając w zdobywaniu pożywienia – za jej pomocą zdobycz, taka jak [[plankton]], jest przenoszona do cytostomu znajdującego się u jej podstawy. Wszystkie Noctilucales mają wspólną budowę szkieletu komórkowego, który rozciągają się promieniście od jądra komórkowego do błony. Włókna [[Mikrotubula|mikrotubularne]] szkieletu są zaangażowane w poruszanie się, krótkotrwałe zmiany kształtu i złożony proces ontogenetyczny tych organizmów<ref name=":0" />.
 
Rodzina Leptodiscaceae jest najmniej znana wśród Noctilucales ze względu na delikatność jej przedstawicieli i występowanie w ciepłej wodzie oceanicznej. Ich ciała komórkowe są silnie spłaszczone wzdłuż osi przednio-tylnej, wykazując się dwustronną symetrią lub równikowymi skrzydełkowatymi rozszerzeniami, mogącymi nagle się kurczyć.
== Luminescencja ==
[[Plik:Noctiluca scintillans varias.jpg|mały|Noctiluca scintillans, potocznie nazywana "iskierką morską"]]
Najlepiej znanym i zarazem najczęściej występującym przedstawicielem Noctilucales jest ''[[Noctiluca scintillans]]'' (zwany także ''N. miliaris'', ang. ''sea sparkle''). Jest to gatunek wolno żyjący, zamieszkujący morza i oceany, wykazujący [[Bioluminescencja|bioluminescencję]] po dotknięciu. Światło jest wytwarzane w [[Cytoplazma|cytoplazmie]] tego jednokomórkowego [[protisty|protista]] w wyniku reakcji [[Lucyferyny|lucyferyna]]-[[lucyferaza]] w tysiącach sferycznie ukształtowanych [[Organellum|organelli]] zwanych scyntylonami. Duże zakwity ''N. scintillans'' postrzegane są czasem jako migoczące światła na oceanie, znane jako ''milky sea'' („efekt mlecznego morza”)<ref>{{Cytuj |tytuł = Milky seas effect |data = 2019-06-03 |data dostępu = 2019-06-18 |opublikowany = Wikipedia |url = https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Milky_seas_effect&oldid=900095504 |język = en}}</ref>.
 
== Przypisy ==
93 151

edycji