Gareth Jones (dziennikarz): Różnice pomiędzy wersjami

drobne redakcyjne, drobne techniczne
m (dr. red.)
(drobne redakcyjne, drobne techniczne)
'''Gareth Richard Vaughan Jones''' (ur. [[13 sierpnia]] [[1905]] w [[Barry (Walia)|Barry]], zm. [[12 sierpnia]] [[1935]] w [[Mandżukuo]]) – [[Walia|walijski]] dziennikarz, który informował o [[Wielki głód na Ukrainie|wielkim głodzie na Ukrainie]] oraz relacjonował wydarzenia w Niemczech w czasie dojścia do władzy [[Adolf Hitler|Adolfa Hitlera]].
 
Był jednym z nielicznych obcokrajowców, którzy byli bezpośrednimi obserwatorami głodu, który pochłonął według różnych szacunków od 3 do 6 milionów ofiar. Polemizował z wpływowym dziennikarzem [[Walter Duranty|Walterem Durantym]], korespondentem [[The New York Times|„New York Timesa”]] w Moskwie w latach 1922-19361922–1936 i laureatem Nagrody Pulitzera w 1932 za serię reportaży o [[Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich|ZSRR]], wychwalających postępy [[komunizm]]u.
 
Ukończył [[Kolegium Trójcy Świętej w Cambridge]]. W roku 1933 na własny koszt przybył do Moskwy, gdzie lekceważąc zakaz podróży wsiadł 7 marca do pociągu do Charkowa, po czym wysiadł na przypadkowej stacyjce i z plecakiem pełnym żywności rozpoczął pieszą wędrówkę po wsiach Ukrainy, gdzie zastał „głód na kolosalną skalę”. Wszędzie gdzie przybył, słyszał takie same wieści: „Wszyscy spuchli z głodu” i „Czekamy na śmierć”. Spał na klepiskach obok umierających dzieci i relacjonował swoje obserwacje<ref>[[Timothy Snyder]], ''Skrwawione ziemie'' Timothy Snyder, 2011, Świat Książki, Warszawa 2011 s. 69 {{ISBN|978-83-7799-456-6}}</ref>. Duranty robił wszystko co mógł, by podważyć rzetelne relacje walijskiego dziennikarza, a jego relację nazwał „panikarską plotką”. Powszechny głód nazywał „częstymi zachorowaniami wywoływanymi niedożywieniem”. Dziś raporty Duranty'ego są uważane za niemiarodajnieniemiarodajne i bezkrytyczne wobec sowieckiego reżimu i będące elementem stalinowskiej propagandy<ref>{{Cytuj stronę | url = http://www.nytimes.com/2003/10/23/national/23PAPE.html | tytuł=Times Should Lose Pulitzer From 30's, Consultant Says - The New York Times<!-- Tytuł wygenerowany przez bota --> | opublikowany=nytimes.com | język=en | data dostępu=2017-11-15}}</ref>
 
Do czerwca 1933 r. Jones odwiedził trzykrotnie ZSRR i napisałopublikował wiele artykułów w brytyjskich i amerykańskich czasopismach. W sierpniu 1933 w Gdańsku spotkał się z niemieckim konsulem w Charkowie, który wyraził uznanie dla jego działalności reporterskiej i przyznał, że sytuacja jest znacznie gorsza niż to opisywał Jones, a na Ukrainie umierają miliony osób<ref>{{cytuj stronę | url = http://www.garethjones.org/overview/mainoverview.htm Krótki| tytuł = Main overview | opublikowany = garethjones.org | data dostępu = życiorys25 Garethawrześnia Jonesa2019}}</ref>.
 
Sowiecki komisarz spraw zagranicznych [[Maksim Litwinow|Maksym Litwinow]] (z którym wcześniej w Moskwie Jones przeprowadził wywiad) oskarżył go o szpiegostwo i w osobistym liście do premiera Wielkiej Brytanii [[David Lloyd George|Lloyda George’a]] poinformował o dożywotnim zakazie wjazdu Jonesa na terytorium ZSRR.
 
Oprócz przekazów Jonesa jedynymi rzetelnymi informacjami w języku angielskim były relacje kanadyjskiej dziennikarki [[Rhea Clyman|Rhei Clyman]] w ''[[Toronto Evening Telegram]]'' oraz [[Malcolm Muggeridge|Malcolma Muggeridge'a]] w ''[[Manchester Guardian]]''. Muggeridge wyraził opinię, że głód na Ukrainie był „jedną z najpotworniejszych zbrodni w dziejach, tak okropną, że ludzie w przyszłości z trudem dadzą wiarę, iż do niej doszło” <ref>Timothy Dnyder, ''Skrwawione ziemie'' Timothy Snyder, 2011, Świat Książki, Warszawa 2011, s. 78 {{ISBN|978-83-7799-456-6}}</ref>
 
Gareth Jones odwiedził też Niemcy w czasie przejmowania władzy przez Adolfa Hitlera. 25 lutego 1933 leciał z Hitlerem z Berlina do [[Frankfurt nad Menem|Frankfurtu]] jako pierwszy dziennikarz na pokładzie samolotu nowego kanclerza Niemiec. Napisał wówczas, że „Jeżeli ta maszyna się rozbije, cała historia Europy pobiegnie innym torem”. Przeczytał ''[[Mein Kampf]]'' i był świadomy planów Hitlera dominacji niemieckiej, kolonizacji Europy Wschodniej i eliminacji Żydów. Będąc świadkiem reakcji Niemców na przywódcę w Berlinie i na wiecu we Frankfurcie, poczuł moc „czystego, prymitywnego kultu”<ref>Margaret Siriol Colley, ''More Than a Grain of Truth: The Biography of Gareth Richard Vaughan Jones'', Newark 2006</ref>.